AI ĐANG MUỐN TẨY CHAY FIFA WORLD CUP 2026? (Trúc Phương/Người Việt)

 

 

Ai đang muốn tẩy chay FIFA World Cup 2026?

Trúc Phương/Người Việt

January 24, 2026 : 3:00 PM

https://www.nguoi-viet.com/tin-chinh/ai-dang-muon-tay-chay-fifa-world-cup-2026/ 

 

Nếu không kể Thế Vận Hội Bắc Kinh 2008, gần như không có giải đấu thể thao nào đứng trước nguy cơ trở thành con tin của một cuộc khủng hoảng địa chính trị như FIFA World Cup 2026. Việc Tổng Thống Trump liên tục phát đi những tín hiệu đe dọa thâu tóm Greenland – lãnh thổ tự trị thuộc Đan Mạch, một thành viên NATO – đã khiến Châu Âu không chỉ lo lắng về an ninh, luật pháp quốc tế mà còn buộc phải cân nhắc những công cụ gây sức ép chưa từng được đặt lên bàn. Đó là việc tẩy chay World Cup.

 

https://www.nguoi-viet.com/wp-content/uploads/2026/01/BL-ai-tay-chay-world-cup-1-1920x1280.jpg

Tổng Thống Donald Trump (trái) và ông Gianni Infantino, chủ tịch FIFA, trong lễ bốc thăm chính thức Vòng Chung Kết World Cup 2026 tại Trung Tâm Nghệ Thuật Biểu Diễn John F. Kennedy, Washington, DC. hôm 5 Tháng Mười Hai, 2025. (Hình minh họa: Jia Haocheng – Pool/Getty Images)

 

Làn sóng kêu gọi tẩy chay

 

Dù ông Trump tuyên bố sẽ không áp đặt thuế quan theo kế hoạch nhằm vào các đồng minh Châu Âu, chẳng ai biết ngày mai ông ấy lại đổi ý và bày trò gì. Chính bởi vậy, ý tưởng tẩy chay FIFA World Cup 2026 – chính xác hơn là tẩy chay những giải đấu tổ chức ở Mỹ – vẫn đang treo lơ lửng. Không muốn bị lôi kéo trực tiếp vào hành động chính trị hóa, giới chính khách Châu Âu bày tỏ rằng bất kỳ quyết định nào liên quan việc tẩy chay FIFA World Cup 2026 sẽ thuộc về các cơ quan thể thao quốc gia chứ không phải chính phủ.

 

Trả lời AFP ngày 20 Tháng Giêng, ông Christiane Schenderlein, thứ trưởng Bộ Thể Thao Đức, nói: “Quyết định về việc tham gia hay tẩy chay các sự kiện thể thao lớn là trách nhiệm duy nhất của các liên đoàn thể thao có liên quan, chứ không phải chính trị gia.” Phần mình, Bộ Thể Thao Pháp nói rằng hiện tại Paris “không” có kế hoạch tẩy chay FIFA World Cup 2026.

 

Tờ Politico ngày 21 Tháng Giêng cho biết một số nhân vật đứng đầu túc cầu Châu Âu thể hiện sự sẵn sàng tham gia “cuộc chiến” ngoài sân cỏ với ông Trump. Điều đó có nghĩa, hàng chục quan chức túc cầu trên khắp Châu Âu – đại diện cho các quốc gia đủ điều kiện tham dự giải đấu – có quyền phá hỏng “World Cup của Trump.” Cần biết, dù có thể không phải là những cái tên quen thuộc, nhưng những người như Rafael Louzan (chủ tịch Liên Đoàn Túc Cầu Tây Ban Nha), Debbie Hewitt (Anh) và Frank Paauw (Hà Lan) luôn có nhiều ảnh hưởng hơn bất kỳ chính trị gia nào.

 

Chủ tịch Liên Đoàn Túc Cầu Na Uy, Lise Klaveness, từng thẳng thắn lên tiếng về các vấn đề liên quan cộng đồng LGBTQ+ cũng như việc sử dụng lao động nhập cư hồi World Cup 2022, nay công khai chỉ trích ông Trump. Liên Đoàn Túc Cầu Ireland cũng từng gây sức ép loại Israel khỏi các giải đấu quốc tế trước khi nước này ký kế hoạch hòa bình Gaza vào Tháng Mười. Như nhận xét của chủ tịch Liên Đoàn Túc Cầu Thổ Nhĩ Kỳ Ibrahim Haciosmanoglu, “túc cầu luôn là thứ gì đó hơn cả một môn thể thao.”

 

Ngày 21 Tháng Giêng, tại Davos, ông Trump đã bớt hùng hổ về vụ Greenland, nói Mỹ sẽ không sử dụng vũ lực, nhưng cùng lúc vẫn khẳng định Mỹ trước sau gì cũng phải có bằng được hòn đảo này. Thái độ này khiến một số người Châu Âu không nguôi tức giận.

Eric Coquerel – phó chủ tịch Quốc Hội Pháp – viết trên mạng xã hội: “Nghiêm túc mà nói, liệu chúng ta có thể tưởng tượng việc đến thi đấu World Cup ở một quốc gia nơi họ đang tấn công các nước ‘láng giềng,’ đe dọa xâm lược Greenland, phá hoại luật pháp quốc tế, muốn làm tê liệt Liên Hiệp Quốc, dung dưỡng các lực lượng phát xít và phân biệt chủng tộc trong nước, tấn công phe đối lập, cấm người hâm mộ từ khoảng 15 quốc gia đến dự giải, và còn định cấm mọi biểu tượng LGBT trong các sân vận động…?”

 

Nhà bảo thủ có ảnh hưởng Roderich Kiesewetter (Đức) cũng nói với tờ Augsburger Allgemeine: “Nếu Donald Trump thực hiện những đe dọa về Greenland và bắt đầu cuộc chiến thương mại với EU, tôi khó có thể tưởng tượng các nước Châu Âu vẫn tham gia World Cup.” Jurgen Hardt, thành viên Quốc Hội Đức, người phát ngôn của đảng Liên Minh Dân Chủ Cơ Đốc Giáo của Thủ Tướng Friedrich Merz, nói với tờ BILD rằng việc tẩy chay sẽ được sử dụng “như một biện pháp cuối cùng để buộc Trump phải hiểu rõ vấn đề Greenland.”

Chủ tịch câu lạc bộ St. Pauli, thành viên ban điều hành DFB (Liên Đoàn Túc Cầu Đức) và DFL (Giải Túc Cầu Đức) – Oke Gottlich – đề cập việc tẩy chay trong một bình luận trên mạng xã hội LinkedIn: “Câu hỏi người Châu Âu có nên tham gia một giải đấu ở một quốc gia đang gián tiếp, và có thể sớm trực tiếp tấn công Châu Âu, quả thực là hoàn toàn chính đáng, phải không?”

 

Tại Vương Quốc Anh, một số chính trị gia như Simon Hoare và Kate Osborne đều nói với tờ Metro rằng Châu Âu nên xem xét việc tẩy chay. “Chúng ta nên gửi càng nhiều thông điệp càng tốt đến chính quyền Trump và người dân Mỹ rằng có những lằn ranh đỏ nhất định liên quan việc duy trì chủ quyền và các vấn đề quốc tế,” Simon Hoare nói. Kate Osborne thậm chí căng thẳng hơn: “Mỹ không nên được phép tham gia World Cup, chứ đừng nói đến việc là một phần của nước chủ nhà, vì vậy, vâng, tôi ủng hộ những người kêu gọi tẩy chay.”

 

Những vụ tẩy chay trong lịch sử

 

Tính đến nay, đã có chín quốc gia – và một lục địa – tẩy chay World Cup kể từ lần đầu tiên giải chung kết túc cầu thế giới được tổ chức vào năm 1930. Trường hợp tẩy chay đầu tiên là Uruguay. Năm 1934, đội tuyển Uruguay từ chối tham gia FIFA World Cup tại Ý. Bốn năm sau, Uruguay và Argentina tẩy chay World Cup 1938 tại Pháp. Ấn Độ rút lui năm 1950; và năm 1958, Thổ Nhĩ Kỳ, Indonesia, Ai Cập và Sudan rút khỏi vòng loại.

 

Năm 1966, toàn bộ các đội tuyển Châu Phi tẩy chay World Cup để phản đối việc phân bổ các suất tham dự không công bằng. Trong 16 suất dự World Cup năm đó, FIFA chỉ trao một suất duy nhất cho ba châu lục: Châu Phi, Châu Á Và Châu Đại Dương. Năm 1974, Liên Xô từ chối thi đấu với Chile trong trận đấu loại trực tiếp (play-off) giữa các đội á quân vòng loại khu vực Châu Âu và Nam Mỹ.

 

https://www.nguoi-viet.com/wp-content/uploads/2026/01/BL-ai-tay-chay-world-cup-2-1920x1280.jpg

Những hình vẽ graffiti và áp phích phản đối World Cup và công trình tái thiết ở bên ngoài sân vận động Azteca, hiện đang được sửa chữa chuẩn bị cho FIFA World Cup 2026, tại Mexico, ngày 6 Tháng Giêng. (Hình minh họa: Hector Vivas/Getty Images)

 

Gần đây hơn, FIFA World Cup 2018 tại Nga cũng đối mặt chiến dịch kêu gọi tẩy chay khi Kremlin sáp nhập bất hợp pháp bán đảo Crimea thuộc Ukraine. FIFA World Cup 2022 tại Qatar cũng gặp chiến dịch tương tự, trước loạt báo cáo tình trạng nhân quyền tồi tệ ở nước này. Cả hai vụ tẩy chay đều bất thành. Lần này – FIFA World Cup 2026 – sự căm ghét tổng thống Mỹ ở Châu Âu đã lên đỉnh điểm. Không chỉ ông Trump, chủ tịch FIFA Gianni Infantino cũng bị khinh bỉ từ khi ông gián tiếp lôi FIFA vào những sự kiện phi thể thao với màn nịnh nọt tổng thống Mỹ chưa từng có tiền lệ.

 

Trong thực tế, như tờ The Guardian cho biết, các cuộc thảo luận về cuộc khủng hoảng Greenland đã được bàn không chính thức bên lề sự kiện kỷ niệm 125 năm thành lập liên đoàn túc cầu Hungary (ngày 20 Tháng Giêng), với nội dung rằng một phản ứng thống nhất của Châu Âu nên được xem là cần thiết nếu ông Trump tìm cách leo thang gây hấn với Châu Âu nói chung. Ủy ban điều hành UEFA (Liên Đoàn Túc Cầu Châu Âu) sẽ họp chính thức tại Brussels vào ngày 11 Tháng Hai và cân nhắc họ cần làm gì.

 

Một World Cup bát nháo

 

Ngay cả nếu không có tẩy chay, FIFA World Cup 2026 cũng không hề mang lại sự háo hức vốn dĩ với không khí thể thao thuần túy. Ngày 19 Tháng Giêng, tại Sân vận động Hoàng Tử Moulay Abdellah ở thủ đô Rabat, đội tuyển Senegal giành cúp vô địch trong trận chung kết Cúp Túc Cầu Châu Phi lần thứ 35 (AFCON 2025) trước chủ nhà Morocco.

 

Tuy nhiên, dân hâm mộ túc cầu Senegal lại không thể qua Mỹ cổ võ cho đội nhà vì lệnh cấm của ông Trump. Cùng với Bờ Biển Ngà, dân Senegal bị cấm vào Mỹ – tương tự người hâm mộ Iran và Haiti. Với đội Senegal, họ chơi trận World Cup đầu tiên tại vận động trường MetLife ở New Jersey vào ngày 16 Tháng Sáu khi gặp Pháp, bốn ngày trước khi đối đầu Na Uy tại cùng đấu trường. Với đội Bờ Biển Ngà, họ cũng có hai trận đấu tại Mỹ – trận mở màn gặp Ecuador ở Philadelphia ngày 14 Tháng Sáu, và trận tiếp theo gặp đội tuyển Curacao ngày 25 Tháng Sáu trên cùng sân.

 

Túc cầu, môn thể thao vốn được tôn vinh như không gian trung lập của thế giới toàn cầu hóa, nay bị kéo thẳng vào trung tâm cuộc đối đầu chính trị. World Cup, với ông Trump, là biểu tượng cho “nước Mỹ vĩ đại trở lại,” là sân khấu để ông phô diễn ảnh hưởng Mỹ lẫn quyền lực cá nhân.

 

Việc Mỹ đồng đăng cai cùng Canada và Mexico, tổ chức tới 78 trong tổng cộng 104 trận, khiến vai trò trung tâm của Washington không thể phủ nhận. Không phải ngẫu nhiên mà ông Trump nhiều lần nhắc đến World Cup như một thành tựu cá nhân, gắn nó với Thế Vận Hội Los Angeles 2028, tạo thành hai sự kiện thể thao quan trọng mà ông xem như là một phần di sản chính trị.

 

Nếu FIFA World Cup 2026 thật sự bị tẩy chay thì không có gì ê chề bằng, không chỉ đối với uy tín nước Mỹ mà còn với túi tiền FIFA. Trong thực tế, chỉ riêng ý tưởng tẩy chay đã là một điều khó có thể gọi đó là gì khác hơn là một sự nhục nhã đối với một quốc gia.

 

Gần như chưa bao giờ trong lịch sử FIFA World Cup mà nước chủ nhà kém thân thiện đến vậy, phi thể thao đến vậy, chính trị hóa lố bịch đến vậy. Không cần phải làm khó vấn đề visa, trong thực tế, du khách ngoại quốc đã tẩy chay du lịch Mỹ suốt cả năm qua.

 

Chưa bao giờ trong lịch sử FIFA World Cup mà giải chung kết túc cầu thế giới lại mất đi hình ảnh ngày hội chung của nhân loại, trở thành một sân khấu lôm côm với màn thể hiện ồn ào của hai nhân vật trung tâm: Donald Trump và Gianni Infantino. [dt]