The Economist
Nguyễn Thị Kim Phụng, biên dịch - Nghiên Cứu Quốc Tế
https://nghiencuuquocte.org/2026/02/12/the-gioi-hom-nay-12-02-2026/
Hạ
viện Mỹ bỏ phiếu ủng hộ việc chấm dứt tình trạng khẩn cấp quốc
gia mà Donald Trump viện dẫn để áp thuế lên hàng nhập khẩu từ Canada vào
năm ngoái. Biện pháp này hiện đang được chuyển đến Thượng viện, dù Tổng thống
có thể sẽ phủ quyết nếu nó đến được bàn làm việc của ông. Tuy nhiên, cuộc bỏ
phiếu tại Hạ viện là một lời khiển trách mang tính biểu tượng đối với các chính
sách thương mại của Trump, với sáu đảng viên Cộng hòa đã tham gia cùng Đảng Dân
chủ để ủng hộ nghị quyết này.
Cảnh
sát xác định Jesse Van Rootselaar, một phụ nữ chuyển giới 18 tuổi, là nghi phạm
nổ súng trong cuộc tấn công vào một trường học và khu dân cư gần đó ở tỉnh British
Columbia, Canada. Chín người đã thiệt mạng trong vụ nổ súng, bao gồm cả kẻ
tấn công, người đã tự sát ngay sau đó. Trước đó, chính quyền cho biết có ít nhất
25 người khác bị thương. Động cơ vụ việc vẫn chưa được xác nhận.
Nền
kinh tế Mỹ tạo
thêm 130.000 việc làm trong tháng 1, gần gấp đôi con số mà các nhà phân tích dự
đoán, cho thấy thị trường lao động có thể đã khởi sắc sau vài tháng khó khăn. Tỷ
lệ thất nghiệp cũng giảm xuống còn 4,3%, giảm nhẹ so với tháng trước. Những số
liệu này có thể khiến Cục Dự trữ Liên bang (Fed) ngần ngại trong việc cắt giảm
lãi suất nhanh như mong muốn của Trump.
Chính
phủ Ý thông qua dự luật cho phép sử dụng phong tỏa hải quân để
ngăn chặn người di cư vào nước này. Biện pháp này – được thúc đẩy mạnh mẽ bởi
Giorgia Meloni, thủ tướng theo chủ nghĩa dân túy của Ý – sẽ được triển khai khi
có sự gia tăng đột biến lượng người di cư cố gắng tiếp cận bờ biển nước này. Hồi
đầu tuần, các nhà lập pháp Liên minh Châu Âu đã phê chuẩn các biện pháp mới nhằm
chống nhập cư trái phép, bao gồm việc hồi hương nhanh chóng hơn.
Sau
cuộc gặp với Benjamin Netanyahu tại Washington, Trump cho
biết “chưa có gì dứt khoát” được quyết định về việc xử lý chương trình hạt nhân
của Iran, nhưng các cuộc đàm phán với Cộng hòa Hồi giáo sẽ tiếp tục. Trước đó,
trong bài phát biểu kỷ niệm 47 năm cuộc cách mạng Hồi giáo, Tổng thống Iran nói
rằng ông sẵn sàng cho phép thanh tra hạt nhân, và nhắc lại rằng đất nước mình
không chế tạo vũ khí nguyên tử.
Pershing
Square, một quỹ đầu cơ do nhà đầu tư chủ động Bill Ackman điều
hành, tiết lộ khoản cổ phần tại Meta trị giá khoảng 10% vốn của
quỹ. Ackman cho biết nỗi lo sợ của các nhà đầu tư về việc Meta chi tiêu quá nhiều
cho AI đã khiến công ty bị định giá thấp, và rằng họ sẽ được hưởng lợi từ công
nghệ này. Trước đó, Meta thông báo bắt đầu xây dựng một trung tâm dữ liệu trị
giá 10 tỷ USD tại Indiana.
Kraft
Heinz tạm
dừng kế hoạch tách thành hai công ty. Ban đầu, gã khổng lồ thực phẩm đang gặp
khó khăn của Mỹ thông báo vào tháng 9 rằng họ sẽ tách mảng thương hiệu cửa hàng
tăng trưởng chậm ra khỏi mảng gia vị và nước sốt. Steve Cahillane, sếp mới của
Kraft Heinz, cho biết các vấn đề của công ty là “có thể sửa chữa” và thay vào
đó sẽ đầu tư 600 triệu USD để tăng cường nỗ lực tiếp thị và danh mục sản phẩm.
Con
số trong ngày: 99%,
là nợ công gộp của Brazil tính theo tỷ lệ phần trăm GDP, tăng từ mức 62% vào
năm 2010.
TIÊU ĐIỂM
Cột
mốc dân chủ tại Bangladesh
Hôm
nay, người dân Bangladesh sẽ bắt đầu bỏ phiếu trong cuộc tổng tuyển cử đầu tiên
kể từ khi những người biểu tình Gen Z lật đổ Sheikh Hasina Wajed, nữ thủ tướng
chuyên quyền của đất nước, cách đây 18 tháng. Đây là cuộc bầu cử cạnh tranh đầu
tiên kể từ cuộc bầu cử đã đưa Sheikh Hasina lên nắm quyền năm 2008. Hai đảng có
lịch sử lâu đời đang đối đầu trực tiếp: Jamaat-e-Islami, nhóm Hồi giáo lớn nhất
và ôn hòa nhất của Bangladesh, và Đảng Quốc gia Bangladesh (BNP), do Tarique
Rahman lãnh đạo, người có cả cha và mẹ đều từng cai trị Bangladesh. Một số nhà
hoạt động sinh viên từng giúp lật đổ Sheikh Hasina cũng đang tranh cử ghế trong
Quốc hội.
Nhiều
cử tri thất vọng vì những biến động tại Bangladesh cuối cùng vẫn không trao quyền
cho các đảng mới với những chương trình nghị sự táo bạo và đổi mới. Phe Hồi
giáo có lẽ kém khoan dung hơn vẻ bề ngoài của họ, còn những lần nắm quyền trước
đây của BNP đã bị hoen ố bởi tham nhũng. Nhưng dù sao thì Bangladesh cũng tiến
một bước dài kể từ cuộc cách mạng gần đây.
Tin
tức buồn vui lẫn lộn từ Ukraine
Bộ
trưởng quốc phòng mới của Ukraine, Mykhailo Fedorov, sẽ mang theo cả tin xấu lẫn
tin tốt cho các đồng minh của đất nước mình tại buổi họp hôm nay tại Brussels của
Nhóm Liên lạc Quốc phòng Ukraine. Fedorov, một cựu doanh nhân công nghệ 35 tuổi,
sẽ đưa ra lời khẩn cầu tuyệt vọng xin thêm tên lửa đánh chặn phòng thủ. Nga đã
khai thác sự thiếu hụt này bằng cách dội bom vào cơ sở hạ tầng năng lượng của
Ukraine bằng tên lửa đạn đạo, đôi khi bắn tới 30 quả trong một loạt đạn.
Tuy
nhiên, Nga cũng dường như đang phải chấp nhận thương vong tăng mạnh trên chiến
trường để đổi lấy những lợi ích lãnh thổ nhỏ nhoi. Năm ngoái, lực lượng Nga tiến
quân trung bình từ 15 đến 70 mét mỗi ngày. Như nhà phân tích quân sự người Mỹ
Michael Kofman nhận định: “họ đang đánh đổi những tổn thất về thiết bị trước
đây lấy những tổn thất còn cao hơn nhiều về nhân sự.” Ông lập luận rằng ngay cả
với nguồn nhân lực vượt trội và tiền thưởng nhập ngũ khổng lồ, thì Nga cuối
cùng vẫn sẽ cạn kiệt “những cá nhân cảm thấy số tiền đó là xứng đáng.” Điều này
sau đó sẽ vạch trần những lỗ hổng trong câu chuyện của Vladimir Putin về một
chiến thắng tất yếu của Nga.
Những
vấn đề kinh tế cũ của EU – và những giải pháp cũ
Các
nhà lãnh đạo của 27 chính phủ quốc gia thuộc Liên minh Châu Âu sẽ tập trung tại
một lâu đài ở miền đông nước Bỉ vào hôm nay để cùng suy nghĩ cách vực dậy nền
kinh tế đang uể oải của khối. Những quan ngại về việc châu Âu đang tụt hậu so với
Mỹ, và không theo kịp sự đổi mới của Trung Quốc, không phải điều gì mới mẻ.
Nhưng chúng đã gia tăng gần đây do các mức thuế của Trump và việc các công ty
châu Âu không được đảm bảo quyền tiếp cận các nguyên liệu thô quan trọng từ
Trung Quốc.
Các
nhà lãnh đạo sẽ thảo luận về các kế hoạch nhằm làm cho thị trường chung hoạt động
hiệu quả hơn đối với các công ty muốn kinh doanh xuyên biên giới EU. Một ý tưởng
là ra mắt một hình thức công ty mới, được gọi là EU Inc, để cho phép các doanh
nhân tiếp cận 450 triệu người tiêu dùng của EU một cách liền mạch. Pháp đang
thúc đẩy các quy tắc “mua hàng châu Âu” để ưu tiên các nhà cung cấp trong nước
khi chính phủ mua sắm hàng hóa và dịch vụ, đặc biệt là trong các lĩnh vực quốc
phòng, kỹ thuật số, và công nghiệp. Nhưng các quốc gia khác, chẳng hạn như Thụy
Điển, lại lên án ý tưởng đó là chủ nghĩa bảo hộ lỗi thời.
Khoa
học bị bao vây tại Mỹ
Khi
Hiệp hội Vì Sự Tiến bộ Khoa học Mỹ (AAAS) tập trung tại Phoenix, Arizona vào
hôm nay trong cuộc họp thường niên, các vấn đề khoa học sẽ phải cạnh tranh để
giành sự chú ý với các vấn đề chính trị. Sự tự tin đầy chủ quan mà các nhà khoa
học ở Mỹ từng có về sự hỗ trợ của chính phủ cho những nỗ lực của họ, bất kể ai
ngồi ở Nhà Trắng, đã bị lung lay bởi một chính quyền luôn bác bỏ và không tin
tưởng giới học thuật.
Chính
quyền Trump đang phớt lờ các dữ liệu trong các lĩnh vực như khí hậu học. Họ
cũng không thấy được mục đích của các lĩnh vực, chẳng hạn như khoa học hành
tinh, vốn được thúc đẩy bởi sự tò mò hơn là giá trị thực tiễn. Họ đã bổ nhiệm một
bộ trưởng y tế xem vaccine là sản phẩm của quỷ dữ, thay vì là một trong những
thành tựu tốt nhất của y học. Dù sự ủng hộ lưỡng đảng dành cho khoa học vẫn tồn
tại trong Quốc hội, nơi gần đây đã đẩy lùi một số đề xuất cắt giảm ngân sách, bầu
không khí tại AAAS có thể sẽ ảm đạm, khi các nhà nghiên cứu thảo luận về cách
vượt qua cơn bão này.
No comments:
Post a Comment