Friday, September 17, 2021

THẾ GIỚI HÔM NAY : 17/09/2021 (The Economist)

 


THẾ GIỚI HÔM NAY : 17/09/2021

The Economist

Đỗ Đặng Nhật Huy, biên dịch

17/09/2021

http://nghiencuuquocte.org/2021/09/17/the-gioi-hom-nay-17-09-2021/

 

Bộ trưởng Ngoại giao Pháp cho biết việc Mỹ, AnhÚc ký hiệp ước an ninh mới là “một nhất đâm sau lưng”. Hiệp ước AUKUS thay thế một thỏa thuận trước đó giúp cung cấp tàu ngầm Pháp cho Úc. Trung Quốc cáo buộc ba nước thể hiện “tâm lý cạnh tranh tổng bằng không thời chiến tranh lạnh.” Thỏa thuận mới cho thấy các nước đang quan ngại trước sức mạnh gia tăng của Trung Quốc ở Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương.

 

Trong khi đó Trung Quốc nộp đơn xin gia nhập CPTPP, một hiệp định thương mại thay thế Hiệp định Đối tác Xuyên Thái Bình Dương (TPP) thời Tổng thống Barack Obama vốn nhằm hạn chế ảnh hưởng kinh tế của Trung Quốc ở khu vực. Tổng thống Donald Trump rút Mỹ khỏi TPP vào năm 2017 sau khi cả phe Dân chủ và Cộng hòa phản đối hiệp định. Để được tham gia, Trung Quốc phải được cả 11 thành viên chấp nhận.

 

Cơ quan quản lý thuốc của Mỹ cho biết các loại vắc-xin covid-19 họ đã phê duyệt vẫn hiệu quả không cần tiêm nhắc lại, nhưng nếu tiêm thêm mũi vẫn giúp cải thiện miễn dịch. FDA đã công bố một báo cáo phân tích dữ liệu do Pfizer và BioNTech nộp lên để yêu cầu cho phép tiêm nhắc lại. Vào thứ Sáu ủy ban cố vấn sẽ ra quyết định; Tổng thống Joe Biden ủng hộ tiêm nhắc lại.

 

Đài Loan đề xuất chi tiêu quốc phòng thêm 8,7 tỷ USD trong 5 năm tới, bao gồm cả cho các tên lửa mới. Bộ Quốc phòng nói cần có thêm vũ khí “trước các mối đe dọa nghiêm trọng” từ Trung Quốc, nước tuyên bố Đài Loan là một phần lãnh thổ của mình. Hoa Kỳ, đồng minh thân cận nhất của Đài Loan, đã giục nước này tăng chi tiêu quốc phòng.

 

Doanh số bán lẻ ở Mỹ tăng 0,7% trong tháng 8; dù giới quan sát dự đoán sụt giảm. Người tiêu dùng tăng mua đồ nội thất và thiết bị xây dựng nhưng mua ít ô tô hơn vì khan hàng và giá cao. Ngoài ra họ cũng ăn ngoài ít đi và mua sắm trực tuyến nhiều hơn khi biến thể Delta làm tăng số ca nhiễm covid-19. Trong khi đó, 332.000 người đã nộp đơn xin trợ cấp thất nghiệp lần đầu trong tuần vừa rồi, tăng 20.000 so với tuần trước đó.

 

Hãng thông tấn nhà nước Triều Tiên cho biết hai tên lửa đạn đạo phóng hôm qua được bắn từ một đoàn tàu của Trung đoàn Tên lửa Di động Đường sắt mới. Cơ quan này công bố hình ảnh cho thấy tên lửa được bắn xuyên qua nóc một toa tàu. Di chuyển tên lửa bằng tàu hỏa có thể giúp che giấu chúng. Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc đã họp khẩn để thảo luận về mối đe dọa này.

 

Hơn 3.000 nhân viên y tế Pháp chưa tiêm vắc-xin covid-19 đã bị đình chỉ, một ngày sau khi quy định vắc-xin của nước này đối với nhân viên y tế và điều dưỡng viên có hiệu lực. Bộ trưởng Y tế Olivier Véran cho biết phần lớn đình chỉ là tạm thời nhưng sẽ giúp ngăn làn sóng ca nhiễm vào mùa thu.

 

Con số trong ngày: 3.100, là số người chết vì Covid-19 ở Mỹ vào ngày kỷ niệm 20 năm sự kiện 11/9. Con số này cao hơn tổng số người chết trong cuộc tấn công ngày 11/9/2001.

 

 

TIÊU ĐIỂM

 

Evergrande đứng trên bờ vực phá sản

 

Trước đây không lâu, không ai có thể tưởng tượng tập đoàn bất động sản nhiều nợ nhất thế giới Evergrande sẽ sụp đổ. Với khoản nợ 300 tỷ đô la, nếu phá sản, công ty có trụ sở tại Thâm Quyến này chắc chắn sẽ làm rung chuyển toàn bộ hệ thống tài chính của đất nước. Song trong những tuần gần đây, khả năng vỡ nợ càng ngày càng cao. Bản thân Evergrande cũng đã cảnh báo nhà đầu tư về khả năng vỡ nợ.

 

Do đó, một nhóm nhà đầu tư đã mua trái phiếu phát hành ở nước ngoài của công ty đã chỉ định một đội cố vấn để giúp kiểm soát cuộc khủng hoảng, theo hãng nghiên cứu Reorg. Trong khi đó, các nhà đầu tư tức giận tiếp tục bao vây các văn phòng Evergrande, sau khi đã mua các sản phẩm tài chính thông qua công ty. Một gói cứu trợ là kết quả khả dĩ nhất. Nhưng cơ quan quản lý tài chính của Trung Quốc khả năng cao sẽ bênh vực những người dân đã bỏ ra hơn 1,3 nghìn tỷ nhân dân tệ (200 tỷ USD) tiền ứng trước để mua nhà mới. Do vậy các nhà đầu tư trái chủ không nên mong đợi nhiều.

 

 

Anh, Úc, Mỹ ký hiệp ước an ninh

 

Hôm thứ Tư, các lãnh đạo Mỹ, Anh và Úc đã công bố một “quan hệ đối tác an ninh ba bên tăng cường” mang tên AUKUS. Ba nước sẽ hợp tác chế tạo tàu ngầm năng lượng hạt nhân trong tương lai cho Hải quân Hoàng gia Úc — phản ánh mối quan ngại chung trước sức mạnh ngày càng tăng của Trung Quốc.

 

Tính biểu tượng của hiệp ước đủ để kích động Trung Quốc. Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc nói hiệp ước này làm tổn hại hòa bình khu vực, thúc đẩy chạy đua vũ trang, và phá hoại hiệp ước không phổ biến vũ khí hạt nhân.

 

Ngoài ra họ cũng làm phật lòng Pháp, nước trước đó đã ký một thỏa thuận – hiện đã bị hủy bỏ – cung cấp tàu ngầm thông thường cho Australia. Ngoại trưởng Pháp Jean-Yves Le Drian đã gọi hiệp ước là một “quyết định đơn phương, tàn bạo, bất ngờ” gợi nhớ đến phong cách của Tổng thống Donald Trump. Đại sứ quán Pháp tại Washington đã ngay lập tức hủy bỏ một buổi dạ tiệc tổ chức vào thứ Sáu này để kỷ niệm những đóng góp của Pháp cho cách mạng Mỹ. Thay vì chúc mừng quan hệ hai nước, ông Le Drian sẽ phải hồi phục từ “một nhát đâm sau lưng”.

 

 

Người ủng hộ Trump chuẩn bị xuống đường

 

Cảnh sát đang tăng cường an ninh trước khi người ủng hộ Trump xuống đường biểu tình ở Washington, D.C. vào thứ Bảy. Hàng rào đang được dựng lại xung quanh điện Capitol, bổ sung thêm camera giám sát và ban hành tuyên bố khẩn cấp cho phép Cảnh sát Capitol gọi hỗ trợ, dù sự kiện lần này có ít người hâm mộ Trump hơn hồi tháng 1. Song vì cảnh giác, cảnh sát sẽ làm mọi thứ để đảm bảo thứ Bảy không lặp lại sự kiện 6 tháng 1.

 

Hệ quả của vụ việc vẫn kéo dài đến nay. Hơn 600 vụ án cấp liên bang đã được đệ trình chống lại những kẻ bạo loạn. Ít nhất 60 trong số những người bị buộc tội đã nhận tội; trong khi hầu hết các vụ vẫn đang chờ xử lý. Các nhà điều tra cũng đề nghị hình thức kỷ luật đối với sáu sĩ quan Cảnh sát Capitol vì hành vi của họ trong ngày hôm đó. Ủy ban Tình báo Hạ viện đang xử lý hàng nghìn tài liệu do các cơ quan liên bang và các công ty truyền thông xã hội đệ trình vào tuần trước để phục vụ cuộc điều tra. Hy vọng thứ Bảy không làm phức tạp hóa quá trình điều tra.

 

 

Nga bầu cử quốc hội, phe đối lập tìm cách gây khó cho Putin

 

Trong ba ngày tới, người Nga sẽ bầu quốc hội mới. Nhưng kết quả đã được quyết định bởi Điện Kremlin. Với việc đối lập chính trị bị cấm, truyền thông bị kiểm soát, và lãnh đạo đối lập Alexei Navalny ngồi tù, đảng nước Nga Thống nhất của Tổng thống Vladimir Putin chắc chắn sẽ chiếm đa số. Thậm chí, việc tỷ lệ ủng hộ theo thăm dò của Levada Centre của đảng chỉ dưới 30% cũng không quá quan trọng.

 

Kịch tính thực sự của cuộc bầu cử là cuộc chiến giữa Điện Kremlin và ông Navalny, người đang cố gắng vận động cử tri phản đối bằng cách làm theo chiến lược “bỏ phiếu thông minh” của ông. Thông qua mạng xã hội, ông kêu gọi những người ủng hộ bỏ phiếu cho bất kỳ đảng nào khác ngoài Nước Nga Thống nhất. Nhóm của ông cũng đã tuyên bố ủng hộ những ứng viên phù hợp nhất để đánh bại các ứng viên của ông Putin.

 

Điện Kremlin phản ứng bằng cách chặn bất kỳ trang web nào có liên quan đến kế hoạch của ông Navalny và đàn áp những người ủng hộ ông. Đây là một ván bài sống còn. Mạng sống của ông Navalny phụ thuộc vào khả năng thể hiện tầm ảnh hưởng của ông. Và quyền lực của Putin cũng vậy.




FLORIDA VƯỢT QUÁ 50.000 CA TỬ VONG VÌ COVID (VOA Tiếng Việt)

 


Florida vượt quá 50.000 ca tử vong vì COVID

VOA Tiếng Việt

18/09/2021

https://www.voatiengviet.com/a/florida-vuot-qua-nam-muoi-ngan-ca-tu-vong-vi-covid/6233462.html

 

https://gdb.voanews.com/8141EB60-1B9A-4A95-99D4-A19BE0ABAFDF_w650_r1_s.jpg

Thống đốc bang Florida Ron DeSantis phát biểu trong một cuộc họp báo ngày 16 tháng 9, 2021 tại Trung tâm Y tế Broward ở Fort Lauderdale, Florida.

 

Bang Florida của Mỹ đã vượt qua ngưỡng 50.000 ca tử vong virus corona kể từ khi đại dịch bắt đầu, các quan chức y tế cho biết ngày thứ Năm, hơn một phần tư số đó thiệt mạng trong mùa hè này khi tiểu bang đối mặt với đợt tăng vọt các ca nhiễm do biến thể Delta gây ra.

 

Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC) ghi nhận 50.811 ca tử vong sau khi thêm hơn 1.500 ca tử vong do COVID-19 do sở y tế của bang cung cấp ngày thứ Năm. Những ca tử vong này được báo cáo xảy ra trong những ngày khác nhau trong những tuần gần đây.

 

Florida có tỉ lệ tử vong bình quân đầu người cao thứ 11 trong số 50 bang của Mỹ, theo CDC. New Jersey, Mississippi và New York là những bang có tỉ lệ cao nhất, nhưng Florida đã tăng từ vị trí thứ 17 trong hai tuần qua.

 

Tính từ tháng 3 năm ngoái tới nay, cứ 400 cư dân Florida thì có khoảng 1 người đã chết vì COVID-19. Trong cùng thời gian, COVID là nguyên nhân gây tử vong hàng thứ ba tại bang này, sau bệnh ung thư và bệnh tim, theo sở y tế bang.

 

“Một năm rưỡi qua là khoảng thời gian thật sự khó khăn,” Thống đốc Ron DeSantis phát biểu trong một cuộc họp báo khi được hỏi về việc Florida vượt ngưỡng 50.000 ca tử vong vì COVID-19.

 

Thống đốc Đảng Cộng hòa này, người đã lên tiếng chống lại các quy định về đeo khẩu trang và tiêm vaccine, cho biết làn sóng nhiễm bệnh gần đây nhất, bắt đầu vào tháng 6, đã tấn công những người trẻ hơn và khỏe mạnh hơn. Nhiều cảnh sát viên và nhân viên cứu hỏa đã chết vì căn bệnh này.

 

Trong số khoảng 50 người có mặt tại buổi họp báo, ông DeSantis là người duy nhất không đeo khẩu trang khi không phát biểu, hãng tin AP cho biết. Ông đã quảng bá việc chủng ngừa và đã được tiêm vaccine, nhưng không được tiêm công khai như nhiều quan chức dân cử khác.

 

Các nhà dịch tễ học nói tỉ lệ tiêm chủng của bang cao hơn mức trung bình của cả nước, nhưng chưa đủ để ngăn chặn biến thể rất dễ lây lan này do dân số người cao tuổi quá đông và tỉ lệ tiêm chủng thấp ở các nhóm trẻ hơn mà họ tiếp xúc.

 

Chị Mimi Trần, cư dân thành phố Jacksonville ở miền bắc Florida, cho biết bản thân chị và gia đình đều đã tiêm ngừa đầy đủ nhưng chị nhận thấy một số đáng kể những người chị quen biết vẫn chưa chích vaccine.

 

“Người Mỹ thì khoảng 50% chống và vẫn có nhiều người Việt Nam không dám chích, họ vẫn sợ,” chị nói. “Những người trong khoảng 40, 50 tuổi trở lên vẫn là những người sợ chích chứ không phải là những người già. Những người gia thì đa số là đã chích hết rồi.”

 

“Tôi có những người quen đã chích rồi mà vẫn nhiễm COVID nhưng đa số là bệnh nhẹ thôi, chỉ khoảng một đến hai ngày là không còn triệu chứng nữa. Có nghĩa là họ chích ngừa rồi họ vẫn có thể bị nhiễm nhưng mà nó sẽ rất là nhẹ, không có làm cho họ sốt nhiều hay là phải đi nhập viện.”

 

“Tôi khuyên mọi người nên chích ngừa,” chị Mimi, người có chồng là bác sĩ làm việc tại một bệnh viện địa phương, nói thêm.

 

Ông Nguyễn Văn Thuyết, 77 tuổi, cư dân ở thành phố Orlando thuộc miền trung Florida, cho biết đa phần những người Việt lớn tuổi ở nơi ông sinhh sống đều đã tiêm ngừa đầy đủ. Ông gần đây đã tiêm mũi vaccine tăng cường thứ ba, theo khuyến nghị của nhà chức trách y tế.

 

“Nhà tôi thì hơi cảm đau mấy ngày, còn tôi thì bình thường chẳng có gì cả. Ba lần lần nào cũng bình thường không có phản ứng,” ông nói.

 

Vài tuần kể từ khi lên đến đỉnh điểm, số ca nhiễm và số ca nhập viện ở Florida hiện đang giảm mạnh. Số lượng bệnh nhân COVID-19 trong các bệnh viện cuối cùng đã giảm xuống dưới mốc 10.000 vào ngày thứ Năm với 9.917 bệnh nhân, theo Bộ Y tế và Dịch vụ Nhân sinh Hoa Kỳ. Con số đó lên đến hơn 17.000 người vào ngày 23 tháng 8.

 

Số ca mới mỗi ngày hiện ở mức trung bình 12.200, giảm so với mức 21.700 vào giữa tháng 8.

 

Số ca tử vong dự kiến sẽ tiếp tục tăng cao trong đợt cuối tháng 8 và đầu tháng 9 do cách thức nhập dữ liệu ở Florida và do chậm trễ trong việc báo cáo.

 

Bài viết sử dụng thông tin từ AP.

.

===================================

.

.

Mỹ định mua thêm hàng trăm triệu liều vaccine Pfizer để tặng thế giới

Reuters

18/09/2021

https://www.voatiengviet.com/a/my-dinh-mua-them-hang-tram-trieu-lieu-vaccine-pfizer-de-tang-the-gioi/6233455.html

 

https://gdb.voanews.com/E710918D-02A3-446C-AC1A-15CE0939C077_w650_r1_s.jpg

Vaccine COVID-19 Pfizer-BioNTech.

 

Mỹ có kế hoạch mua thêm hàng trăm triệu liều vaccine COVID-19 của Pfizer để hiến tặng cho thế giới, tờ Washington Post loan tin ngày 17/9 dựa vào hai nguồn thạo tin ẩn danh.

 

Kế hoạch này sẽ được loan báo công khai đầu tuần tới trùng hợp với thời gian diễn ra cuộc họp của Đại hội đồng Liên hiệp quốc tại New York, theo nguồn tin này.

 

Tổng thống Joe Biden nhấn mạnh đến tầm quan trọng của chiến dịch tiêm chủng toàn cầu như một phương cách đánh bại virus và Mỹ dự trù tổ chức một hội nghị thượng đỉnh COVID-19 trực tuyến bên lề cuộc họp của Đại hội đồng.

 

Hoa kỳ đang thúc đẩy các nhà lãnh đạo thế giới ủng hộ các mục tiêu chấm dứt đại dịch COVID-19, bao gồm đảm bảo 70% dân số thế giới được tiêm chủng vào năm sau, theo một dự thảo tài liệu của Mỹ mà Reuters trông thấy.

 

Chi tiết của thỏa thuận mua vaccine vừa kể chưa được chung quyết, tờ Washington Post nói.

 

Chưa có bình luận tức thì của Tòa Bạch Ốc và Pfizer về tin này.

.

-----------------------

.

.

Các khoa học gia hàng đầu của FDA và WHO: Không cần tiêm mũi vaccine tăng cường

 

.

FDA: Liều vaccine tăng cường của Pfizer cải thiện miễn dịch, nhưng có thể không cần thiết

 




TRUNG QUỐC CHÍNH THỨC NỘP ĐƠN XIN GIA NHẬP HIỆP ĐỊNH CPTPP (RFI)

 


Trung Quốc xin gia nhập CPTPP

Lê Minh Nguyên

17/09/2021

https://baotiengdan.com/2021/09/17/trung-quoc-xin-gia-nhap-cptpp/

 

https://baotiengdan.com/wp-content/uploads/2021/09/1-52-696x464.jpg

Bảy nước có mặt trong hai tổ chức RCEP và CPTPP. Nguồn: Caixin

 

Hôm thứ Năm 16/9, Trung Quốc chính thức nộp đơn đến Tân Tây Lan vì Tân Tây Lan đóng vai trung tâm hành chánh, để xin gia nhập CPTPP (Comprehensive and Progressive Agreement for Trans-Pacific Partnership) mà 11 nước đã tham gia, không có Mỹ.

 

TQ đã tham gia và là chủ xị trong hiệp ước thương mại RCEP (Regional Comprehensive Economic Partnership) gồm 16 nước ở Á châu. RCEP có thể được coi là nền nhà của thương mại quốc tế do có các tiêu chuẩn về môi trường, về lao động thấp, các nước dễ tham gia.

 

Trong khi TPP mà hậu thân là CPTPP, sau khi TT Trump rút Mỹ ra năm 2017, được coi là trần nhà vì có tiêu chuẩn cao về bảo vệ môi trường và lao động. Trung Quốc trước đây không muốn tham gia vì phải tốn kém rất nhiều để điều chỉnh từ thuế quan cho đến nền tảng sản xuất.

 

Trung Quốc xin tham gia chỉ một ngày sau khi Mỹ-Anh-Úc tuyên bố thành lập AUKUS, một liên minh có tính cách an ninh quân sự để Úc đóng vai trò lớn hơn ở vùng Ấn Độ-Thái Bình Dương, vì về địa chiến lược, Úc hai vai gánh hai biển lớn này.

 

Trong lịch sử, chiến tranh thế giới hay vùng miền, thường có nguồn gốc sâu xa là kinh tế, tranh giành thị trường, điển hình là Thế Chiến II, ba nước Nhật-Đức-Ý muốn vươn lên mà không có thị trường.

 

Nghiên cứu RAND Corp nói rằng, về kinh tế, TQ đã xổng chuồng, về quân sự thì chỉ chừng một thập niên nữa. Đây là tình trạng KHẨN CẤP cho Mỹ và các nước theo dân chủ pháp trị, vì một siêu cường theo chế độ độc tài là mối đe doạ chung cho thế giới, chứ không phải của riêng ai.

 

Để trở thành siêu cường, Trung Quốc bắt buộc phải phá những chướng ngại để ra biển lớn, tức hướng đông để ra Thái Bình Dương và hướng nam để ra Ấn Độ Dương.

 

Chướng ngại khi hướng đông là Nhật, Nam Hàn, Đài Loan, là chuỗi hải đảo thứ nhất và chuỗi hải đảo thứ hai.

 

Chướng ngại khi hướng nam là khối ASEAN mà trong đó những thềm cản cao nhất là Việt Nam, Nam Dương, Phi. Đặc biệt là Việt Nam, về địa chính trị nằm ngay thềm bước ra, cả trên đất lẫn dưới biển.

 

Nếu Trung Quốc nằm cả trong RCEP và CPTPP, thì cuộc chiến kinh tế thương mại ở vùng Ấn Độ-Thái Bình Dương, Bắc Kinh ở vào thế thượng phong, vì Mỹ chưa có được một liên minh kinh tế để đối đầu.

 

Bộ Tứ sắp họp thượng đỉnh ở Washington DC ngày 24/9, tuy có vẻ thắt chặt hơn, nhưng vẫn còn đồng sàng dị mộng, vì Mỹ muốn trọng tâm là an ninh, còn Nhật, Ấn, Úc muốn trọng tâm là kinh tế.

 

Bài toán đối đầu Mỹ-Trung dường như không có cách giải hoà bình, trừ khi Trung Quốc có một chế độ dân chủ như Ấn Độ.

.

---------------------------------------------------------------------------

.

.

Trung Quốc chính thức nộp đơn gia nhập hiệp định CPTPP

Thùy Dương  -  RFI

Đăng ngày: 17/09/2021 - 13:49

https://www.rfi.fr/vi/ch%C3%A2u-%C3%A1/20210917-trung-qu%E1%BB%91c-ch%C3%ADnh-th%E1%BB%A9c-n%E1%BB%99p-%C4%91%C6....BB%8Bnh-cptpp

 

Chính phủ Trung Quốc ngày 16/09/2021 cho biết đã chính thức nộp đơn xin gia nhập hiệp định thương mại tự do Châu Á - Thái Bình Dương, được gọi là Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP). 

 

https://s.rfi.fr/media/display/3ebaf6d2-17ab-11ec-a07a-005056bf30b7/w:900/p:16x9/AP21260135144334.webp

Ảnh tư liệu: Đại diện 11 quốc gia tại lễ ký Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP) tại Santiago, Chilê, ngày 16/05/2019. AP - Esteban Felix

 

Theo Đài Nhật NHK, hôm thứ Năm 16/09, Bắc Kinh cho biết bộ trưởng Thương Mại Vương Văn Đào (Wang Wentao) đã thông báo như trên trong một bức thư gởi cho đồng nhiệm Damien O’Connor của New Zealand, một trong những nước thành lập CPTPP. 

 

Chủ tịch Tập Cận Bình hồi tháng 11/2020 đã từng nói rằng Trung Quốc dự tính tham gia CPTPP.  Tuy nhiên, do Trung Quốc đang có nhiều tranh chấp thương mại với một số quốc gia thành viên CPTPP, chẳng hạn như Úc, nên hiện giờ chưa biết liệu Bắc Kinh có được sự chấp thuận của tất cả nước thành viên để có thể gia nhập hiệp định thương mại tự do châu Á-Thái Bình Dương hay không.  

 

NHK nhận định nỗ lực của Trung Quốc gia nhập CPTPP rõ ràng là nhằm tăng cường ảnh hưởng của Bắc Kinh ở châu Á - Thái Bình Dương. Hoa Kỳ không tham gia hiệp định này, bởi vào năm 2017, tổng thống Donald Trump đã rút Mỹ khỏi Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương TPP, tiền thân của CPTPP. Còn tổng thống Joe Biden thì có vẻ vẫn thận trọng về khả năng đưa Mỹ gia nhập hiệp định thương mại tự do Châu Á - Thái Bình Dương.  

 

CPTPP có hiệu lực từ tháng 12/2018 và quy tụ New Zealand, Nhật Bản, Canada, Singapore và 7 quốc gia khác, trong đó có Việt Nam, với tổng dân số hơn 500 triệu người và chiếm hơn 10% GDP toàn cầu. Anh Quốc cũng đã nộp đơn gia nhập vào tháng 02/2021.

 

                                                      ***

 

CÁC NỘI DUNG LIÊN QUAN

.

Trung Quốc muốn tham gia CPTPP

.

Thương mại xuyên Thái Bình Dương: Hiệp định CP-TPP bắt đầu có hiệu lực

.

Anh muốn tham gia Hiệp định Thương mại xuyên Thái Bình Dương


TRUNG QUỐC PHẪN NỘ VỀ HIỆP ƯỚC TÀU NGẦM HẠT NHÂN CỦA MỸ - ANH - ÚC (Reuters)

 


Trung Quốc phẫn nộ về hiệp ước tàu ngầm hạt nhân của Mỹ, Anh, Australia

Reuters  /  VOA

16/09/2021

https://www.voatiengviet.com/a/trung-quoc-phan-no-ve-hiep-uoc-tau-ngam-hat-nhan-cua-my-anh-australia/6230940.html

 

https://gdb.voanews.com/8E5908E7-147C-4055-B418-1FECB45F4530_w650_r1_s.jpg

Tàu ngầm hạt nhân USS Rhode Island thuộc lớp Triden của Mỹ.

 

Mỹ, Anh và Australia vừa công bố chương trình đối tác an ninh mới gắn với Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương. Động thái này được các đồng minh trong vùng ca ngợi nhưng bị Trung Quốc tố cáo là hành vi đẩy mạnh chạy đua vũ trang trong khu vực.

 

Theo thông báo của Tổng thống Mỹ Joe Biden, Thủ tướng Anh Boris Johnson và Thủ tướng Australia Scott Morrison, Mỹ và Anh sẽ cung cấp cho Australia công nghệ và năng lực triển khai các tàu ngầm chạy bằng năng lượng hạt nhân.

 

Hoa Kỳ và các đồng minh đang tìm cách đẩy lùi sức mạnh và ảnh hưởng ngày càng tăng của Trung Quốc, đặc biệt là việc Trung Quốc gia tăng sức mạnh quân sự, gây áp lực lên Đài Loan và các hoạt động triển khai quân ở Biển Đông đang có nhiều tranh chấp.

 

Ba nhà lãnh đạo phương Tây không nhắc đến Trung Quốc trong thông báo hôm thứ Tư 15/9, và các quan chức cấp cao của chính quyền Biden nói rằng chương trình đối tác này không nhằm chống lại Bắc Kinh khi họ cung cấp thông tin tóm tắt cho phóng viên trước khi có thông báo chính thức.

 

Tuy nhiên, phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Trung Quốc Zhao Lijian (Triệu Lập Kiên) cho rằng ba nước kể trên "gây tổn hại nghiêm trọng đến hòa bình và ổn định của khu vực, đẩy mạnh chạy đua vũ trang và gây hại tới các nỗ lực quốc tế về không phổ biến vũ khí hạt nhân".

 

Ông Zhao nói trong cuộc họp báo thường kỳ tại Bắc Kinh hôm 16/9 rằng các nước không được xây dựng các chương trình đối tác nhắm mục tiêu vào các nước thứ ba.

 

Đưa ra thông báo ba bên trên không gian ảo, các nhà lãnh đạo ba nước nhấn mạnh rằng Australia sẽ không trang bị vũ khí hạt nhân mà chỉ sử dụng hệ thống động cơ chạy bằng năng lượng hạt nhân cho các con tàu.

 

Thủ tướng Morrison cho biết các tàu ngầm sẽ được đóng tại thành phố Adelaide và Australia sẽ đáp ứng tất cả các nghĩa vụ về không phổ biến vũ khí hạt nhân.

 

Thủ tướng Johnson cho biết hiệp ước, được gọi tắt là AUKUS, không nhằm mục đích đối đầu với bất kỳ ai và nó sẽ giảm chi phí của thế hệ tàu ngầm hạt nhân tiếp theo của Anh.

 

Thủ tướng New Zealand Jacinda Ardern hoan nghênh việc đặt trọng tâm vào Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương nhưng nói thêm rằng các tàu ngầm chạy bằng năng lượng hạt nhân của Australia sẽ không được phép hoạt động trong lãnh hải của New Zealand do nước này từ lâu đã có chính sách phi hạt nhân.

 

Singapore cho biết họ có quan hệ lâu năm với Australia, Anh và Mỹ, và hy vọng nhóm này sẽ đóng góp vào hòa bình và ổn định.

 

Nhật Bản cho biết việc ba nước tăng cường hợp tác an ninh và quốc phòng là điều quan trọng đối với hòa bình và an ninh.

 

Các quan chức Mỹ không đưa ra khung thời gian khi nào Australia sẽ triển khai một tàu ngầm chạy bằng năng lượng hạt nhân, hoặc bao nhiêu chiếc sẽ được chế tạo. Họ nói rằng vì Australia hiện không có bất kỳ cơ sở hạ tầng hạt nhân nào, nên cần một chương trình kéo dài trong nhiều năm.

.

----------------------------------------

.

.

Hợp đồng tàu ngầm đổ bể, Pháp triệu hồi đại sứ ở Mỹ và Úc

Reuters

18/09/2021

https://www.voatiengviet.com/a/h%E1%BB%A3p-%C4%91%E1%BB%93ng-t%C3%A0u-ng%E1%BA%A7m-%C4%91%E1%BB%95-b%....BAc-/6233464.html

 

https://gdb.voanews.com/609CBAE6-3586-4F56-AAB3-DDC5C157AD8D_w650_r1_s.jpg

Ngoại trưởng Pháp Jean-Yves Le Drian

 

Pháp đối đầu với Mỹ và Úc trong một cuộc khủng hoảng ngoại giao chưa từng có vào ngày thứ Sáu khi Paris triệu hồi đại sứ ở cả hai nước liên quan tới một thỏa thuận an ninh ba bên làm đổ bể một hợp đồng tàu ngầm trị giá 40 tỉ đô la do Pháp thiết kế.

 

Quyết định hiếm hoi được Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đưa ra do tính chất nghiêm trọng của vấn đề, Bộ trưởng Ngoại giao Jean-Yves Le Drian nói trong một phát biểu.

 

Ngày thứ Năm, Úc cho biết họ sẽ hủy thỏa thuận trị giá 40 tỉ đô la với Tập đoàn Hải quân của Pháp để xây dựng một hạm đội tàu ngầm thông thường và thay vào đó sẽ đóng ít nhất tám tàu ngầm chạy bằng năng lượng hạt nhân với công nghệ của Mỹ và Anh sau khi đạt được quan hệ đối tác an ninh ba bên.

 

Pháp gọi đây là hành động ‘đâm sau lưng.’

 

Reuters dẫn lời một quan chức Nhà Trắng cho biết Mỹ lấy làm tiếc về quyết định của Pháp và Washington vẫn đang liên lạc chặt chẽ với Pháp về quyết định này. Quan chức này nói Mỹ trong những ngày tới sẽ liên lạc để giải quyết những khác biệt với Pháp.

Người phát ngôn của Thủ tướng Úc từ chối bình luận về chuyện này.

 

Một nguồn tin ngoại giao ở Pháp cho biết đây là lần đầu tiên Paris triệu hồi đại sứ kiểu này, Reuters cho hay. Phát biểu của Bộ Ngoại giao Pháp không đề cập đến Anh, nhưng nguồn tin ngoại giao cho biết Pháp coi Anh tham gia thỏa thuận này một cách cơ hội.

 

Ngoại trưởng Mỹ Antony Blinken ngày thứ Năm đã tìm cách xoa dịu sự phẫn nộ của Pháp, gọi Pháp là một đối tác thiết yếu ở vùng Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương.

 

Trước đó trong ngày thứ Sáu, Thủ tướng Úc Scott Morrison đã bác bỏ những lời chỉ trích của Pháp rằng họ không được cảnh báo về thỏa thuận mới và cho biết ông đã nêu ra khả năng này trong cuộc hội đàm với Tổng thống Pháp rằng Úc có thể hủy thỏa thuận tàu ngầm năm 2016 với một công ty Pháp.

 

Ông Morrison thừa nhận những thiệt hại đối với mối quan hệ Úc-Pháp nhưng khẳng định ông đã nói với ông Macron vào tháng 6 rằng Úc đã thay đổi suy nghĩ của mình.




"VỤ TÀU NGẦM ÚC" : NHIỀU MÂU THUẪN PHÁP - MỸ KHÔNG THỂ DUNG HÒA (RFI)

 


 

NỘI DUNG :

 

"Vụ tàu ngầm Úc’’: Nhiều mâu thuẫn Pháp - Mỹ không thể dung hòa 

Trọng Thành  -  RFI

.

Liên minh AUKUS : Thủ tướng Anh hoan nghênh chiến thắng "hậu Brexit"

Thùy Dương  -  RFI

.

====================================================

.

.

"Vụ tàu ngầm Úc’’: Nhiều mâu thuẫn Pháp - Mỹ không thể dung hòa 

Trọng Thành  -  RFI

Đăng ngày: 17/09/2021 - 15:27

https://www.rfi.fr/vi/ph%C3%A2n-t%C3%ADch/20210917-v%E1%BB%A5-t%C3%A0u-ng%E1%BA%A7m-%C3%BAc-nhi%E1%BB%81u-m%.....BB%83-dung-h%C3%B2a

 

Tối 15/09/2021, một biến cố bất ngờ khiến quan hệ Pháp–Mỹ rơi vào khủng hoảng. Washington thông báo thành lập liên minh « chiến lược » Mỹ-Úc-Anh tại Ấn Độ-Thái Bình Dương, đồng thời chuyển giao công nghệ tầu ngầm hạt nhân cho Úc, đồng nghĩa với việc hợp đồng tầu ngầm Pháp–Úc trị giá 56 tỉ euro ký năm 2016 bị hủy. Paris lên án « đòn đánh sau lưng » của « đồng minh ». Trên thực tế, vụ này phơi bày nhiều mâu thuẫn Pháp–Mỹ không thể dung hòa.

 

https://s.rfi.fr/media/display/57299edc-17b8-11ec-8ca0-005056bf30b7/w:900/p:16x9/000_9F233P.webp

Ngoại trưởng Mỹ Antony Blinken (T) và đồng nhiệm Pháp Jean -Yves Le Drian (G) tại buổi lễ đặt tượng Nữ Thần Tự Do trong Đại sứ quán Pháp tại Washington, Hoa Kỳ, ngày 14/07/2021. AFP - NICHOLAS KAMM

 

Khủng hoảng đúng là rất nghiêm trọng. Chính phủ Pháp không giấu nỗi giận dữ. Ngoại trưởng Jean-Yves Le Drian, người từng thương lượng về hợp đồng chế tạo 12 tàu ngầm cho Úc,= khi còn là bộ trưởng Quốc Phòng, lên án cách hành xử « đơn phương, độc đoán, không dự kiến trước, rất giống với điều mà ông Trump làm trước đây », và đây là « chuyện không nên để xảy ra giữa các đồng minh ». Sứ quán Pháp tại Washington quyết định hủy một buổi dạ tiệc long trọng kỷ niệm trận hải chiến lịch sử tại vịnh Chesapeake năm 1781, nơi hải quân Pháp đánh bại một hạm đội Anh, một chiến thắng được coi như có vai trò quyết định trong thắng lợi của liên quân Mỹ - Pháp. Sự kiện được coi như là một biểu tượng quan trọng cho mối quan hệ đồng minh bền chặt Mỹ - Pháp ngay từ thời Hoa Kỳ lập quốc.

 

 

Những lời êm ái không trấn an được ai

 

Chính quyền Biden trấn an Paris, với tuyên bố của ngoại trưởng Antony Blinken, khẳng định « Pháp là một đối tác trọng yếu » tại khu vực Ấn Độ - Thái Bình Dương và « trong nhiều lĩnh vực khác », và « đây là điều đã diễn ra từ lâu, và sẽ tiếp tục như vậy trong tương lai ». Tổng thống Mỹ Joe Biden cũng khẳng định trước đó là Hoa Kỳ sẽ « tiếp tục cộng tác mật thiết với Pháp », « đồng minh chủ chốt » tại khu vực chiến lược này.

 

Tuy nhiên, những lời lẽ êm ái nói trên không trấn an được ai tại Paris. Chính phủ Pháp ngay lập tức bác bỏ khẳng định của Washington rằng đã có nhiều tiếp xúc khác với Pháp để thông tin về dự án liên minh này, trước khi thông báo chính thức. Trên thực tế, khủng hoảng về vụ hợp đồng tầu ngầm Úc đã phơi bày nhiều mâu thuẫn không thể dung hòa giữa Pháp và Mỹ, cũng như giữa Liên Âu với Hoa Kỳ.

 

 « Cạnh tranh quyền lãnh đạo »

 

« Đòn đánh » có tính toán nhắm vào Pháp trong một cuộc « cạnh tranh giành quyền lãnh đạo », theo nhận định của bà Anne Cizel, chuyên gia về chính sách đối ngoại Mỹ tại Đại học Sorbonne, Paris. Tổng thống Pháp Emmanuel Macron từ nhiều năm nay tự khẳng định là người đi đầu trong sáng kiến xây dựng nền quốc phòng « tự chủ » và sự tự trị về chiến lược của châu Âu. Một nền quốc phòng tự chủ của châu Âu đồng nghĩa với vị thế của Mỹ tại châu Âu sụt giảm. 

 

Cạnh tranh và xung khắc là điều khó tránh khỏi trong quan hệ Pháp – Mỹ, Âu - Mỹ, một khi Liên Âu với sự thúc đẩy của cặp Đức – Pháp vươn lên tìm cách khẳng định vị trí của một thế lực địa - chính trị. Bốn năm dưới thời tổng thống Donald Trump khiến các hợp tác giữa hai bờ Đại Tây Dương suy giảm, nhưng « cũng mang lại một cơ hội cho Pháp và cặp Pháp – Đức khẳng định vị thế lãnh đạo » tại châu Âu, như ghi nhận của chuyên gia Anne Cizel.

 

Ngày 15/09, ít giờ trước khi Mỹ công bố Liên minh chiến lược AUKUS đối đầu với Trung Quốc tại Ấn Độ - Thái Bình Dương, trong bài Diễn văn thường niên về tình hình Liên Hiệp đọc tại Nghị Viện Châu Âu, chủ tịch Ủy Ban Châu Âu Ursula von der Leyen đặc biệt nhấn mạnh đã đến lúc Liên Âu phải khẳng định năng lực quốc phòng tự chủ, sẵn sàng hành động « nơi nào mà NATO và Liên Hiệp Quốc không có mặt ». Chủ tịch Ủy Ban Châu Âu ủng hộ mạnh mẽ sáng kiến của Paris tổ chức hội nghị về quốc phòng Liên Âu, dự kiến đầu năm tới, trong thời gian Pháp làm chủ tịch luân phiên của khối này.

 

 

Bắc Kinh trong tầm ngắm : Pháp, Mỹ xung khắc nhưng không là đối thủ

 

Pháp – Mỹ xung khắc nhưng điều đó không đồng nghĩa với việc Paris và Washington trở thành đối thủ. Theo chuyên gia về châu Á Walter Lohman, giám đốc nghiên cứu Á châu tại quỹ Heritage, « thách thức Trung Quốc » đòi hỏi quyết tâm từ nhiều phía. Theo chuyên gia này, việc nước Úc được trang bị tầu ngầm hạt nhân là một bước tiến « rất quan trọng », cho dù phải trả một cái giá trong quan hệ Mỹ - Pháp. Đối với Washington, Paris vẫn có một vị trí quan trọng trong chiến lược của Mỹ tại khu vực.

 

Về phía Liên Âu, lãnh đạo ngoại giao châu Âu Josep Borrell « thông cảm với nỗi thất vọng của nước Pháp », đồng thời nhấn mạnh là thỏa thuận AUKUS (Mỹ-Anh-Úc) một lần nữa buộc Liên Âu phải tiếp tục suy nghĩ về việc « phát triển năng lực tự chủ chiến lược của Liên Hiệp Châu Âu », trong đó có chiến lược riêng của Liên Âu tại khu vực Ấn Độ - Thái Bình Dương, trọng tâm của nền kinh tế toàn cầu. Các định hướng của Liên Âu có thể trùng khớp, nhưng chắc chắn sẽ có nhiều điểm khác với Hoa Kỳ.

 

                                                     ***

 

CÁC NỘI DUNG LIÊN QUAN

.

Úc khẳng định đã thông báo cho Pháp khả năng hủy hợp đồng tầu ngầm

.

 ‘‘Khủng hoảng tầu ngầm’’ : Paris nổi giận, Washington xoa dịu

.

Hợp đồng tầu ngầm Úc - Mỹ làm liên minh phương Tây chống Trung Quốc rạn nứt?

 

.

===================================================

.

.

Liên minh AUKUS : Thủ tướng Anh hoan nghênh chiến thắng "hậu Brexit"

Thùy Dương  -  RFI

Đăng ngày: 17/09/2021 - 11:44

https://www.rfi.fr/vi/qu%E1%BB%91c-t%E1%BA%BF/20210917-li%C3%AAn-minh-aukus-th%E1%BB%A7-t%C6%B0%E1%BB%9Bng......BA%ADu-brexit

 

Ngày 16/09/2021, sau khi Hoa Kỳ, Úc và Anh thông báo thành lập liên minh AUKUS nhằm tăng cường quan hệ đối tác an ninh ở khu vực Ấn Độ - Thái Bình Dương, thủ tướng Anh Boris Johnson đã hoan nghênh quan hệ đối tác này, được xem là thành công ngoại giao đầu tiên của ông kể từ khi Anh Quốc ra khỏi Liên Hiệp Châu Âu.  

 

https://s.rfi.fr/media/display/d64994c6-1798-11ec-921a-005056bfb2b6/w:900/p:16x9/000_9MW72L.webp

Thủ tướng Boris Johnson phát biểu trước Nghị Viện Anh tại Luân Đôn ngày 15/09/2021. AFP - ROGER HARRIS

 

Phát biểu trước các dân biểu, thủ tướng Anh khẳng định Liên minh AUKUS sẽ củng cố vị thế của nước Anh và tạo thêm hàng trăm việc làm trình độ cao.

  

Từ Luân Đôn, thông tín viên RFI Claire Digiacomi cho biết thêm chi tiết : 

 

« Với liên minh này, chính sách đối ngoại hậu Brexit của Vương quốc Anh sẽ được hình thành ... Hay nói đúng hơn, đó là chính sách mà Boris Johnson mong muốn, cùng với khái niệm « Nước Anh toàn cầu », một nước Anh gây được ảnh hưởng trên sân khấu quốc tế và thoát khỏi gánh nặng của các định chế châu Âu, điều mà từ trước đến nay thủ tướng Anh đã không thể áp đặt, nhưng nay đã được thực hiện với quan hệ đối tác này.  

 

Đây là một chiến thắng ngoại giao chống lại việc cô lập Anh Quốc sau khi nước này rời khỏi Liên Hiệp Châu Âu. Theo phủ thủ tướng Anh, điều đó cũng chứng minh là Anh Quốc không cần Liên Âu. 

 

Trước các dân biểu, thủ tướng Boris Johnson đã không giấu giếm niềm tự hào. Trước tiên, ông nêu lên những lợi ích đối với chính sách đối ngoại. Theo ông Boris Johnson, quan hệ đối tác này sẽ « củng cố vị thế của đất nước là một siêu cường quốc về khoa học và công nghệ ». Về lợi ích trong nước, ông đưa ra một lập luận về kinh tế. Thủ tướng bảo đảm là « hàng trăm việc làm trình độ cao sẽ được tạo ra trên toàn quốc ».

 

Đối với thủ tướng, liên minh này chỉ là « sự khởi đầu » của một chính sách ngoại giao mới về quốc phòng. Vương quốc Anh cũng tiếp tục công cuộc tìm kiếm các thỏa thuận thương mại trên thế giới, đặc biệt là ở châu Á và châu Mỹ ». 

 

                                                 ***

 

CÁC NỘI DUNG LIÊN QUAN

.

Brexit : Anh Quốc sang trang sử mới trong sự chia rẽ

.

Liệu Anh Quốc có đủ phương tiện để chuyển trục qua Ấn Độ-Thái Bình Dương ?