Chuyện
nào ra chuyện nấy (Bài 1): Ghét độc tài không đồng nghĩa với việc ủng hộ xâm lược
Thận Nhiên
07/01/2026
Viết
bài này, tôi muốn nói thẳng với người ủng hộ Donald Trump về sự kiện xảy ra với
Venezuela vừa rồi.
Không
cần phải bênh Maduro để nói một điều rất đơn giản: Ông ta là độc tài, tồi tệ và
đã làm khổ người dân Venezuela. Nhưng điều đó không cho nước Mỹ quyền dội bom,
xâm nhập lãnh thổ nước khác và bắt cóc nguyên thủ quốc gia.
Nếu
bạn ủng hộ Trump, hãy trả lời thẳng câu này: Luật pháp quốc tế và hiến
pháp nước Mỹ ở đâu trong hành động đó?
Không
có nghị quyết Liên Hợp Quốc. Không có quyền tự vệ. Không có sự đồng ý của
Venezuela. Không có tham khảo và chấp thuận của quốc hội Mỹ. Vậy thì gọi
đó là gì, nếu không phải là xâm lược?
Chính
quyền Trump nói, đây chỉ là một “hành động thực thi pháp luật có hỗ trợ quân sự”.
Nhưng thực thi pháp luật không dội bom thành phố. Thực thi pháp luật không xâm
nhập một quốc gia có chủ quyền. Và thực thi pháp luật không đi kèm tuyên bố kiểm
soát dầu mỏ của nước khác.
Sự
thật là:
Trump
ra lệnh tấn công quân sự, bắt cóc vợ chồng Maduro và đưa về Mỹ. Và chỉ vài giờ
sau, chính ông ta đứng trước báo chí tuyên bố, Mỹ sẽ “nắm quyền kiểm soát trữ
lượng dầu mỏ khổng lồ của Venezuela”, kêu gọi các công ty dầu Mỹ vào khai thác,
và còn nói rằng “we” – tức chính quyền Mỹ – sẽ điều hành đất nước này.
Nếu
đây chỉ là chống ma túy, tại sao lại nói về dầu mỏ?
Nếu
đây là vì dân chủ, tại sao lại nói về lợi ích kinh tế của Mỹ?
Càng
lộ rõ hơn khi chính nội các Trump nói không cùng một giọng. Trump nói Mỹ sẽ “điều
hành”, còn Ngoại trưởng Rubio thì phủ nhận, nói chỉ “gây sức ép”. Một cuộc tấn
công quân sự mà ngay cả chính quyền thực hiện nó cũng không thống nhất mục
tiêu, thì đó không phải chiến lược, mà là liều lĩnh.
Hãy
nói thẳng: Mục tiêu ở đây là dầu mỏ, không phải dân chủ. Chống ma túy chỉ
là cái cớ.
Và
đừng tự lừa mình rằng chuyện này “nhỏ” hay “nhanh gọn”. Khi Mỹ dội bom, bắt cóc
nguyên thủ và nói đến việc kiểm soát tài nguyên, đó không còn là truy bắt, mà
là mở đầu cho một cuộc can thiệp. Hệ quả của nó là Mỹ bị nhìn như một đế quốc, một kẻ mạnh sẵn sàng bắt nạt
và xâm lược các nước nhỏ khi thấy có lợi.
Bạn
có thể ghét Maduro. Rất nhiều người ghét ông ta. Nhưng ghét một nhà độc tài
không có nghĩa là trao cho Mỹ quyền đứng trên luật pháp.
Đạo
đức không cho phép ta làm ngơ trước nỗi khổ của người Venezuela. Nhưng đạo đức
cũng không cho phép nhân danh nỗi khổ đó để biện minh cho bom đạn, chiếm tài
nguyên và chiến tranh vô hạn định.
Cho
đến bây giờ, Trump chưa trả lời được bất kỳ câu hỏi căn bản nào:
Ai
sẽ điều hành Venezuela? “We” cụ thể là ai, trên danh nghĩa gì? Mỹ hay người
Venezuela? Điều hành bằng cách nào? Có đưa quân đội Mỹ vào không? Bao lâu?
Venezuela sẽ ra sao sau đó? Và cuối cùng, quan trọng nhất với tôi, người
dân Mỹ được gì, và phải trả giá bao nhiêu?
Nếu
những câu hỏi này không có câu trả lời rõ ràng, thì mọi lời biện minh cho hành
động quân sự ở Venezuela chỉ là ngụy biện quyền lực.
Lật
đổ một nhà độc tài mà không thay đổi thể chế thì không đồng nghĩa với xây dựng
dân chủ. Và thay một ông chủ trong nước bằng một ông chủ bên ngoài không phải
là giải phóng. Tôi muốn đặt thêm một câu hỏi thẳng thắn, không phải với Trump,
nhưng với những người đang ủng hộ ông ấy:
Với
sự điều hành đất nước của Mỹ, hay nhẹ hơn, với sự can thiệp sâu của Mỹ với
chính quyền mới do Trump lập ra, vào việc điều hành đất nước, liệu dân chủ có đến
với Venezuela hay không, hay tình trạng của người dân chỉ đổi từ một hình thức
lệ thuộc này sang một hình thức lệ thuộc khác?
Chuyện
nào ra chuyện nấy. Ghét độc tài không đồng nghĩa với việc ủng hộ xâm lược.
***
Chuyện
nào ra chuyện nấy (Bài 2): Dầu mỏ, trò dối trá và những lời hứa nhân đạo
Thận Nhiên
7/1/2026
Sau
khi tay tổng thống độc tài Maduro của Venezuela bị Mỹ bắt cóc và đang bị xử ở
tòa án ở New York, tổng thống Donald Trump đăng trên mạng Truth Social rằng
Venezuela sẽ “chuyển giao 30–50 triệu thùng dầu cho Mỹ”, và rằng tiền
bán dầu sẽ được ông kiểm soát “vì lợi ích người Venezuela và Mỹ”.
Hãy
thẳng thắn: Việc bắt giữ Maduro với cáo buộc ma túy không phải là bằng chứng rõ
ràng cho một tội phạm buôn ma túy độc lập, mà đây là lý do được dùng để chính
danh hóa chiến dịch quân sự quy mô lớn của Mỹ vào Venezuela, chứ không đơn thuần
là “thực thi pháp luật”. Đòn quân sự này đã khiến cả khu vực chấn động và bị
nhiều nước, tổ chức quốc tế đặt câu hỏi về tính hợp pháp và chủ quyền.
Trump
không thay thế thể chế độc tài của Maduro bằng một lực lượng đối lập dân chủ rõ
ràng; thay vào đó, ông chấp nhận và công bố chính quyền lâm thời do Phó Tổng thống
Delcy Rodríguez (vốn là thành viên của bộ máy cũ) tiếp nhận, điều hành đất nước.
Điều này cho thấy quyền lực nội bộ còn chìm trong vòng xoáy quyền lực và kiểm
soát, chứ không phải bước chuyển sang một nền dân chủ thực sự.
Dân
chủ và quyền tự quyết của người Venezuela không thể được đo bằng vài tuyên bố
“vì dân” hay bằng việc thay người nắm quyền; khi một cường quốc đặt dòng tiền
và tài nguyên quốc gia trong tay mình, đó không phải là trao quyền cho người
dân, mà là tái phân phối quyền lực và quyền lợi. Điều này không trùng khớp với
những gì người ủng hộ Trump gọi là “nghĩa cử giải phóng”, “triệt hạ độc tài, cứu
Venezuela”, hay “xây dựng dân chủ”.
Điều
người Venezuela cần là quyền tự quyết thực sự, chứ không phải là một sự thay thế
quyền lực [này] bằng quyền lực khác, đặc biệt khi động cơ thật sự đằng sau liên
quan tới kiểm soát dầu mỏ, chứ không phải một lộ trình dân chủ và nhân quyền
đích thực và bền vững.
________
*
Bản dịch của Google về bài Trump đăng trên mạng Truth Social:
“Tôi
vui mừng thông báo rằng, Chính quyền lâm thời tại Venezuela sẽ chuyển giao từ
30 đến 50 triệu thùng dầu chất lượng cao, thuộc diện cấm vận, cho Hoa Kỳ. Số dầu
này sẽ được bán theo giá thị trường, và số tiền thu được sẽ do tôi, với tư cách
là Tổng thống Hoa Kỳ, kiểm soát để bảo đảm nó được sử dụng vì lợi ích của người
dân Venezuela và Hoa Kỳ! Tôi đã yêu cầu Bộ trưởng Năng lượng Chris Wright thực
hiện kế hoạch này ngay lập tức. Dầu sẽ được vận chuyển bằng tàu chứa và đưa thẳng
đến các cảng dỡ hàng tại Hoa Kỳ. Cảm ơn sự quan tâm của quý vị về vấn đề này!
DONALD
J. TRUMP
TỔNG
THỐNG HOA KỲ
https://baotiengdan.com/wp-content/uploads/2026/01/1-10-474x1024.jpeg
---------------
1
comment
Trắng
trợn, không cần che đậy ý đồ chiếm đoạt tài nguyên của nước khác bằng võ lực,không
còn gì để nói về một TT Mỹ !
No comments:
Post a Comment