Ông Trump khiến
trật tự thế giới rung chuyển nhiều hơn bất kỳ tổng thống nào từ Thế chiến II
Lyse Doucet, Phóng viên trưởng mảng quốc tế
BBC News Tiếng Việt
21
tháng 1 năm 2026
https://www.bbc.com/vietnamese/articles/c98pnp0r47yo
Ngay
trong ngày đầu tiên, ông đã khiến cả thế giới phải chú ý.
Trong
bài phát biểu mở đầu nhiệm kỳ thứ hai giữa cái lạnh mùa đông ở Washington
vào năm ngoái, Tổng thống Trump tuyên bố "không điều gì có thể cản đường
chúng ta".
Có
phải thế giới đã không chú ý không đủ nhiều?
Lồng
trong bài phát biểu là việc ông nhắc tới học thuyết "vận mệnh hiển
nhiên" (manifest destiny) của thế kỷ 19 – quan niệm cho rằng nước Mỹ có
định mệnh do Chúa giao cho là phải mở rộng lãnh thổ trên toàn lục địa
và truyền bá các giá trị Mỹ.
Ngay
lúc đó, kênh đào Panama đã nằm trong tầm ngắm của ông. "Chúng ta sẽ lấy lại
nó," ông Trump tuyên bố.
Giờ
đây, Greenland đang bị tuyên bố ấy nhắm tới, cùng với sự quả quyết tuyệt
đối.
"Chúng
ta phải có nó" đã trở thành khẩu hiệu mới. Đó là một cú đánh thức thô bạo
trong thời điểm đầy rẫy những rủi ro nghiêm trọng.
Lịch
sử Mỹ đầy rẫy những cuộc xâm lược, chiếm đóng và các chiến dịch bí mật nhằm lật
đổ các lãnh đạo và chế độ, với nhiều hệ quả sâu sắc và gây tranh cãi.
Nhưng
trong một thế kỷ qua, chưa có tổng thống Mỹ nào đe dọa chiếm đoạt lãnh thổ của
một đồng minh lâu năm và cai trị vùng đất đó trái với ý nguyện của người dân.
Chưa
có nhà lãnh đạo Mỹ nào phá vỡ các chuẩn mực chính trị một cách thô bạo đến vậy,
đồng thời đe dọa những liên minh lâu đời đã làm nền tảng cho trật tự thế giới kể
từ sau Thế chiến II.
Không
còn nhiều nghi ngờ rằng những luật lệ cũ đang bị phá bỏ, không chút kiêng
dè.
Ông
Trump hiện được mô tả là có thể là tổng thống "cải cách" nhất của
nước Mỹ – được những người ủng hộ trong và ngoài nước hoan nghênh, gây lo ngại
cho nhiều người khác ở các thủ đô trên khắp thế giới, và bị cả Nga và Trung
Quốc âm thầm theo dõi.
"Đó
là sự dịch chuyển hướng tới một thế giới không còn luật lệ, nơi luật pháp quốc
tế bị chà đạp, và nơi thứ luật duy nhất dường như còn giá trị là luật của kẻ mạnh,
với tham vọng đế quốc trỗi dậy trở lại," Tổng thống Pháp Emmanuel Macron cảnh
báo gay gắt trên sân khấu Diễn đàn Kinh tế Davos, dù không trực tiếp nhắc tên
ông Trump.
No comments:
Post a Comment