Đồng minh Châu Á ngỡ
ngàng vì các quyết định quân sự bất ngờ của tổng thống Trump
Thanh
Hà - RFI
Đăng
ngày: 24/08/2026 - 14:37 - Sửa đổi ngày: 24/08/2026 - 17:08
Rút
tàu sân bay cuối cùng của Mỹ khỏi châu Á, thu hẹp quy mô cuộc tập trận chung với
Hàn Quốc Ulchi Freedom Shield, hủy kế hoạch tập trận đổ bộ với hải quân Hàn Quốc
vào tháng 09/2026, đề cao mối quan hệ « rất tốt đẹp » với
lãnh tụ Bắc Triều Tiên và mở ra viễn cảnh tổ chức thượng đỉnh Donald Trump -
Kim Jong Un trước cuối năm nay.
Ảnh bìa: Ảnh tư liệu : Tổng thống
Mỹ Donald Trump (T) và lãnh đạo Bắc Triều Tiên Kim Jong Un tại biên giới liên
Triều ở làng Panmunjom thuộc Khu phi quân sự, ngày 30/06/2019. © Susan Walsh /
AP
Trong hơn
chục ngày, tổng thống Trump đưa ra nhiều quyết định làm rúng động các đồng minh
châu Á của Hoa Kỳ, từ Nhật Bản đến Hàn Quốc, từ Ấn Độ đến Đài Loan. Washington
vô hình chung đang « nhổ bớt » những cái gai vướng mắt Bắc Kinh và Bình Nhưỡng.
Các động thái này buộc các đồng minh truyền thống của Mỹ phải thẩm định lại mức
độ đáng tin cậy và vững chắc trong quan hệ với siêu cường quân sự số một thế giới.
Để giải
thích cho quyết định rút ngắn thời gian cuộc tập trận chung với Hàn Quốc Ulchi
Freedom Shield, ông Trump tuyên bố Bắc Triều Tiên chỉ có 57 đầu đạn hạt nhân,
chứ không phải là 80 hay 120 đơn vị như tiết lộ từ các nguồn tin quân sự ở
Seoul. Gần như cùng lúc nguyên thủ Mỹ đơn phương thông báo sẽ sớm gặp lại lãnh
đạo Bắc Triều Tiên Kim Jong Un.
Chính những
thông báo bất ngờ này của ông đã cho phép Bắc Triều Tiên xem thường khả năng
quân sự của Hàn Quốc. Em gái lãnh tụ Kim Jong Un tuyên bố, việc Seoul phải rút
ngắn nhiều ngày cuộc tập trận chung với Mỹ cho thấy lực lượng quân sự của Hàn
Quốc không là gì nếu không dựa và Hoa Kỳ và đã hiện nguyên hình chỉ là một «
con hổ giấy », nhất là khi không còn được hàng không mẫu hạm duy nhất của Mỹ ở
Tây Thái Bình Dương canh gác.
Theo giới
quan sát, những quyết định nói trên của chính quyền Trump cho thấy hai điều. Thứ
nhất, về phương diện quân sự, Hoa Kỳ lúng túng vì chiến tranh Iran, phải bố trí
lại các phương tiện sẵn có, ưu tiên cho khu vực Trung Đông và điều này vô hình
chung lại có lợi cho Trung Quốc cũng như Bắc Triều Tiên.
Thứ hai và
có lẽ đây mới là điều quan trọng hơn, đó là ông Trump đang cực kỳ « bức xúc »
vì những thất bại liên tiếp trong chính sách ngoại giao. Nhà Trắng cần nhanh
chóng đạt được một thành tích cụ thể nào đó để khoe khoang với công luận Mỹ. Gặp
lại lãnh đạo Bắc Triều Tiên có thể là một thắng lợi mà ông Trump đang mong muốn
để đánh lạc hướng công luận về tình hình ở Trung Đông, về cuộc chiến không được
lòng dân với Iran đã kéo dài gần sáu tháng nay, về thất bại trong đàm phán với
tổng thống Nga Vladimir Putin để chấm dứt chiến tranh Ukraina, về « con ngựa bất
kham » ở Trung Đông là Israel.
Có điều
các đồng minh của Mỹ ở châu Á Thái Bình Dương thực sự lo ngại trước thái độ «
nóng vội đó » của tổng thống Hoa Kỳ.
Nhà phân
tích Jeremy Chan cơ quan quan tư vấn Eurasia Group, được AP trích dẫn, cho rằng
các đồng minh ngày càng hoài nghi về quyết tâm của Mỹ bảo đảm an ninh cho châu
Á Thái Bình Dương.
Hàn Quốc
và Nhật Bản rúng động trước lập trường thân thiện của Mỹ với Bắc Triều Tiên.
Nhà nghiên cứu Seong Hyon Lee, trung tâm nghiên cứu châu Á đại học Harvard,
trong một bài tham luận được viện nghiên cứu Úc Lowy trích dẫn, cho rằng « phi
hạt nhân hóa bán đảo Triều Tiên có lẽ không còn là ưu tiên của Mỹ ». Washington
thậm chí dường như đã chấp nhận thực tế là « đóng băng » kho vũ khí của Bắc Triều
Tiên ở mức độ hiện nay. Tức là những đàm phán sắp tới sẽ khởi đầu từ điểm Mỹ chấp
nhận Bình Nhưỡng có « 57 đầu đạn hạt nhân ».
Đáng tiếc
là như cựu bộ trưởng Quốc Phòng Nhật, Itsunori Onodera, lưu ý, dù Mỹ có hy sinh
các đồng minh đề làm vừa lòng Bắc Triều Tiên thì để đáp lại nhiệt tình và thiện
chí của ông Trump, lãnh tụ Bắc Triều Tiên trả lời bằng đợt bắn thử tên lửa ra
biển Nhật Bản.
Một số các
nhà quan sát tại Tokyo nêu lên khả năng Mỹ dùng lá bài an ninh để bắt bí đồng
minh vào lúc Nhật Bản và Hoa Kỳ đàm phán về mậu dịch, đàm phán về việc chia sẻ
gánh nặng tài chính cho các phí tổn quân sự của Mỹ ở Okinawa. Lầu Năm Góc cũng
có thể đột ngột giảm quy mô -hay rút ngắn các chương trình tập trận chung Mỹ-Nhật
- Keen Sword được dự trù vào tháng 10/2026.
Nhìn từ
Đài Bắc, việc tàu sân bay USS George Washington bị điều sang Trung Đông là một
tín hiệu không hay. Greg Poling, giám đốc chương trình Đông Nam Á tại Trung Tâm
Nghiên Cứu Chiến Lược và Quốc Tế CSIS, nói đến một nghịch lý : Nhà Trắng luôn
khẳng định Thái Bình Dương là khu vực quan trọng nhất sau Tây Bán Cầu, nhưng lại
đang « làm điều hoàn toàn ngược lại », khiến các đồng minh trong vùng Thái Bình
Dương rơi vào « thế bất an » trong lúc mà Trung Quốc thì hài lòng. Bởi vì đến
nay Bắc Kinh luôn xem sự hiện diện quân sự của Hoa Kỳ trong khu khu vực là một
sự kềm hãm đà trỗi dậy của Trung Quốc và là một trở ngại trong tham vọng chiếm
Đài Loan.
Trước đó nữa
tổng thống Trump vừa hoãn quyết định thông qua một chương trình bán vũ khí 14 tỷ
đô la cho Đài Bắc, như một món quà trước khi tiếp chủ tịch Trung Quốc Tập Cận
Bình vào tháng 09/2026 tại Washington.
Tại New
Delhi, thủ tướng Narendra Modi có lẽ cũng đang cân nhắc về mối quan hệ với Mỹ,
và các quan hệ đối tác với Washington trước những áp lực càng lúc càng lớn từ
phía Hoa Kỳ đòi trừng phạt Ấn Độ ngừng mua năng lượng của Nga. Lầu Năm Góc phủ
nhận mọi thay đổi trong chính sách an ninh và mối hợp tác quân sự với các đồng
minh ở châu Á - Thái Bình Dương, nhưng AP lưu ý Washington đòi đánh thuế 100%
vào hàng của Ấn Độ xuất khẩu sang Hoa Kỳ nếu như New Delhi tiếp tục nhập khẩu dầu
hỏa của Nga thay vì chuyển hướng sang mua năng lượng của Mỹ !
Bên cạnh
đó, Washington lại liên tục tỏ dấu hiệu hòa hoãn với Pakistan, đối thủ trực tiếp
của Ấn Độ tại khu vực Nam Á.
Cố ngoại
trưởng Henry Kissinger từng nói : Xét về mức độ nguy hiểm, không biết nên là đồng
minh hay kẻ thù của nước Mỹ ? Nhìn vào chính sách đối ngoại của Donald Trump hiện
nay thì câu hỏi đặt ra cũng có thể là nên chăng trở thành « kẻ thù » của Mỹ mới
là thượng sách ?
------------------------
Các
nội dung liên quan
Mỹ
hủy cuộc tập trận đổ bộ chung với Hàn Quốc vào tháng tới
HÀN QUỐC -
MỸ - QUÂN SỰ
No comments:
Post a Comment