Friday, October 23, 2026

MẬU DỊCH CANADA – MỸ MIỄN THUẾ NHẬP CẢNG SẼ KHÔNG TRỞ LẠI (Tonda MacCharles / The Star)

 



Mậu dịch Canada–Mỹ miễn thuế nhập cảng sẽ không trở lại

Tonda MacCharles  /  The Star

Oct 23, 2026

https://dcvonline.net/2026/10/23/mau-dich-canada-my-mien-thue-nhap-cang-se-khong-tro-lai/

 

Janice Charette nói mục tiêu hiện nay là đạt được mức thuế nhập cảng thấp nhất, áp dụng cho càng nhiều hàng xuât cảng càng tốt.

 

https://d2nmdx6vc5ljsd.archive.is/idj5Z/fbdff45a9ab320eb8e66341858181713cfaea993.webp

Trưởng đoàn thương thuyết mậu dịch Janice Charette lắng nghe Thủ tướng Mark Carney (không có mặt trong hình) phát biểu về biện pháp đối phó của Canada trước những mức thuế nhập cảng mới của Mỹ, trong cuộc họp báo tại Quốc Hội ở Ottawa, ngày thứ Bảy, 22 tháng 8 năm 2026. Ảnh: Patrick Doyle / The Canadian Press

 

OTTAWA — Janice Charette, trưởng đoàn thương thuyết mậu dịch của Thủ tướng Mark Carney, nói rằng quan hệ mậu dịch giữa Canada và Mỹ sẽ không bao giờ trở lại như trước. Thuế nhập cảng của Mỹ sẽ tiếp tục là thực tế trong tương lai, ngay cả khi hai nước gia hạn hiệp ước mậu dịch Bắc Mỹ.

 

Bà nói mục tiêu hiện nay là đạt được mức thuế nhập cảng thấp nhất, áp dụng cho càng nhiều hàng xuât cảng càng tốt.

Phát biểu tại Diễn đàn Toàn cầu Toronto, Charette cho biết Thủ tướng Carney và Tổng thống Donald Trump, cùng những vị bộ trưởng của hai nước, vẫn tiếp tục trao đổi ý kiến không chính thức. Tuy nhiên, từ khi Canada rút khỏi cuộc thương thuyết hồi tháng 8, hai bên chưa mở lại đàm phán mậu dịch. Carney cho rằng vào phút chót, phía Mỹ đưa ra những đòi hỏi quá đáng, xâm phạm chủ quyền văn hóa, kinh tế và mậu dịch của Canada.

Cũng như Carney, Charette nói phái đoàn Canada sẵn sàng trở lại bàn đàm phán song phương. Canada đồng thời hướng tới những cuộc thương thuyết ba bên vào một thời điểm chưa xác định, nhằm duyệt xét và gia hạn Hiệp định Canada–Mỹ–Mexico. Mỹ đã cho biết họ sẵn sàng để hiệp định này hết hiệu lực trong thập niên hiện nay, nhưng chưa rõ việc đó sẽ xảy ra hay không, và nếu có thì vào lúc nào.

 

AP Video: https://www.youtube.com/watch?v=dADrhThZlUs

 

Hôm thứ Ba, Canada đáp trả Tổng thống Mỹ Donald Trump bằng cách đánh thuế nhập cảng khoảng 20 tỷ Mỹ kim hàng hóa Mỹ, nhằm trả đũa đợt thuế mới nhất mà Washington áp đặt lên Canada.

Trong cuộc phỏng vấn trực tiếp trên sân khấu do Brian Tobin, cựu Thủ tưởng tỉnh bang Newfoundland và Phó Chủ tịch BMO Financial Group, điều khiển, Charette nói:

 

“Chúng ta sẽ không thể trở lại thời kỳ mà chúng ta mong muốn, khi mậu dịch gần như hoàn toàn không có thuế nhập cảng. Chỉ cần nhìn vào số thu nhập từ thuế nhập cảng chảy vào ngân khố Hoa Kỳ là đủ hiểu. Hiện nay, đây là một nguồn tài chánh rất đáng kể để chính phủ Mỹ trang trải những chương trình và dịch vụ công cộng.”

 

Một ngày trước đó, kinh tế gia Trevor Tombe thuộc Đại học Calgary nói với Ủy ban Đối ngoại Hạ viện rằng nên nhìn nhận thuế nhập cảng của Mỹ như một chính sách toàn cầu, chứ không đơn thuần là cuộc tranh chấp song phương nhắm vào Canada. Ông lưu ý rằng có 93 quốc gia đang phải chịu mức thuế nhập cảng trung bình cao hơn Canada.

 

Tombe nói:

“Đầu năm nay, chẳng hạn, hàng nhập cảng từ China phải chịu mức thuế trung bình gần 30%; hàng từ Germany và Japan lần lượt chịu mức khoảng 12 đến 15%; trong khi mức áp dụng cho Canada hiện nay vào khoảng 8%.
Như vậy, đây có thể không hẳn là một cuộc chiến mậu dịch với Canada, mà là sự thay đổi căn bản trong cách Mỹ điều hành nền kinh tế của họ.”

 

Tombe nhận định rằng nếu Ottawa nhìn nhận vấn đề theo hướng đó ngay từ đầu, chính phủ Canada có thể đã cân nhắc lại quyết định trả đũa. Ông nói thêm rằng những mức thuế trả đũa của Canada chỉ gây ảnh hưởng “khá hạn chế” đối với Mỹ.

Những biện pháp trả đũa lớn nhất của Canada trong năm ngoái chỉ gây thiệt hại tương đương khoảng 0,1% tổng sản lượng nội địa (GDP) tại một số tiểu bang Mỹ chịu ảnh hưởng lớn nhất. Theo ông, mức thiệt hại ấy không đủ để tạo ra bất cứ chuyển biến kinh tế đáng kể nào khiến giới quyết định chính sách ở phía nam biên giới phải thay đổi đường lối.

Ngược lại, Tombe cho biết những biện pháp trả đũa khiến lợi tức khả dụng của người Canada có lợi tức thấp giảm khoảng 0,5% Chúng cũng làm giá sinh hoạt nói chung tăng khoảng một 0,25%, chỉ tính đối với người tiêu thụ, chưa kể giới kinh doanh. Tổng chi phí phát sinh lên đến khoảng 100 triệu Mỹ kim mỗi tuần. Ông nói, rồi kết luận:

“Những chi phí ấy có thể đáng phải chịu nếu người ta lập luận rằng những mức thuế này đạt được những mục tiêu phi kinh tế nào đó. Nhưng tôi không biết những mục tiêu ấy là gì.


Theo tôi, lập luận kinh tế để biện minh cho việc trả đũa không có sức thuyết phục.”

Vì sao thuế nhập cảng sẽ còn áp dụng?

Charette nói Canada vẫn xuất phát từ quan điểm rằng chuỗi cung ứng liên kết chặt chẽ và quan hệ đối tác kinh tế vững mạnh là “điều có lợi cho cả hai bên”. Tuy nhiên, chính quyền Trump đang tập trung vào những nỗ lực “đưa hoạt động sản xuất trở về trong nước” và “tái lập nền kỹ nghệ tại Mỹ”.

 

“Đúng là họ tin tưởng vào Bắc Mỹ, nhưng họ không còn tin vào toàn cầu hóa theo cách trước đây.”

 

Bà từ chối bình luận về ảnh hưởng mà cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ tại Mỹ có thể gây ra đối với thời điểm nối lại đàm phán. Thái độ dè dặt này phản ảnh sự thận trọng của Ottawa sau khi Tòa Đại sứ Mỹ tại Ottawa ám chỉ rằng một số chính khách Canada có thể đang “can thiệp” vào cuộc vận động tranh cử tại Mỹ.

 

https://i.cbc.ca/ais/6915534c-0aa0-42ba-a61c-701a0e019c4d,1789582790877/full/max/0/default.jpg?im=Crop%2Crect%3D%283173%2C304%2C2423%2C4307%29%3BResize%3D1180
Video CBC: Cựu Thủ tướng Stephen Harper nói chính phủ liên bang Canada không còn lựa chọn nào khác ngoài việc rút khỏi cuộc thương thuyết mậu dịch với Mỹ.

“Tổng thống Trump vẫn sẽ tiếp tục làm tổng thống sau cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ. Chính quyền của ông vẫn sẽ tiếp tục điều hành chính sách mậu dịch. Vai trò của Quốc Hội và Thượng viện có thể thay đổi hoặc không, sau cuộc bầu cử ấy. Canada sẽ tiếp tục tập trung tuyệt đối vào những mục tiêu của mình và theo đuổi chúng ngay khi có cơ hội.”

 

Hôm thứ Năm, Bloomberg loan tin chính phủ Canada đã gửi chỉ thị bằng văn bản cho những chuyên gia ngoại giao của Canada tại Mỹ, yêu cầu họ giữ thái độ kín đáo và tránh tiếp xúc với những ứng cử viên trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ. Theo chỉ thị này, viên chức chính phủ Canada không được gặp gỡ, thậm chí không được ngồi cùng phòng với những ứng cử viên — gồm tất cả ứng cử viên Hạ viện và khoảng một phần ba số ghế Thượng viện — trừ khi được cấp phép đặc biệt.

Văn phòng Thủ tướng chuyển những câu hỏi liên quan đến vấn đề này sang Văn phòng Bộ trưởng Ngoại giao, nhưng đến nay vẫn chưa có hồi đáp.

Dù vậy, Charette kêu gọi giới lãnh đạo doanh nghiệp “tiếp tục đến Mỹ, gặp gỡ đối tác, khách hàng và những công ty cung cấp của quý vị; hãy cho họ biết Canada là một đối tác mậu dịch tuyệt vời như thế nào, và chúng ta sẽ mạnh hơn, đạt được nhiều thành quả hơn biết bao khi hợp tác với nhau”.

Canada sẽ làm gì để bảo vệ những ngành kinh tế của mình?

Charette cam đoan với cử tọa rằng bất kể Mỹ đưa ra những đòi hỏi nào, Canada vẫn sẽ tiếp tục là một quốc gia sản xuất xe hơi. Bà cũng cho biết ngân sách liên bang sắp tới có thể sẽ có thêm những biện pháp trợ giúp công nhân và những ngành kinh tế bị ảnh hưởng của thuế nhập cảng.

 

Những biện pháp mới này không kể phần tài trợ trị giá 8,7 tỷ đô la mà Carney công bố hôm thứ Tư cùng với chính quyền Ontario.

 

Trong phần tài trợ đó, phần đóng góp của chính phủ liên bang là 6,05 tỷ đô la. Sofia Ouslis, phát ngôn viên Văn phòng Thủ tướng, cho biết toàn bộ số tiền này là ngân khoản “mới”, không phải tiền lấy từ những quỹ đã công bố trước đây.

 

Video CPAC: https://www.youtube.com/watch?v=9qMh3HyXdNQ

Trưởng đoàn thương thuyết mậu dịch của Canada với Mỹ phát biểu tại Diễn đàn Toàn cầu Toronto — ngày 22 tháng 10 năm 2026.

 

Janice Charette, trưởng đoàn thương thuyết mậu dịch của Canada với Mỹ, tham dự cuộc thảo luận tại Diễn đàn Toàn cầu Toronto. Cùng tham dự với bà có Brian Tobin, Phó Chủ tịch BMO Financial Group.

 

Tuy nhiên, ngoài những ngành thép và xe hơi, Dan Kelly, người đứng đầu Liên đoàn Doanh nghiệp Độc lập Canada, nói với Ủy ban Đối ngoại Hạ viện rằng khoảng 30% trong số 103.000 doanh nghiệp nhỏ thành viên của liên đoàn cho biết họ “đang đứng trước nguy cơ phá sản đáng kể nếu cuộc chiến mậu dịch tiếp diễn theo tình trạng hiện nay suốt một năm mà không có một hình thức trợ giúp nào”.

 

Ông gọi việc chính phủ Canada chậm trễ giải quyết hồ sơ miễn thuế nhập cảng là điều “đáng hổ thẹn”. Chương trình này nhằm giảm nhẹ gánh nặng cho những nhà nhập cảng khi họ không thể tìm được hàng thay thế sản xuất tại Canada hoặc tại một quốc gia ngoại quốc khác cho mặt hàng của Mỹ.

 

-------------

Tác giả: Tonda MacCharles là Trưởng văn phòng Ottawa và phóng viên kỳ cựu chuyên theo dõi chính trường liên bang. Có thể theo dõi bà trên Twitter: @tondamacc.

 

© 2026 DCVOnline

Nếu đăng lại, xin ghi nguồn và đọc “Thể lệ trích đăng lại bài từ DCVOnline.net”


Nguồn: Tariff-free Canada-U.S. trade not returning, Carney’s top negotiator says | Tonda MacCharles | The Star | Oct. 22, 2026

 

 





No comments: