Thursday, December 1, 2016

ĐIỂM TIN NGÀY 30-11-2016




ĐIỂM TIN NGÀY 30-11-2016
.
  • TQ bất ngờ loan tin Tư lệnh Hải quân ra Hoàng Sa, tuyên bố thông điệp hiếu chiến (BoxitVN) - Hải Võ - Tướng Ngô Thắng Lợi (Ảnh: SCMP). Đài truyền hình trung ương Trung Quốc (CCTV) tối 25/11 đưa tin về hoạt động (phi pháp) của Tư lệnh Hải quân Trung Quốc Ngô Thắng Lợi ở quần đảo Hoàng Sa, thuộc chủ quyền Việt Nam. Theo CCTV, Ngô Thắng Lợi đã tới đảo Quang Hòa (thuộc quần đảo Hoàng Sa của Việt Nam, bị Trung Quốc chiếm trái phép – PV) để tham gia hoạt động tưởng niệm (phi pháp) các binh lính mà Bắc Kinh tuyên bố là “hy sinh anh dũng” ...
  • Đài Loan thao diễn cứu hộ ở đảo Ba Bình (RFA) - Hôm nay (29/11), hải quân và tuần duyên Đài Loan đã thực hiện cuộc thao diễn cứu hộ ở Ba Bình, hòn đảo lớn nhất ở Trường Sa mà Đài Loan tự nhận có chủ quyền và đang chiếm giữ.
  • Biển Đông : Đài Loan luyện tập cứu hộ tại đảo Ba Bình (RFI) - Đài Loan tổ chức một cuộc diễn tập ngày 29/11/2016 trong khu vực xung quanh đảo Ba Bình (mà Đài Bắc gọi là Thái Bình) thuộc cụm Nam Yết của quần đảo Trường Sa ở Biển Đông. Đây là cuộc luyện tập đầu tiên kể từ khi bà Thái Anh Văn lên làm tổng thống Đài Loan và được gắn mục đích « cứu trợ nhân đạo » nhằm tái khẳng định « ý định biến hòn đảo thành một căn cứ nhân đạo ».
  • Nhiều tranh cãi về ứng viên Ngoại trưởng Mỹ (VOA) - Tổng thống đắc cử Donald Trump tiếp tục gặp gỡ những ứng viên cho những chức vụ hàng đầu trong nội các giữa lúc đấu đá nội bộ trong nhóm chuyển tiếp của ông diễn ra công khai
  • Ông Trump đòi phạt những người đốt cờ Mỹ (VOA) - Ông Trump kêu gọi phải có biện pháp trừng phạt đối với những người biểu tình đốt cờ Mỹ, mặc dù Tòa án Tối cao ra phán quyết cho rằng đó là một hình thức tự do ngôn luận
  • Ông Trump thúc công ty Apple rút khỏi Việt Nam (VOA) - Tổng thống đắc cử của Mỹ không muốn tập đoàn Apple tiếp tục sản xuất sản phẩm ở VN, mà thay vào đó, chuyển về Hoa Kỳ, đã gây nhiều phản ứng trái chiều ở trong nước
  • Hồi hương: Khó hay dễ hội nhập? (BBC) - Đối với những người rời quê hương hàng chục năm để sống ở nước ngoài, việc tái hội nhập khi hồi hương không phải là vấn đề đơn giản.
  • Hộ khẩu khiến dân ‘á khẩu’ (VOA) - Báo chí VN đưa tin hàng triệu người dân Sài Gòn gặp khó khăn trong việc nhập hộ khẩu. Việc này rất cũ, nhưng cơ quan chức năng vẫn loay hoay ảnh hưởng đến đời sống nhân dân
  • Giữ gìn Quan họ cổ Bắc Ninh (BBC) - Quan họ Bắc Ninh, được UNESCO công nhận là di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại, nay cần được bảo vệ, giữ gìn để tránh bị mai một.
  • Tòa Hà Tĩnh xét xử nguyên chủ tịch ủy ban nhân dân huyện Kỳ Anh (RFA) - Tòa án nhân dân tỉnh Hà Tĩnh hôm nay mở phiên tòa xét xử nguyên chủ tịch ủy ban nhân dân huyện Kỳ Anh (tỉnh Hà Tĩnh) cùng 6 cán bộ từ cấp huyện đến chủ tịch xã, phó chủ tịch xã với cáo buộc làm trái quy định nhà nước để chiếm đoạt, làm thất thoát hàng chục tỷ đồng.
  • Bà con tiểu thương Hà Tĩnh tiếp tục biểu tình sang ngày thứ 3 (BoxitVN)Vào sáng ngày 28 tháng 11 năm 2016, khoảng gần 1,000 người buôn bán ở chợ Hà Tĩnh đã tập trung trước cổng Ủy ban nhân dân tỉnh Hà Tĩnh, tiếp tục biểu tình phản đối việc nhà cấm quyền cướp chợ bán cho doanh nghiệp tư nhân. Bà con tiểu thương đã mang nhiều banner có biểu ngữ: “Hãy lắng nghe dân”, “Yêu cầu nhà cầm quyền Hà Tĩnh trả lại chợ cho bà con tiểu thương”,… và biểu tình một cách ôn hòa trước cổng Ủy ban nhân dân ...
  • Chợ Hà Tĩnh sẽ không bị đập bỏ (RFA) - Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Hà Tĩnh, ông Đặng Quốc Khánh, hôm nay tuyên bố sẽ không bán chợ Hà Tĩnh và cũng không đập bỏ chợ như lo lắng nhiều ngày qua của hơn 1.000 tiểu thương trong chợ.
  • Vì sao Quốc hội Việt Nam hoãn thông qua Luật về Hội? (BoxitVN) - Phạm Chí Dũng - Không ngoài dự đoán của phần lớn giới quan sát độc lập, kỳ họp cuối năm 2016 của Quốc hội Việt Nam đã “nhất trí cao” với đảng cầm quyền về việc hoãn thông qua Luật về Hội. Buổi sáng Washington và buổi chiều Việt Nam. Luật về Hội đã suýt được thông qua ngay đầu kỳ họp Quốc hội vào cuối Tháng Mười. Tuy nhiên, nội dung khi đó của Luật về Hội lại mang tính “siết” về nhiều vấn đề, khác hẳn với bản dự thảo Tháng Mười, ...
  • ‘VN hãy nhìn xa và hoàn toàn độc lập’ (BoxitVN) - Quốc Phương BBC Tiếng Việt - Tiến sỹ Vũ Quang Việt nói về đối sách của Việt Nam ở khu vực châu Á – Thái Bình Dương và Biển Đông trong tình hình có thay đổi vị thế, chiến lược từ Mỹ và Trung Quốc. Trước khả năng Trung Quốc có thể gia tăng vị thế ở khu vực châu Á – Thái Bình Dương, bao gồm Biển Đông và Đông Nam Á, trong bối cảnh hậu bầu cử Mỹ 2016, Việt Nam cần có chính sách ‘độc lập hoàn toàn’, và phải ...
  • GS Nguyễn Khắc Nhẫn: Ngưng điện hạt nhân, còn gì hạnh phúc bằng (BoxitVN) - Gia Minh, RFA - “Cũng có thể Chính phủ lo sợ về vấn đề tài chính: Tìm đâu ra hàng chục rồi hàng trăm tỷ đô la để xử lý chất thải phóng xạ, tháo gỡ nhà máy, chưa kể kinh phí khổng lồ cần thiết khi có tai biến?” – Nguyễn Khắc Nhẫn. Chúng tôi sống ở trong chăn, chúng tôi đoán biết nguyên nhân mà GS nêu trên đây là nguyên nhân “đầu tiên”, thưa GS Nguyễn Khắc Nhẫn. Phải nói thẳng, Nhà nước này đã không còn kiếm đâu ra ...
  • Việt - Nhật đối thoại quốc phòng lần thứ 4 tại Tokyo (RFA) - Việt Nam và Nhật Bản cam kết thúc đẩy hơn nữa hợp tác trong lĩnh vực an ninh biển qua việc Việt Nam sẵn sàng tiếp nhận tàu hải quân của Nhật tới thăm các cảng của Việt Nam và sử dụng dịch vụ hậu cần, kỹ thuật tại cảng quốc tế Cam Ranh.
  • Kỷ nguyên Fidel Castro kết thúc có tác động đến giới lãnh đạo VN? (BoxitVN) - Phạm Chí Dũng / VOA. “Fidel Castro còn bị coi là người bảo thủ hơn cả Nguyễn Phú Trọng”. Sự so sánh của anh làm cho người trong nước giật mình thon thót đấy anh Phạm Chí Dũng. Không những khập khễnh mà có cẻ như còn bất kính nữa. Anh có đọc Trang Tử không? Trang Tử từng nói đến tầm mắt của con chim bằng nơi biển lớn và kẽ mắt ti hí của con chim cưu và con ve sầu nơi hồ chằm. Tất nhiên ông Fidel là ...
  • Fidel Việt Nam, mối tình truyền kiếp (RFA) - Đây là tình đồng chí, tương trợ và khắng khít qua lý tưởng chống Mỹ. Đối với một số người dân Cuba, Fidel Castro tượng trưng cho niềm kiêu hãnh của quốc gia khi một mình đơn độc chống Mỹ tới sức tàn lực kiệt nhưng vẫn chống, chống trong niềm hoài nghi nhưng không đành lòng chấp nhận sự thất bại của mình kéo theo lầm than cho cả một dân tộc.
  • Ngư dân bám biển (RFA) - Lý Sơn, hay Cù Lao Ré, là một đảo nhỏ ngoài khơi tỉnh Quảng Ngãi. Đây từng là tiền đồn của những đội thủy quân thời nhà Nguyễn; nơi xuất phát đi khai thác và bảo vệ chủ quyền quần đảo Hoàng Sa trên Biển Đông.
  • Phạm Toàn và Huệ Chi (BoxitVN) - Nguyễn Thị Từ Huy - Những thảo luận gần đây về vấn đề liên minh và chia rẽ khiến tôi nhớ lại một câu chuyện giữa hai cá nhân: Phạm Toàn và Huệ Chi. Cách đây mấy năm, vào thời điểm khi tôi trở về Việt Nam sau lần du học đầu tiên, một buổi chiều tôi nhận được điện thoại của Phạm Toàn, giọng rất nghiêm trọng: “Tối nay toa bận gì, hẹn gì với ai cũng phải bỏ để đến ngay nhà moi, có việc gấp, quan trọng” (Chắc nghĩ tôi ...
  • Philippines phản đối chỉ trích của LHQ liên quan Ông Duterte (RFA) - Philippines phản đối phát biểu của một viên chức Liên Hiệp Quốc mới đưa ra hồi đầu tuần nay, khi cho rằng bản án mà Tòa tại Campuchia mới tuyên phạt 2 cựu lãnh tụ Khmer Đỏ là lời cảnh báo đối với dành cho những nhà lãnh đạo vi phạm nhân quyền, trong đó có nhà lãnh đạo Phi.
  • Philippines : Đoàn xe tiền trạm của tổng thống bị phục kích (RFI) - Bẩy thành viên trong đội cận vệ của tổng thống Rodrigo Duterte và hai quân nhân đã bị thương do bom tự chế ở miền nam Philippines ngày 29/11/2016. Vụ phục kích diễn ra chỉ một ngày trước khi tổng thống đến thăm vùng đất là nơi hoạt động của tổ chức Hồi giáo cực đoan Maute, vốn từng thề trung thành với Daech.
  • Trung Quốc giới hạn đầu tư tiền tỷ ra nước ngoài (RFI) - Bắc Kinh đã bắt đầu kiểm soát chặt chẽ hơn các nguồn tiền được chuyển ra khỏi Trung Quốc. Lý do được nêu ra là để cứu trị giá đồng nhân dân tệ bị rơi xuống mức thấp nhất từ 8 năm nay, giảm 6% so với đôla Mỹ trong 10 tháng đầu năm 2016.
  • Tại sao Trump đắc cử tổng thống Mỹ là một cơ may cho Trung Quốc? (RFI) - Trong suốt cuộc vận động tranh cử tổng thống, Donald Trump đã không ngần ngại tố cáo Trung Quốc là nguyên nhân của mọi vấn đề tại Mỹ : Trung Quốc là kẻ thù của Hoa Kỳ, Trung Quốc đánh cắp việc làm của người dân Mỹ, đã đến lúc phải chấm dứt tình trạng để Trung Quốc cưỡng hiếp Hoa Kỳ… Với những phát biểu hùng hồn như vậy, Trung Quốc buộc phải theo dõi sát sao việc Donald Trump đắc cử.
  • Bắc Kinh dùng biện pháp mạnh để chống tẩu tán tài sản (RFI) - Trong bối cảnh doanh nghiệp Trung Quốc lên cơn sốt tranh nhau đem tiền tỷ đầu tư khắp thế giới, Bắc Kinh quyết định ngăn cấm đa số những dự án trên 10 tỷ đô la và kiểm sóat chặt chẽ những dự án trên 1 tỷ. Vì sao ?
  • Miến Điện bị áp lực lớn trong khu vực vì khủng hoảng người Rohingya (RFI) - Các nước Đông Nam Á gia tăng áp lực đối với chính quyền MIến Điện trong khủng hoảng người Hồi giáo Rohingya. Hôm qua, 28/11/2016, ngoại trưởng Aung San Suu Kyi phải hủy chuyến công du Indonesia, trong khi đó Malaysia chuẩn bị cuộc tuần hành lớn dự kiến với sự tham gia của thủ tướng để phản đối các các vụ đàn áp người Hồi giáo Rohingya tại Miến Điện.
  • Hai vụ nổ ở Kashmir, 2 binh sĩ Ấn chết (VOA) - Các phần tử chủ chiến đã tấn công 1 căn cứ quân sự gần thành phố Jammu của Ấn Độ, giết chết 2 nhân viên an ninh trước khi đóng chốt tại một số vị trí bên trong căn cứ quân sự
  • Lượng di dân tới Ý tăng kỷ lục (VOA) - Số thuyền nhân từ Bắc Phi đã tới nước Ý cao kỷ lục trong năm 2016 đã tăng sức ép đối với các trung tâm tạm trú và hệ thống quản lý người tị nạn tại nước này
  • Không lực Hoa Kỳ thiếu nhân viên bảo trì (VOA) - Không lực Hoa Kỳ hiện đang phải đối phó với một cuộc khủng hoảng: thiếu nhân viên bảo trì. Cần có các thợ máy để bảo đảm các phi cơ của không lực có thể tiếp tục bay
  • Donald Trump dọa hủy bình thường hóa quan hệ với Cuba (RFI) - Hôm qua, 28/11/2016, tổng thống tân cử Mỹ Donald Trump lần đầu tiên lên tiếng đe doa chấm dứt tiến trình lịch sử xích lại gần Cuba, nếu La Habana không đổi lại bằng những cam kết đầy đủ về nhân quyền và mở cửa kinh tế.
  • Cuba: Nhiều lãnh đạo phương Tây không dự tang lễ Fidel Castro (RFI) - Hôm nay 29/11/2016 tại La Habana diễn ra tang lễ chính thức của Fidel Castro. Hầu hết nguyên thủ các nước lớn đều vắng mặt, chỉ có khoảng hai chục lãnh đạo các nước bè bạn lâu năm tới dự tang lễ của lãnh tụ Cuba vừa qua đời hôm 25/11.
  • Ukraina khánh thành vòm bảo vệ nhà máy hạt nhân Chernobyl (RFI) - Ngày 29/11/2016, sau bốn năm xây dựng, Ukraina khánh thành mái vòm phủ toàn bộ lò phản ứng số 4 của nhà máy điện nguyên tử Chernobyl. Kế hoạch ngoài sức tưởng tượng này tiêu tốn khoảng 2 tỉ euro của cộng đồng quốc tế và sẽ đảm bảo an toàn cho khu vực này trong vòng 100 năm.

--------------------------------

NGÀY 30-11-2016  

FB Trần Trung Đạo    30-11-2016

FB Lang Anh      30-11-2016
Bùi Tín     Blog VOA    30-11-2016
LS Ngô Ngọc Trai      30-11-2016
BBC      30-11-2016
Kông Kông      30-11-2016

JB Nguyễn Hữu Vinh  -   Blog RFA    -    30-11-2016
BBC     30-11-2016
Tô Hải     30-11-2016

Đào Hiếu     30-11-2016
 
Công Lý       29-11-2016
Lê Văn Luân    30-11-2016

Tuấn Khanh     30-11-2016

FB Con Đường VN     30-11-2016

BBC   30-11-2016

TMCNN   30-11-2016

Tác giả: Dan Rather   |   Dịch giả: Ngọc Thu     |    30-11-2016

Trần Phong Vũ     |    30-11-2016

FB Chau Doan      |     30-11-2016

Phạm Chi Lan   -   Viet-studies   -   30-11-2016

Viet-studies    -   30-11-2016

FB Luân Lê   -   30-11-2016

----------------------------------------------

NGÀY 30/11/2016














-------------------------------------------------

NGÀY 30-11-2016

Tâm Don

Ben Ngô /BBC Tiếng Việt

Bauxite Việt Nam

Phạm Chi Lan

Phạm Chí Dũng / VOA

Nguyễn Tường Thụy

Mặc Lâm, biên tập viên RFA

Kính Hòa, phóng viên RFA

----------------------------------

Posted on 30/11/2016 by Doi Thoai
  • Tin Ngoài Nước-Tín Châu
  • Tin Trong Nước-Lê Hồng Lĩnh
  • Chuyện Việt Nam-Thanh Ly

---------------------

.
Theo dõi đài Đáp Lời Sông Núi qua:
.
.
.
.
.
.
------------------------

Thứ tư, 30 tháng 11, 2016





OPEC CẮT GIẢM SẢN LƯỢNG DẦU HỎA, HY VỌNG ĐẨY GIÁ LÊN (Người Việt Online)




November 30, 2016
.
Hoàng thân Khalid al-Falih (phải), bộ trưởng Bộ Năng Lượng Saudi Arabia, trong cuộc họp tại trụ sở OPEC hôm Thứ Tiư. (Hình: Joe Klamar/AFP/Getty Images)
.
VIENNA, Áo (AP) – Hôm Thứ Tư,  14 nước thành viên Tổ Chức Các Quốc Gia Xuất Cảng Dầu Hỏa (OPEC) đã đồng thuận cắt giảm sản lượng để hy vọng nâng cao giá dầu thô.

Đây là thỏa thuận giảm sản lượng lần đầu tiên kể từ năm 2008, và sau hai năm giá dầu đã xuống thấp hơn phân nửa vì lượng dầu hỏa cung cấp dư thừa trên thị trường thế giới.

Thỏa hiệp đạt được sau khi Saudi Arabia và Iran đồng ý.

Saudi Arabia là nước sản xuất nhiều dầu lửa nhất, không muốn giảm sản lượng vì lo ngại mất thị phần trên thế giới.

Iran mới được giải tỏa cấm vận và muốn xuất cảng nhiều hơn, đồng thời muốn tái tạo vị trí trong khối OPEC.

OPEC quyết định sẽ cắt giảm sản lượng khoảng 4.5% hay 1.2 triệu thùng dầu mỗi ngày, bắt đầu từ năm 2017.

Tổ chức này cho biết, trong sáu tháng đầu năm, sản lượng tối đa mỗi ngày sẽ không quá 32.5 triệu thùng.

Trước tin tức này, giá dầu thô trên thị trường thế giới lên khoảng gần 10% tới $51.84/thùng, giá cao nhất trong tháng.

Đầu năm nay, giá dầu xuống tới dưới $30 một thùng.

Nigeria và Venezuela là những nước chịu thiệt hại nặng nề nhất vì dầu lửa mất giá.

Nga là nước xuất cảng dầu lửa nhiều nhất, cũng bị thiệt hại vì giá dầu rẻ, dù Nga không phải là thành viên OPEC.

Ông Mohammed al-Sada, bộ trưởng Bộ Năng Lượng Qatar, đương kim chủ tịch OPEC, cho biết các nước ngoài OPEC cũng đồng ý giảm bớt sản lượng 600,000 thùng mỗi ngày trong đó Nga chấp thuận giảm 300,000 thùng.

Nhiều công ty nhỏ ở Mỹ khai thác dầu đá phiến bằng kỹ thuật “fracking” đã phải ngưng sản xuất vì lỗ lã do giá dầu hạ, hy vọng có thể hoạt động trở lại nếu giá dầu lên cao.

Nhưng những chuyên gia về dầu lửa cho rằng phải chờ thời gian mới có thể biết hiệu quả quyết định của OPEC vì giá dầu trên thị trường phụ thuộc vào rất nhiều yếu tố phức tạp.

Chưa thể nào rõ các thành viên OPEC cũng như các nước ngoài OPEC có tuân thủ quyết định giảm sản lượng một cách đúng đắn hay không. Kinh nghiệm từ quá khứ đã nhiều lần cho thấy tất cả đều vi phạm giới hạn, chưa kể đến việc xuất cảng lậu ngoài quy định khi không có một cơ chế kiểm soát nào.

Tại Mỹ, tổng thống đắc cử Donald Trump hứa hẹn trong thời gian tranh cử là sẽ hủy bỏ thỏa hiệp nguyên tử mà chính quyền Obama và sáu cường quốc đã ký kết với Iran. Nếu điều này được Mỹ thực hiện và các cường quốc khác không đồng ý thì Iran vẫn có thể xuất cảng dầu lửa, thậm chí gia tăng sản lượng không chấp nhận bất cứ một hạn chế nào.

Chính sách năng lượng mà ông Trump đề xuất là cho phép sử dụng năng lượng quốc nội từ hầm mỏ, bao gồm dầu khí và than đá, không chịu giới hạn bởi các quy định môi trường cũng như Hiệp Ước Paris của Liên Hiệp Quốc về khí hậu địa cầu.

Ông Jim Krane, phân tích gia về năng lượng của đại học Rice University nói: “Nếu giá dầu lên và sản xuất năng lượng cũng tăng thì giá dầu không thể tiếp tục ở mức cao trong một thời gian dài, và mọi chuyện sẽ trở lại chỗ khởi đầu.”

Giá dầu trên thị trường không lên cao sẽ ảnh hưởng đến đầu tư và sự phát triển kinh tế toàn cầu. Không một quốc gia nào, kể cả Mỹ, có thể tự phát triển bên ngoài những liên hệ ràng buộc của toàn thế giới ngày nay. (HC)




GIẤC MƠ BƠ SỮA CỦA FIDEL CASTRO (Thụy My - RFI)




Thứ Tư, ngày 30 tháng 11 năm 2016

(Lược dịch từ Libération 29/11/2016) Lãnh tụ tối cao Cuba trong vòng năm mươi năm đã chú trọng đến các sản phẩm sữa nhằm cải thiện số phận các thần dân, nhưng đó chỉ là hoang tưởng.


Cho đến cuối đời, Fidel Castro vẫn đam mê các sản phẩm sữa – không chỉ do sở thích cá nhân các món milk shake chocolat hay kem tươi đông lạnh, mà còn do chính sách thực phẩm của chế độ lệ thuộc vào bò sữa. Hôm 03/07/2015, một năm rưỡi trước khi qua đời ở tuổi 90, nhà cựu lãnh đạo bất ngờ xuất hiện trước công chúng, trong khi có tin đồn là ông đang nằm liệt giường. Mục tiêu: sữa, nỗi ám ảnh của Fidel. Trước các nhà sản xuất tại Viện nghiên cứu thực phẩm công nghiệp La Habana, Castro thảo luận về mùi vị của sữa, việc sản xuất phô mai, và nói rộng ra là nông nghiệp và vấn đề môi trường.

Ý kiến của Castro rất chuyên môn về nấu nướng, từ nông trại cho đến bàn ăn. Nói chuyện với bạn là tu sĩ Frei Betto, ông giải thích làm thế nào chuẩn bị món tôm hùm và tôm thẻ: « Nước nóng làm giảm mất mùi vị, và làm thịt tôm cứng hơn một chút. Tôi thích nướng trong lò hay xiên que hơn (…) Gia vị duy nhất là bơ, tỏi và chanh ». Chỉ là phương châm gia chánh, hay quan điểm chính trị ? Castro, vốn rất mê món cá nướng và lê-ghim, chỉ trích thiếu sót của phương Tây ngay cả trong ẩm thực : « Thức ăn ngon luôn đơn giản, các đầu bếp quốc tế lãng phí quá nhiều ».

Nhà nông học Pháp André Voisin và Fidel Castro tại Cuba năm 1964.

Hâm mộ một nhà nông học Pháp

Tại Cuba, ngược lại, cần phải tiết kiệm thực phẩm. Lên nắm quyền năm 1959, Castro ra lệnh phân phối hàng hóa theo tiêu chuẩn, và cải cách nông nghiệp. Cấm vận của Mỹ năm 1962 được bù đắp phần nào nhờ hàng nhập khẩu từ Liên Xô, buộc ông phải hình dung ra những điều chừng như bất khả. Cà phê cũng phải mọc lên từ các đầm lầy không hề màu mỡ của « vành đai La Habana ». Ở hàng thứ hai, Cuba còn muốn tự sản xuất ra gan ngỗng béo. Hoặc lúc sau này Castro còn khuyến khích trồng đại trà cây chùm ngây, loại cây nhiệt đới giàu vitamin. Tất cả đều được yêu cầu vừa có hiệu suất cao, vừa « sạch » – hai điều mâu thuẫn với nhau, mục tiêu sinh thái sớm sủa này chỉ vì thiếu cả thuốc trừ sâu lẫn phân bón.
                                                                   
Trong khuôn khổ cải cách nông nghiệp, Castro ra lệnh mở rôbinê sữa. Một thách thức cũng khó khăn như những thách thức khác, do bò ở Cuba vốn ốm yếu và thường được nuôi để lấy thịt. Chẳng sao cả, cựu thủ lãnh du kích quyết định trước hết phải xem lại hệ thống đồng cỏ. Ông dựa vào một nhà nông học giàu sáng kiến của Pháp, André Voisin. Nhà khoa học này đề nghị độ cao cụ thể cho đồng cỏ tùy theo mùa và khu vực thu hoạch, tránh sử dụng hóa chất. Castro đặt mua hàng trăm sách của vùng Normand và phân phối cho nhiều trường học, rồi mời ông Voisin đến Cuba để dùng một bữa tối đáng nhớ.

Camembert, phô-mai đặc sản Pháp.

Phô-mai Camembert và Roquefort “made in Cuba”

Đến La Habana, người kỹ sư vào một buổi tối đẹp trời năm 1964 khám phá công trình mới nhất của Fidel Castro: phô-mai Camembert made in Cuba. Một niềm hãnh diện, cũng như món phô-mai Roquefort địa phương. Vị nguyên thủ mời nếm thử và hỏi: « Anh thấy thế nào ? »  André Voisin chừng mực: « Cũng khá…theo kiểu Pháp »

Sự thiếu nhiệt tình này làm Castro phật ý. Nhà nông học bèn so sánh Camembert với một đặc sản nổi tiếng thế giới của Cuba : « Ông không thể vượt lên truyền thống. Món phô-mai của chúng tôi và xì-gà của các ông đã hiện diện từ nhiều thế kỷ ».

Sau đó Tổng tư lệnh đã cho ngưng loại phô-mai bắt chước, không biết có phải do bữa ăn trên hay không. Còn kỹ sư André Voisin vài hôm sau đó chết bất đắc kỳ tử tại Cuba. Ông được chôn cất ở La Habana, và Castro tuyên bố một ngày quốc tang cho nhà khoa học, người dù sao cũng đã giúp Cuba sản xuất được nhiều sữa hơn.

Sau đồng cỏ, lãnh tụ tối cao quyết định tấn công trực tiếp vào bò sữa. Các giống bò Zébu (bò u nhiệt đới) cho sản lượng không cao. Fidel biết giới hạn của giống bò này, nhất là khi ông sở hữu một con bò cái riêng. Mỗi thành viên trong gia đình Castro có một con bò sữa của riêng mình, cung cấp những thứ sữa khác nhau – vị chua và độ sánh nhiều hay ít tùy từng con…

Castro tìm kiếm giống bò sữa tốt. Ông mua loại bò Hà Lan của Canada, nhưng một phần ba đàn bò chết vì không thích ứng được với thời tiết. Một giải pháp khác : cho phối giống trong những nông trại của Nhà nước, chẳng hạn phối bò u với bò Brown Swiss vốn rất phổ biến ở Hoa Kỳ. Phép lạ Cuba diễn ra vào khoảng năm 1972, với việc chào đời của Ubre Blanca, một « siêu bò », người hùng của chế độ.

(Hình)  

Siêu bò và Công viên khủng long


Ubre Blanca (Vú Trắng) phá tất cả mọi kỷ lục. Con bò này có thể sản xuất đến 109,5 lít sữa mỗi ngày sau bốn lượt vắt, nhiều gấp bốn lần một con bò sữa thông thường. Nó được nhốt trong chuồng riêng bảo vệ cẩn mật, tránh bị khủng bố và để thí nghiệm. Tuy nhiên, ba lần đẻ của siêu bò không giúp duy trì nòi giống. Ở tuổi 13, xuất hiện một khối u và Ubre Blanca bị khai tử. Được nhồi rơm, vẽ tranh và ca ngợi trong nhiều bài thơ, siêu bò của Castro qua đời năm 1985.

Hai năm sau, nhà lãnh đạo đòi hỏi một loại bò sữa khác, lần này nhỏ con hơn nhiều. Mục tiêu là trang bị cho mỗi căn hộ một con bò chỉ to bằng con chó, để cung ứng sữa tươi cho các gia đình thành thị. Các nghiên cứu không thành công, trong khi khối Đông Âu sụp đổ cùng với những mặt hàng nhập khẩu quý giá hàng năm.

Siêu bò lên tem, nhưng không thể tái sinh.

Năm 2007, vài tháng trước khi rời chức chủ tịch để nhường chỗ cho người em Raul, Fidel Castro tái thúc đẩy chương trình « siêu bò ». Đó là tái tạo Ubre Blanca nhờ ADN lưu giữ. Các nhà khoa học được giao nhiệm vụ nêu ra cái mốc Công viên khủng long, nhưng phim ảnh đã không biến thành sự thực. Cần phải nhìn thẳng vào thực tế : bò sữa không thể sống khỏe trong khí hậu vùng vịnh Caribê.

Một thất bại nữa đối với sản phẩm sữa : nhà hàng Coppelia đại quy mô khai trương năm 1966, chuyên bán kem sữa với 28 mùi khác nhau, trong đó có hương vị trái cây nhiệt đới, thu dụng trên 400 nhân viên. Nhưng nhà hàng suy sụp dần, khi sữa ngày càng hiếm hoi đối với người dân.

Câu chuyện về sữa, phô-mai và kem ở Cuba là biểu tượng cho những ý định không tưởng muốn chơi trội; thất bại của chính sách thực phẩm dựa vào tự cung tự cấp, sở thích ẩm thực không đại chúng và hiệu năng kém cỏi.

*Tựa gốc : « Khi Castro muốn nuôi dưỡng Cuba bằng siêu bò và phô-mai Camembert dỏm ».

Publié par Thuymy Rfi à 20:23