Monday, March 31, 2025

TIN TỔNG HỢP NGÀY 30/03/2025

 



TIN TỔNG HỢP NGÀY 30/03/2025

 

 

 

=================================

 

 

 

 

Thời sự: Sáp nhập tỉnh (Kỳ 1)

Nguyễn Thông

30/03/2025

https://baotiengdan.com/2025/03/30/thoi-su-sap-nhap-tinh-ky-1/

 

https://baotiengdan.com/wp-content/uploads/2025/03/11.webp

Huế là thành phố được đề nghị giữ nguyên, không sáp nhập. Ảnh: Nhật Linh/TT

 

Hôm nay 30-3-2025, trên báo Tuổi Trẻ có bài về chuyện này: “Vì sao giữ nguyên 11 tỉnh thành khi sáp nhập?”. Cứ như lời một ông “nguyên” (giờ có còn làm gì nữa không thì chả rõ, bởi những từ “nguyên”, “cựu”, “đương” lâu nay bị nhập nhèm) là Phạm Tất Thắng – nguyên Viện trưởng Viện Chiến lược phát triển (Bộ Kế hoạch – Đầu tư) thì:

 

Thành phố Huế không cần sáp nhập với tỉnh nào bởi nó mới được (trung ương và quốc hội) công nhận là thành phố trực thuộc trung ương. Giời ạ, lý do lý trấu, rất vớ vẩn.

 

Nếu đó là lý do để không sáp nhập Huế với tỉnh khác thì chẳng qua nhằm chữa cái thẹn về tầm nhìn thiển cận, biết sắp có đợt sáp nhập mà vẫn cứ làm liều. Vả lại, dù có là thành phố trực thuộc trung ương đi chăng nữa thì đâu có nghĩa được đặc cách, hãy coi Hải Phòng, Đà Nẵng, Cần Thơ kia kìa.

 

Ông Thắng cũng giải thích các tỉnh Nghệ An, Hà Tĩnh, Thanh Hóa và một số tỉnh khác không cần sáp nhập bởi lý do quốc phòng, an ninh. Cũng vớ vẩn nốt. Đó là thứ lý do rất chung chung, cũng như nhà nước muốn thu hồi đất của ai cứ trưng lý do quốc phòng an ninh, cấm cãi. Cả nước này chỗ nào mà chẳng quốc phòng, an ninh.

 

Ông Thắng còn nói các tỉnh ấy có đường biên giới dài với nước láng giềng, chẳng hạn Thanh Hóa, Nghệ An, Hà Tĩnh. Tôi hỏi ông, biên giới với Lào “tình sâu hơn nước Hồng Hà, Cửu Long” mà lo đến thế ư? Sáp nhập cả Lào còn được, ở đó mà lo. Vậy những Tây Ninh, Đồng Tháp, An Giang, mấy tỉnh Tây Nguyên không có biên giới với Campuchia chắc, ngắn chắc? Chỗ đáng lo sao không thấy lo.

 

Đưa mấy ông cơ hội như vậy ra bảo vệ cho đường lối chính sách, khác gì sổ toẹt vào chính sách đường lối, lợi bất cập hại.

 

Tôi nói thật, vì lý do uẩn khúc nào đó, nếu bề trên quyết giữ Hà Tĩnh, Nghệ An không cần theo chủ trương sáp nhập để tháo những điểm nghẽn, thì vụ sáp nhập này coi như xong, thất bại, dân hết tin tưởng vào động cơ trong sáng của nó, bởi nó đã được “nâng đỡ không trong sáng”.

 

(Còn tiếp)

 

 

 

 

 

===========

 

 

 

 

 

 

 

Lý do thuế ô tô của ông Trump tổn hại tầng lớp lao động ủng hộ ông

BBC News Tiếng Việt

30 tháng 3 năm 2025

https://www.bbc.com/vietnamese/articles/c0m9ny3gy3xo

 

Người mua xe thuộc tầng lớp lao động sẽ bị ảnh hưởng nặng nề nhất bởi mức thuế 25% của Tổng thống Mỹ Donald Trump đối với ô tô nhập khẩu, vì hầu hết các mẫu xe giá rẻ được bán ở Mỹ đều được sản xuất ở nước ngoài, theo hãng tin Reuters.

 

Những người mua có thu nhập thấp sẽ còn chịu thêm áp lực do giá xe cũ dự kiến tăng cao khi nhu cầu tăng và nguồn cung giảm.

 

Các mẫu xe mới có giá dưới 30.000 USD hiếm khi xuất hiện khi giá trung bình của một chiếc xe mới đang có giá khoảng 50.000 USD. Các nhà phân tích cho rằng cách duy nhất để các hãng xe có thể duy trì lợi nhuận trên các dòng xe giá rẻ là sản xuất chúng ở những quốc gia có chi phí sản xuất thấp hơn.

 

Một cuộc khảo sát của Reuters đối với dữ liệu từ hai công ty nghiên cứu ô tô cho thấy chỉ có 16 mẫu xe có giá trung bình dưới 30.000 USD, và chỉ có một mẫu, Toyota Corolla, được lắp ráp tại Mỹ. Tất cả các mẫu xe còn lại đều được sản xuất tại Mexico, Hàn Quốc hoặc Nhật Bản.

 

Theo các nhà phân tích trong ngành, việc áp thuế 25% lên các dòng xe giá rẻ này có thể khiến giá xe tăng cao đến mức khách hàng tiềm năng không thể mua được hoặc khiến một số hãng xe từ bỏ hoàn toàn phân khúc này.

 

"Xe mới trên toàn bộ thị trường sẽ trở nên đắt đỏ hơn," Sam Fiorani, Phó chủ tịch công ty nghiên cứu AutoForecast Solutions, nhận định. "Điều đó sẽ đẩy nhiều người mua sang thị trường xe cũ, và giá xe cũ cũng sẽ tăng lên."

 

Burnis Carrington, sống tại Monroe, Louisiana, đang tìm mua xe cũ thay vì xe mới vì lo ngại giá xe sẽ tăng do thuế quan.

 

"Hầu hết các gia đình cần một chiếc xe gia đình đều đang trả mức giá gần bằng một nửa giá trị căn nhà của họ," ông nói. "Vấn đề cốt lõi vẫn là không có biện pháp nào giúp xe sản xuất trong nước trở nên hợp túi tiền hơn."

 

Những người ủng hộ ông Trump ở khu vực nông thôn có thể là một trong những nhóm bị ảnh hưởng nặng nề nhất bởi thuế nhập khẩu. Theo cuộc thăm dò của công ty nghiên cứu Edison Research, khoảng một nửa số cử tri có thu nhập hộ gia đình dưới 50.000 USD mỗi năm đã ủng hộ ông Trump trong cuộc bầu cử năm 2024, cùng với 56% cử tri không có bằng đại học.

 

Ông Trump nói với đài NBC News hôm thứ Bảy 29/3 rằng ông "không quan tâm" nếu các hãng xe tăng giá, "vì nếu giá xe ngoại tăng, họ sẽ mua xe Mỹ."

 

Nhiều mẫu xe nước ngoài thực chất được sản xuất bởi các hãng xe Mỹ, bao gồm ba mẫu xe dưới 30.000 USD của GM: Buick Envista, Chevrolet Trax và Trailblazer. Cả ba mẫu xe này đều được sản xuất tại Hàn Quốc. Hãng GM cũng sản xuất hàng trăm ngàn chiếc xe tải cỡ lớn bán chạy tại Mexico.

 

Ông Trump cho rằng thuế quan sẽ kích thích ngành công nghiệp ô tô Mỹ phát triển mạnh mẽ. Tuy nhiên, một số chuyên gia cho rằng thuế nhập khẩu cao sẽ gây ra tác động ngược lại.

 

"Khi giá xe tăng cao làm giảm khả năng chi trả, các hộ gia đình có thể bắt đầu ưu tiên các khoản chi tiêu khác, cắt giảm các chi tiêu không thiết yếu hoặc trì hoãn mua sắm cần khoản tiền lớn," nhà kinh tế học tập trung nghiên cứu nguồn cung Arthur Laffer viết trong một báo cáo hồi tháng Ba.

 

Áp lực chi phí lên các dòng xe giá rẻ

 

https://ichef.bbci.co.uk/ace/ws/800/cpsprodpb/4967/live/f77a7170-0dd4-11f0-ac9f-c37d6fd89579.png.webp

Một người đàn ông bên chiếc Toyota Corolla Hatchback 2025 được trưng bày tại Triển lãm ô tô Detroit, ở thành phố Detroit, bang Michigan vào ngày 10/1/2025

 

Các hãng xe Detroit như General Motors, Ford và Stellantis (công ty mẹ của Jeep và Ram) đã ngừng sản xuất hầu hết các mẫu xe giá rẻ trong những năm gần đây để tập trung vào dòng xe tải và SUV có lợi nhuận cao. Điều này khiến phân khúc xe giá rẻ gần như chỉ còn do các hãng xe châu Á chi phối.

 

"Tôi không nghĩ họ sẽ quay trở lại phân khúc này," Karl Brauer, nhà phân tích tại nền tảng bán và tư vấn xe ô tô iSeeCars.com, nhận định.

 

Ford sản xuất các mẫu xe có giá rẻ nhất của mình — Maverick (xe bán tải cỡ nhỏ) và Bronco Sport (SUV cỡ trung) — tại Mexico. Cả hai mẫu xe này đều có giá trung bình trên 30.000 USD, theo dữ liệu của công ty cung cấp dịch vụ cho ngành ô tô Cox Automotive dựa trên giá bán trung bình trong tháng Một và tháng Hai. Tương tự, mẫu xe rẻ nhất của Jeep, Compass, cũng được sản xuất tại Mexico.

 

Theo AutoForecast Solutions, hầu hết các mẫu xe dưới 30.000 USD của Nissan, Mazda, Hyundai, Kia, Toyota, Subaru và Volkswagen đều được sản xuất tại Mexico hoặc Hàn Quốc.

 

Honda sản xuất mẫu xe bán chạy nhất của mình, Civic, tại Canada và Mỹ. Mẫu crossover HR-V của hãng được sản xuất tại Mexico. Giá trung bình của cả hai mẫu xe này đều nhỉnh hơn 30.000 USD, theo dữ liệu của Cox Automotive.

 

Lợi nhuận trên các mẫu xe giá rẻ rất thấp, và khách hàng của phân khúc này rất nhạy cảm với giá cả. Điều đó có nghĩa là thuế suất cao có thể khiến các hãng xe không thể bán được xe, theo ông Brauer.

 

"Mức thuế 25% sẽ phá hủy hoàn toàn mô hình kinh doanh của xe giá rẻ," ông nói.

 

Cox Automotive ước tính rằng thuế 25% sẽ làm tăng thêm 3.000 USD vào giá xe sản xuất tại Mỹ và 6.000 USD vào giá xe sản xuất tại Canada hoặc Mexico.

 

Ford cho biết họ vẫn đang đánh giá tác động tiềm tàng của thuế quan đối với giá xe có giá rẻ. Các hãng xe khác được đề cập trong bài không đưa ra bình luận.

 

Giá xe cũ tăng vọt

 

Một số chuyên gia trong ngành so sánh tác động tiềm tàng của thuế cao với tình trạng thiếu hụt chuỗi cung ứng đã đẩy giá xe mới và xe cũ tăng cao trong đại dịch.

 

Giá xe cũ đã giảm nhẹ kể từ thời điểm đó. Giá niêm yết trung bình của xe cũ hiện là 25.006 USD, giảm 1% so với năm ngoái.

 

Tuy nhiên, nguồn cung xe cũ giá phải chăng vẫn còn khan hiếm, theo Cox. Các đại lý hiện có lượng xe cũ dưới 15.000 USD đủ để bán trong khoảng 30 ngày, thấp hơn khoảng 12 ngày so với mức trung bình chung của thị trường xe cũ.

 

"Những chiếc xe cũ trong khoảng 15.000 đến 25.000 USD sẽ được săn đón nhiều nhất," ông Fiorani tại công ty AutoForecast Solutions nhận định, "vì các hãng xe sẽ bỏ phân khúc này."

 

Eric Fenstermacher, 44 tuổi, sống tại Phoenix, đã vội vàng mua xe khi ông Trump bắt đầu đe dọa áp thuế. Ông đã mua một chiếc Honda Accord 2022 vào giữa tháng Ba sau khi không thể tìm thấy một mẫu xe mới ưng ý với giá dưới 30.000 USD.

 

"Tôi cảm thấy vô cùng nhẹ nhõm," ông Fenstermacher nói. "Tôi rất vui vì đã mua xe sớm, nếu không, giá chắc chắn đã tăng rồi."

 

-----------------------

Tin liên quan

 

Trump Organization nhắm đến các dự án tỷ đô tại Việt Nam giữa rủi ro thuế quan

29 tháng 3 năm 2025

.

Lời đề nghị đáng ngại của phó tổng thống Mỹ đối với Greenland

30 tháng 3 năm 202

.

Vì sao Trung Quốc chi hàng tỷ đô la để kích dân 'móc ví'?

18 tháng 3 năm 2025

 

 

=============================

 

 

Trung Quốc hung hăng ở Biển Đông, Mỹ tái cam kết với Philippines

BBC News Tiếng Việt

30 tháng 3 năm 2025

https://www.bbc.com/vietnamese/articles/c0m9n8w7llpo

 

Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth tái khẳng định cam kết "son sắt" với Philippines, hứa triển khai năng lực tiên tiến đối phó "sự hung hăng" của Trung Quốc, theo hãng tin Reuters.

 

https://ichef.bbci.co.uk/ace/ws/800/cpsprodpb/0d80/live/67ceb240-0d41-11f0-ac9f-c37d6fd89579.jpg.webp

Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth (trái) và Tham mưu trưởng Quân đội Philippines Romeo Brawner Jr

 

Ông Hegseth đã gặp người đồng cấp Gilberto Teodoro và Tổng thống Philippines Ferdinand Marcos Jr vào ngày 28/3.

 

Cả hai bên đều cho thấy sự hợp tác mạnh mẽ tiếp tục trong bối cảnh các mối đe dọa từ Trung Quốc ngày càng gia tăng, nhấn mạnh cam kết chung đối với hòa bình ở khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương và ở Biển Đông, nơi Manila cáo buộc Bắc Kinh lặp đi lặp lại nhiều hành động thù địch.

 

Ông Hegseth nói: "Sự răn đe là cần thiết trên toàn thế giới, nhưng đặc biệt ở khu vực này, ở đất nước quý vị, đặc biệt xem xét các mối đe dọa từ Trung Quốc cộng sản."

 

Ông cũng nói rằng Mỹ không gây chiến và mô tả Tổng thống Donald Trump là một người kiến tạo hòa bình.

 

Trong cuộc họp báo với ông Teodoro, ông nói: "Tổng thống Trump tìm kiếm hòa bình... nhưng để giành được hòa bình đó, chúng tôi phải mạnh mẽ."

 

Ông nói thêm: "Các đồng minh của chúng tôi sẽ biết chúng tôi sát cánh cùng họ. Các đô đốc của chúng tôi đã sẵn sàng và họ sẽ được trang bị đầy đủ. Chúng tôi đang tái thiết quân đội dưới thời Tổng thống Trump."

 

Trung Quốc cho rằng không có vấn đề gì về tự do hàng hải và hàng không ở Biển Đông và kêu gọi Hoa Kỳ ngừng "kích động đối đầu ý thức hệ" và "gieo rắc bất hòa" trong khu vực.

"Từ trước đến nay, chính phía Mỹ đã dung túng các đồng minh của mình gây hấn ở Biển Đông và cũng chính Mỹ đã nhiều lần bịa chuyện về mối đe dọa của Trung Quốc đối với tự do... ở Biển Đông," Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Quách Gia Côn phát biểu tại cuộc họp báo thường kỳ hôm 28/3.

 

Trung Quốc cũng khuyên Philippines không nên hành động theo Mỹ và không tìm cách xung đột quân sự, ông Quách nói.

 

Trung Quốc có yêu sách lãnh thổ rộng lớn ở Biển Đông, chồng lấn với vùng đặc quyền kinh tế của Brunei, Indonesia, Malaysia, Philippines và Việt Nam.

 

Philippines là điểm dừng chân đầu tiên của ông Hegseth trong chuyến công du châu Á.

Chuyến đi này bị lu mờ bởi sự cố rò rỉ tin nhắn về việc các kế hoạch tấn công rất nhạy cảm chống lại lực lượng Houthi ở Yemen.

 

Ông Hegseth cũng đến Nhật Bản để gặp người đồng cấp Gen Nakatani ở Tokyo, cũng như Thủ tướng Nhật Bản Shigeru Ishiba.

 

"Chúng tôi đến Philippines để củng cố mối quan hệ đối tác đó. Chúng tôi sẽ đến Nhật Bản để làm điều tương tự," ông nói ngay khi Mỹ, Nhật Bản và Philippines tiến hành các cuộc tập trận trên biển ở Biển Đông.

 

Các cuộc tập trận, với sự tham gia của tàu khu trục đa năng JS Noshiro của Nhật Bản, tàu hải quân Philippines BRP Jose Rizal và tàu khu trục tên lửa dẫn đường USS Shoup của Hải quân Mỹ, là lượt tập trận thứ tám giữa các đồng minh.

 

Cuộc tập trận của lực lượng đặc biệt

 

https://ichef.bbci.co.uk/ace/ws/800/cpsprodpb/1314/live/9db1b180-0d48-11f0-b234-07dc7691c360.png.webp

Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth và Tổng thống Philippines Ferdinand Marcos Jr

 

Ông Hegseth đã tránh một câu hỏi về việc chia sẻ kế hoạch trên ứng dụng Signal, trả lời rằng ông chịu trách nhiệm đảm bảo bộ quốc phòng được chuẩn bị và sẵn sàng.

 

Bộ trưởng Hegseth cho biết Mỹ sẽ triển khai thêm các năng lực tiên tiến cho Philippines, bao gồm hệ thống tên lửa chống hạm NMESIS và các phương tiện không người lái trên mặt nước mà ông mô tả là "có năng lực cao".

 

Ông cho biết họ cũng đã đồng ý tiến hành các hoạt động huấn luyện song phương của lực lượng đặc biệt trên các đảo cực bắc của Philippines ở tỉnh Batanes, gần Đài Loan.

 

Ông nói: "Mối quan hệ đối tác của chúng tôi không chỉ tiếp tục ngày hôm nay mà chúng tôi còn đang tăng cường gấp đôi mối quan hệ đó và liên minh son sắt của chúng tôi chưa bao giờ mạnh mẽ hơn thế."

 

Tổng thống Marcos, người cam kết hợp tác chặt chẽ với Washington để duy trì ổn định khu vực, nói rằng chuyến thăm của ông Hegseth là một dấu hiệu cho thấy sự ủng hộ của Mỹ đối với đồng minh hiệp ước của mình.

 

Ông nói: "Chuyến công du gửi một thông điệp rất mạnh mẽ về cam kết của cả hai nước trong việc tiếp tục hợp tác để duy trì hòa bình ở khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương trong Biển Đông."

 

Cuộc gặp diễn ra trong bối cảnh căng thẳng giữa Philippines và một Trung Quốc ngày càng quyết liệt hơn về các đảo tranh chấp ở Biển Đông - nơi hai nước đã có nhiều cuộc chạm trán trên biển.

 

---------------------

Tin liên quan

·         

Trung Quốc triển khai máy bay ném bom tầm xa ở Biển Đông

29 tháng 3 năm 2025

·         

Vũ khí mới của Trung Quốc trên Biển Đông thách thức Mỹ?

4 tháng 3 năm 2025

·         

Trump tái xuất: Chuyên gia Trung Quốc nói Bắc Kinh có cơ hội lớn ở Biển Đông

25 tháng 11 năm 2024

 

 

 

===========================

 

 

Tại sao cộng đồng đàn ông thù ghét phụ nữ trong phim Netflix 'Adolescence' gây sốt?

Jacqui Wakefield

Đơn vị Kiểm chứng thông tin toàn cầu của BBC

30 tháng 3 năm 2025

https://www.bbc.com/vietnamese/articles/c175grvjj7xo

 

Đằng sau bộ phim truyền hình mới của Netflix "Adolescence" là một câu hỏi ám ảnh: Điều gì đã thôi thúc một cậu bé 13 tuổi giết hại bạn nữ cùng lớp?

 

Một trong những câu trả lời dường như nằm trong "manosphere", tạm dịch là một cộng đồng trên mạng do nam giới thống trị, nơi các quan điểm bạo lực và thù ghét phụ nữ, cùng các luận điểm chống nữ quyền được thúc đẩy và lan truyền.

 

Lần đầu tiên được đặt tên vào năm 2009, ''manosphere'' bao gồm các nhóm với nhiều hệ tư tưởng khác nhau – từ những người tin rằng nam giới không có quyền lực thể chế đến những quan điểm cực đoan, căm ghét phụ nữ.

 

Nhưng giờ đây, nó đã vượt ra ngoài các rìa của internet, với nội dung cực đoan được các thuật toán mạng xã hội lan truyền và đạt được số lượng người xem mà trước đây không thể có.

 

Những người ảnh hưởng bằng việc thể hiện nam tính như Andrew Tate, một người nổi tiếng mạng xã hội với nhiều phát ngôn gây tranh cãi về phụ nữ, hiện đã thu hút được nhiều sự chú ý trên toàn thế giới.

 

Người viết kịch bạn phim "Adolescence", ông Jack Thorne, đã đi sâu vào các cộng đồng trên mạng để nghiên cứu ''manosphere'' cho bộ phim.

 

"Tôi nhận ra có điều gì đó thật sự hấp dẫn trong đó," anh nói với chương trình Newsnight của BBC.

 

"Không chỉ là Andrew Tate. Những tư tưởng này có mặt khắp nơi."

 

Các chuyên gia cho rằng những người có sức ảnh hưởng (influencer) và các nhóm đang lợi dụng sự suy yếu của nhiều cộng đồng và hệ quả của các thách thức xã hội và khó khăn về kinh tế mà giới trẻ đang phải đối mặt.

 

https://ichef.bbci.co.uk/ace/ws/800/cpsprodpb/f03d/live/02716640-0b2f-11f0-b234-07dc7691c360.jpg.webp

Phong trào nữ quyền ở thập niên '70 gặp phải nhiều sự phản đối của đàn ông

 

Phản đối nữ quyền

 

Vào những năm 1970, trong làn sóng thứ hai của phong trào nữ quyền, tập trung vào các vấn đề bình đẳng và phân biệt đối xử, nhà hoạt động người Mỹ Warren Farrell trở thành một tiếng nói nổi bật trong Phong trào Giải phóng Nam giới, một tổ chức nam giới mô phỏng theo nữ quyền.

 

Ông tin rằng các vai trò giới và chế độ gia trưởng cũng gây tổn hại cho nam giới.

 

Tuy nhiên, khi các nhà nữ quyền lên tiếng về vấn nạn bạo lực phụ nữ do nam giới thực hiện, hai phong trào này đã đụng độ nhau, theo lời giải thích của Giáo sư Debbie Ging, một học giả đã nghiên cứu ''manosphere''.

 

Ông Farrell bắt đầu tin rằng các nhà nữ quyền quan tâm đến quyền lực hơn là bình đẳng – một quan điểm được nhiều nam giới ngày càng đồng tình. Phong trào Giải phóng Nam giới đã tan vỡ khi ông Farrell và những người khác trở nên thất vọng với nữ quyền.

 

Trong suốt thập niên '90, ông Farrell đã viết nhiều cuốn sách khẳng định rằng nam giới đang bị áp bức, rằng bạo lực gia đình là một vấn đề hai chiều, và rằng phụ nữ là người phải chịu trách nhiệm về sự chênh lệch thu nhập giữa nam và nữ.

 

Những ý kiến này đã được chia sẻ trong các diễn đàn mạng ban đầu, và nhiều nhà hoạt động về quyền lợi nam giới ngày nay xem thời kỳ này như là điểm khởi đầu của họ, theo Giáo sư Ging.

 

 

Diễn đàn mạng những năm 1990

 

Khi internet phát triển mạnh mẽ vào những năm 1990, các nhà hoạt động về quyền lợi nam giới đã sử dụng internet để tạo ra các diễn đàn và phòng trò chuyện trên mạng.

 

Các nhóm này ban đầu không phải đều độc hại.

 

https://ichef.bbci.co.uk/ace/ws/800/cpsprodpb/d0cc/live/71f9f360-0b2f-11f0-ac9f-c37d6fd89579.jpg.webp

Trên các diễn đàn mạng, những người độc thân không tự nguyện đổ lỗi cho phụ nữ vì sự cô đơn của mình

 

Sau khi gặp khó khăn trong việc xây dựng các mối quan hệ lãng mạn, một nữ sinh đồng tính đã bắt đầu diễn đàn mạng đầu tiên dành cho "incels", một từ viết tắt của "involuntary celibates" (những người độc thân không tự nguyện).

 

Diễn đàn bắt đầu như một nơi dành cho tất cả mọi người, người sáng lập nói với BBC vào năm 2018. Tuy nhiên, khi diễn đàn phát triển, việc quản lý nội dung cũng ít đi.

 

Cuộc trò chuyện đã chuyển hướng sang phân biệt giới tính, và các cộng đồng mới được hình thành với thuật ngữ ''incel''. Thay vì là nơi để thảo luận về những khó khăn trong các mối quan hệ, đàn ông bắt đầu đổ lỗi cho phụ nữ về sự cô đơn của mình.

 

Ở một bên là các diễn đàn "Pick Up Artist", các cộng đồng mạng nơi đàn ông thảo luận về các chiến lược thu hút phụ nữ, tự gọi mình là "Alphas", một thuật ngữ dùng để chỉ sự nam tính hay sự thống trị của nam giới lên những người khác.

 

Tiến sĩ Lisa Sugiura, một chuyên gia về tội phạm mạng và là tác giả của một cuốn sách về lịch sử của ''manosphere'', đã chia sẻ với BBC rằng tương tự như các diễn đàn ''incel'', những nhóm này nhanh chóng chứa đựng nhiều ý tưởng thù ghét phụ nữ.

 

"Ban đầu, họ chia sẻ các mẹo và kỹ thuật để thu hút phụ nữ," bà nói. "Nhưng những gì họ đề xuất là phụ nữ không có quyền tự quyết, phụ nữ không có quyền nói không."

 

https://ichef.bbci.co.uk/ace/ws/800/cpsprodpb/1cd3/live/d10f9aa0-0b2d-11f0-ac9f-c37d6fd89579.jpg.webp

Những người ảnh hưởng như Andrew Tate, tự mô tả mình là một người thù ghét phụ nữ, đã giúp các tư tưởng của 'manosphere' trở nên phổ biến

 

Những người độc thân không tự nguyện trở nên phổ biến

 

''Manosphere'' bắt đầu trở nên phổ biến với sự ra đời của mạng xã hội.

 

Các ''incel'' tập trung trên Facebook, YouTube và Reddit, và có thể tiếp cận với lượng khán giả lớn hơn. Các nhóm này bắt đầu hợp nhất và mượn tư tưởng của nhau để thu hút sự chú ý rộng rãi hơn.

 

Một trong những niềm tin cơ bản của các cộng đồng này là khả năng hẹn hò thấp đang làm khó cho nam giới.

 

Quy tắc "80/20" được đưa ra trong bộ phim "Adolescence" tuyên bố rằng 80% phụ nữ bị thu hút bởi 20% nam giới – một cáo buộc ban đầu dựa trên một cuộc khảo sát bị hiểu sai.

 

Nếu nam giới tin vào tư tưởng này, họ sẽ bị cho là đã uống viên thuốc đỏ – một thuật ngữ từ bộ phim "The Matrix" (Ma trận) ám chỉ việc "thức tỉnh" trước bất công của xã hội.

 

Giáo sư Ging nói với BBC rằng những mạng lưới này tạo ra một hình thức hoạt động chính trị mới chống lại nữ quyền.

 

"Chúng ta đã thấy những cuộc săn phù thủy kỹ thuật số cảnh báo phụ nữ về hậu quả của việc vi phạm một số ranh giới nhất định."

 

Vào năm 2014, các cộng đồng ''manosphere'' đã tổ chức một chiến dịch thù hận chống lại phụ nữ trong cộng đồng chơi game trên mạng, tiết lộ thông tin cá nhân và đe dọa họ.

 

Cùng năm đó, ''manosphere'' đã chuyển từ các diễn đàn mạng sang bạo lực ngoài đời thực.

 

Tại cộng đồng dân cư Isla Vista, bang California, Elliot Rodger, một người 22 tuổi tự xưng là ''incel'', đã giết sáu người và làm bị thương mười bốn người trong nỗ lực "trừng phạt" phụ nữ vì đã từ chối anh ta.

 

Đây là vụ tấn công đầu tiên trong chuỗi các cuộc tấn công nổi bật có liên quan đến những cộng đồng này.

 

Tiến sĩ Sugiura cho biết những vụ tấn công này đã tiếp thêm sức mạnh cho các thành viên của các diễn đàn và phòng trò chuyện trên mạng cực đoan nhất, những người "hiện nay ăn mừng mỗi lần có một vụ án lớn về một phụ nữ bị giết."

 

Mặc dù các nhóm này đã trở nên nổi tiếng, chúng vẫn ở ngoài rìa của internet.

 

https://ichef.bbci.co.uk/ace/ws/800/cpsprodpb/b762/live/423c61e0-0b2e-11f0-ac9f-c37d6fd89579.jpg.webp

Người viết kịch bản của 'Adolescence', ông Jack Thorne đã nói với BBC rằng những người có sức ảnh hưởng về chủ đề nam tính là một phần của hệ sinh thái các vấn đề tác động đến thanh thiếu niên trong bộ phim

 

Những ý tưởng cực đoan 'dễ tiếp thu'

 

Các nền tảng mạng xã hội ưu tiên video dạng ngắn đã đẩy các quan điểm của ''manosphere'' trở nên phổ biến thông qua những người ảnh hưởng như Andrew Tate, một nhân vật tự mô tả mình là một người thù ghét phụ nữ. Ông đang đối mặt với cáo buộc hình sự tại Vương quốc Anh về hành vi quấy rối tình dục.

 

Những người ảnh hưởng trong ''manosphere'' chia sẻ những tư tưởng cực đoan, vay mượn các khái niệm từ cộng đồng ''incel'' và diễn đàn ''Pick Up Artist''.

 

Tuy nhiên, hiện nay họ kết hợp những quan điểm này với các lời khuyên về tự phát triển bản thân (self-help), phát triển thể hình và tài chính, thường xuyên đưa ra những giải pháp đơn giản cho các vấn đề phức tạp bằng cách bán sản phẩm hoặc khóa học.

 

Tiến sĩ Sugiura cho rằng đây là cách mà những người ảnh hưởng đã làm cho những thông điệp cực đoan này dễ tiếp thu hơn.

 

"Manosphere không chỉ là về tư tưởng thù ghét phụ nữ và sự thù ghét nói chung. Nó được diễn giải theo cách khiến người ta nghĩ rằng điều này bàn về tự giúp đỡ và cải thiện bản thân," bà nói.

 

Nó cũng lấp đầy một khoảng trống cho những thanh niên muốn có cộng đồng và, theo Tiến sĩ Sugiura, chịu áp lực phải ép mình theo khuôn mẫu của một người đàn ông nam tính trong khi không có không gian để nói về sự cô đơn, trầm cảm và lo âu của họ.

 

Jack Thorne, người viết kịch bản của "Adolescence", đã nói với chương trình The One Show của BBC rằng những người có sức ảnh hưởng về chủ đề nam tính là một phần của hệ sinh thái các vấn đề tác động đến thanh thiếu niên ở trung tâm của bộ phim.

 

"[Bộ phim] bàn về những bậc phụ huynh không nhìn thấy cậu bé (nhân vật chính trong phim), một hệ thống trường học đã bỏ mặc cậu và những tư tưởng mà cậu đã tiêu thụ. Đây là một gia đình bình thường, và đây là một thế giới bình thường. Thật sự đáng lo ngại về những gì có thể xảy ra ngay lúc này."

 

---------------------------------

Tin liên quan

·         

4B của phụ nữ Hàn Quốc: 'Không tình dục, không kết hôn, không hẹn hò, không sinh con'

18 tháng 1 năm 2025

·         

Nạn nhân cáo buộc quan chức Việt Nam tấn công tình dục ở New Zealand lên tiếng

14 tháng 12 năm 2024

·         

Vì sao ngày càng nhiều phụ nữ Việt ngại kết hôn, sinh con?

26 tháng 8 năm 2024

 

 

 

 

 

 

==========================================

 

 

 

 

 

 

 

Tokyo, Seoul và Bắc Kinh đàm phán về thỏa thuận tự do mậu dịch để đối phó với TT Mỹ Donald Trump

 Minh Anh  -  RFI

Đăng ngày: 30/03/2025 - 11:16

https://www.rfi.fr/vi/ch%C3%A2u-%C3%A1/20250330-tokyo-seoul-v%C3%A0-b%E1%BA%AFc-kinh-%C4%91%C3%A0m-ph%C3%A1n-v%E1%BB%81-th%E1%BB%8Fa-thu%E1%BA%ADn-t%E1%BB%B1-do-m%E1%BA%ADu-d%E1%BB%8Bch-%C4%91%E1%BB%83-%C4%91%E1%BB%91i-ph%C3%B3-v%E1%BB%9Bi-tt-m%E1%BB%B9-donald-trump

 

 

 

Động đất ở Miến Điện : Hơn 1640 người chết, công tác cứu trợ gặp nhiều khó khăn

 Thùy Dương  -  RFI

Đăng ngày: 30/03/2025 - 11:32   Sửa đổi ngày: 30/03/2025 - 12:00

https://www.rfi.fr/vi/ch%C3%A2u-%C3%A1/20250330-%C4%91%E1%BB%99ng-%C4%91%E1%BA%A5t-%E1%BB%9F-mi%E1%BA%BFn-%C4%91i%E1%BB%87n-s%E1%BB%91-ng%C6%B0%E1%BB%9Di-ch%E1%BA%BFt-l%C3%AAn-%C4%91%E1%BA%BFn-g%E1%BA%A7n-1-800-c%C3%B4ng-t%C3%A1c-c%E1%BB%A9u-tr%E1%BB%A3-g%E1%BA%B7p-nhi%E1%BB%81u-kh%C3%B3-kh%C4%83n

Động đất chưa từng có từ nhiều thập niên tại Miến Điện: Tập đoàn quân sự kêu gọi quốc tế cứu trợ

 Minh Phương  -  RFI

Đăng ngày: 29/03/2025 - 13:20  -  Sửa đổi ngày: 29/03/2025 - 18:32

 

 

 

=============================

 

 

Elon Musk đang chỉnh đốn hay phá hoại nước Mỹ ?

 Thụy My  -  RFI

Đăng ngày: 31/03/2025 - 00:00  -  Sửa đổi ngày: 31/03/2025 - 00:08

https://www.rfi.fr/vi/%C4%91i%E1%BB%83m-b%C3%A1o/20250330-elon-musk-%C4%91ang-ch%E1%BB%89nh-%C4%91%E1%BB%91n-hay-ph%C3%A1-ho%E1%BA%A1i-n%C6%B0%E1%BB%9Bc-m%E1%BB%B9

 

 

 

 

 

 

 

==============================

 

 

 

 

Sống chết vì sự thật tại Gaza: Những phóng viên trong tầm ngắm của quân đội Israel

 Trọng Thành  -  RFI

Đăng ngày: 29/03/2025 - 18:16  -  Sửa đổi ngày: 29/03/2025 - 18:25

https://www.rfi.fr/vi/qu%E1%BB%91c-t%E1%BA%BF/20250329-s%E1%BB%91ng-ch%E1%BA%BFt-v%C3%AC-s%E1%BB%B1-th%E1%BA%ADt-t%E1%BA%A1i-gaza-nh%E1%BB%AFng-ph%C3%B3ng-vi%C3%AAn-trong-t%E1%BA%A7m-ng%E1%BA%AFm-c%E1%BB%A7a-qu%C3%A2n-%C4%91%E1%BB%99i-israel

 

 

 

==========================

 

Thổ Nhĩ Kỳ : Biểu tình lớn đòi tự do cho thị trưởng Istanbul, thắng lợi vẻ vang của đảng đối lập CHP

 Thanh Hà  -  RFI 

Đăng ngày: 30/03/2025 - 12:19  -  Sửa đổi ngày: 30/03/2025 - 17:43

https://www.rfi.fr/vi/qu%E1%BB%91c-t%E1%BA%BF/20250330-th%E1%BB%95-nh%C4%A9-k%E1%BB%B3-bi%E1%BB%83u-t%C3%ACnh-l%E1%BB%9Bn-%C4%91%C3%B2i-t%E1%BB%B1-do-cho-th%E1%BB%8B-tr%C6%B0%E1%BB%9Fng-istanbul-th%E1%BA%AFng-l%E1%BB%A3i-v%E1%BA%BB-vang-c%E1%BB%A7a-%C4%91%E1%BA%A3ng-%C4%91%E1%BB%91i-l%E1%BA%ADp-chp

 

 

 

 

 

=============================

 

 

Chính giới, truyền thông Ukraina : "Không thể chấp nhận" dự thảo thỏa thuận khoáng sản mới của Mỹ

 Trọng Thành|Minh Phương  -  RFI

Đăng ngày: 29/03/2025 - 11:42  -   Sửa đổi ngày: 29/03/2025 - 15:17

https://www.rfi.fr/vi/qu%E1%BB%91c-t%E1%BA%BF/20250329-ch%C3%ADnh-gi%E1%BB%9Bi-truy%E1%BB%81n-th%C3%B4ng-ukraina-kh%C3%B4ng-th%E1%BB%83-ch%E1%BA%A5p-nh%E1%BA%ADn-d%E1%BB%B1-th%E1%BA%A3o-th%E1%BB%8Fa-thu%E1%BA%ADn-kho%C3%A1ng-s%E1%BA%A3n-m%E1%BB%9Bi-c%E1%BB%A7a-m%E1%BB%B9

 

 

 

 

========================

 

 

 

“Trước sau gì thì người Nga cũng sẽ lừa được Mỹ thôi”

NTV

Vũ Ngọc Chi chuyển ngữ

30/03/2025

https://baotiengdan.com/2025/03/30/truoc-sau-gi-thi-nguoi-nga-cung-se-lua-duoc-my-thoi/

 

https://baotiengdan.com/wp-content/uploads/2025/03/1-81.jpeg

Putin (trái) sẽ không từ bỏ mối quan hệ thân thiết của Nga với Trung Quốc vì Trump, ông Münkler nói. Nguồn: picture alliance/ AP Photo

 

Nhà khoa học chính trị Herfried Münkler mong đợi những quyết định cơ bản về sự tham gia của Đức vào vũ khí hạt nhân sẽ sớm được đưa ra. Ở châu Âu, ông nhận ra một trong năm cường quốc toàn cầu đang đấu tranh giành ảnh hưởng. Tổng thống Trump và nhóm của ông không có ý tưởng chiến lược nào và đang hành động theo cảm tính, có thể thay đổi mỗi ngày: “Họ sẽ thất bại thảm hại vì điều này”.

 

                                                    ***

 

NTV: Ông Münkler, Châu Âu phải xoay xở trong một thế giới có căng thẳng địa chính trị ngày càng gia tăng. Theo ông, ai là người gây ra mối đe dọa lớn nhất hiện nay – Tổng thống Nga Vladimir Putin hay người đồng cấp Hoa Kỳ Donald Trump? Hay chúng ta đang bỏ qua nhà lãnh đạo Trung Quốc Tập Cận Bình?

 

Herfried Münkler: Nếu chúng ta nghĩ về điều đó trong lúc này thì Trump là người gây ra nhiều bất ổn nhất. Nếu nhìn vào cấu trúc dài hạn hơn, Tập Cận Bình và Vladimir Putin cần phải được tính đến. Ba nước này đều đang nhắm vào EU. Có thể là muốn phân chia nó hoặc tách nó ra một phần nào.

 

Xét về góc độ địa chính trị, châu Âu hiện đang ở thế kẹp chính giữa. Đây chính là viễn cảnh kinh hoàng của địa chính trị. Một mặt, châu Âu đang bị Putin quấy rối, đe dọa và bắt nạt. Mặt khác, châu Âu cũng đang lo sợ trước lời đe dọa của Trump về việc khép lại chiếc dù bảo vệ của Mỹ dành cho châu Âu hoặc làm cho nó đầy lỗ hổng đến mức không còn thực hiện được những gì mà nó được cho là phải làm nữa.

 

https://baotiengdan.com/wp-content/uploads/2025/03/1-82-1024x683.jpeg

Ông Herfried Münkler là một trong những nhà khoa học chính trị nổi tiếng nhất của Đức, ông đã giảng dạy tại Đại học Humboldt ở Berlin, trong nhiều thập niên.Trong cuốn sách “Quyền lực trong quá trình chuyển đổi”, ông viết về vai trò mới của Đức ở châu Âu và những thách thức địa chính trị của thế kỷ 21. Nguồn: Picture alliance / SZ Photo

 

*

NTV: Nếu chúng ta nhìn vào Hoa Kỳ: Hình ảnh gần như mang tính biểu tượng của lễ nhậm chức là Trump và hàng ghế sau ông là hầu hết các tỷ phú công nghệ hiện đang thống trị ngành này. Liên minh này có thể trở nên nguy hiểm đến mức nào, ngay cả đối với người châu Âu?

 

Herfried Münkler: Hiện tại, điều này rất nguy hiểm vì Elon Musk được Trump giao nhiệm vụ có lẽ không phải để phá hủy bộ máy chính phủ Hoa Kỳ, mà là phải giảm thiểu nó đến mức không còn có thể thực hiện được những gì đã làm trước đây nữa. Đối với Trump, việc điều hành bằng dòng tweet thay thế cho nhà nước dân chủ theo hiến pháp, vốn có những rào cản đặt ra giới hạn cho những gì có thể và nên được thực hiện trong một nền dân chủ.

Trên thực tế, pháp quyền và hiến pháp quy định rằng, chúng ta không được phép làm một số việc nhất định, ngay cả khi phần lớn chúng ta muốn làm. Tuy nhiên, Trump lại có ý tưởng điều hành đất nước trực tiếp. Ông ta không chấp nhận bất kỳ sự trung gian nào để truyền đạt ý tưởng từ cấp trên xuống các cộng đồng có liên quan. Ông được hưởng lợi từ các tỷ phú công nghệ sở hữu nền tảng. Lễ nhậm chức của Trump là một cái nhìn thoáng qua về tập hợp quyền lực mới.

 

*

NTV: Ông có nghĩ rằng nền dân chủ Hoa Kỳ sẽ tồn tại sau chuyện này không, hay một chế độ đầu sỏ có thể xuất hiện ở đó?

 

Herfried Münkler: Đó chính là câu hỏi. Chúng ta đang chứng kiến ​​cuộc đụng độ giữa Trump, người cai trị bằng sắc lệnh dựa trên quyền lực tối cao của tổng thống, tóm lại là bỏ qua vai trò của Quốc hội. Đối thủ của ông là cơ quan tư pháp, nơi liên tục hủy bỏ các sắc lệnh.

 

Người ta vẫn phải chờ xem Trump tự tin đến mức nào về việc tiếp tục cai trị mà không quan tâm đến phán quyết của tòa án, như ông đã làm gần đây trong một số vụ trục xuất. Chắc chắn, nhiệm kỳ tổng thống thứ hai của Trump có mục đích lớn hơn nhiệm kỳ đầu tiên là phá hủy nền pháp quyền dân chủ như một sự hạn chế ý muốn của người có quyền lực ở cấp cao nhất.

 

*

NTV: Liệu Trump có phải nắm quyền kiểm soát bộ máy cảnh sát để qua mặt tòa án và làm những điều mà ông ta thật sự bị cấm làm không?

 

Herfried Münkler: Có thể không phải toàn bộ bộ máy cảnh sát, mà là một bộ phận nào đó. Người ta có thể cho rằng một số người gần gũi với ông ta về một số vấn đề, vì khả năng tiếp cận luật pháp của họ cũng bị cản trở bởi pháp quyền.

 

Có một lối diễn giải là: Cảnh sát có thể hành động tốt hơn nếu họ không bị các thể chế, đặc biệt là tòa án, ngăn cản. Nhưng đây là vấn đề quyền lực, ai kiểm soát được công cụ quyền lực nào và kiểm soát đến mức nào.

 

Thật khó để dự đoán chuyện này sẽ kết thúc thế nào. Nhưng Trump đã loại bỏ một số sĩ quan quân đội trước đó, thay thế họ bằng những người mà ông tin tưởng. Trump đang nhắm tới mục tiêu kiểm soát các thể chế.

 

*

NTV: Các hành động của Trump gây ra những nguy hiểm gì cho người châu Âu?

 

Herfried Münkler: Tôi muốn nói đến tính không thể đoán trước của nó. Nếu có một điều chắc chắn về Trump thì đó là không rõ ông ấy sẽ làm gì vào ngày hôm sau. Liệu ông ta có rút lại những gì mình đã đưa vào thế giới ngày hôm qua bằng một tư thế lạ thường như vậy không. Ông ta thích viết sắc lệnh của mình bằng bút dạ đậm và sau đó trình bày cho mọi người xem. Ngày hôm sau, ông ta rút lại chúng.

 

Chúng ta đã quan sát thấy điều này trong vấn đề thuế quan đối với Mexico và Canada. Đây là một tình huống khó xử đối với người châu Âu vì họ không biết liệu họ có nên xoa dịu ông ta bằng cách không khiêu khích ông ta hay không. Hay sẽ đúng hơn nếu phản đối ông ta một cách quyết liệt?

 

*

NTV: Liệu việc đối phó với Trump có thể được tóm tắt trong một chiến lược chung không?

 

Herfried Münkler: Những tuyên bố của các chuyên gia về Trump cũng mâu thuẫn với nhau. Có người nói: Ông ta ghét nhất là những người yếu đuối và khiêm nhường. Và ông ta tôn trọng những người tiếp cận ông bằng sự rộng lượng và quyết tâm. Ví dụ, điều đó có nghĩa là người châu Âu nên đối phó với ông ta một cách mạnh mẽ và nói: Được rồi, chúng tôi sẽ hủy bỏ các máy bay chiến đấu của Mỹ.

 

*

NTV: Ông đang nói đến 35 máy bay phản lực F-35 mà Đức đã đặt hàng từ một công ty quốc phòng Hoa Kỳ cách đây không lâu, được tài trợ bởi quỹ đặc biệt.

 

Herfried Münkler: Những người khác lại nói rằng, bạn phải nịnh nọt và vuốt ve ông ấy. Trump có hai mặt. Bạn không bao giờ có thể dự đoán được ông ta sẽ đứng về phía nào, phía nào sẽ là phía quyết định vào ngày hôm đó khi đối mặt với một vị khách tại phòng Bầu Dục. Emmanuel Macron và Keir Starmer, với tư cách là Tổng thống Pháp và Thủ tướng Anh, đã cố gắng gây ảnh hưởng tới ông bằng các phương pháp thân thiện. Nhưng không thể nói rằng điều này gặt hái kết quả gì.

 

*

NTV: Các cố vấn chính trị thân cận với Trump mô tả những rào cản khi cố gắng nói chuyện với ông ta về địa chính trị. Ông ta ngừng nghe sau hai phút. Ông ta thật sự không có kế hoạch gì sao? Hay những người khác, những người như J.D. Vance, lập kế hoạch và đưa Trump tiến lên như một chiếc xe ủi đất?

 

Herfried Münkler: Có lẽ người ta cũng có thể nói điều tương tự về mối quan hệ của Trump với Phó Tổng thống Vance. Trump chỉ quan tâm đến các thỏa thuận. Ông ta không thật sự quan tâm đến các vấn đề địa chính trị.

 

Có hai khả năng: Hoặc là ông ta không hiểu chúng. Hoặc ông ta hiểu rất rõ điều đó, nhưng cũng cảm thấy rằng chiến lược thể hiện sự hạn chế các lựa chọn của ông ta khi nói đến việc thực hiện giao dịch. Điều này có nghĩa là, về cơ bản Trump đang hành động theo ý thích. Người ta cũng có thể nói: Tùy theo cơ hội, tùy theo lợi ích và lợi dụng tình hình.

 

*

NTV: Điều rõ ràng, bất chấp mọi hành vi thất thường là Trump đang ve vãn Putin để đưa Nga ra khỏi khối liên minh với Trung Quốc. Việc này sẽ khó khăn đến mức nào?

 

Herfried Münkler: Vance và trên hết là Ngoại trưởng Hoa Kỳ Marco Rubio đang theo đuổi một chiến lược nhằm đạt được mục tiêu tương tự như những gì Henry Kissinger đã làm với tư cách là cố vấn an ninh Hoa Kỳ vào đầu thập niên 1970. Vào thời điểm đó, Kissinger đã cố gắng đưa Trung Quốc ra khỏi vị trí gần gũi với Liên Xô và định vị nước này như một thế lực đứng giữa Liên Xô và phương Tây.

 

Hiện nay Vance và Rubio đang cố gắng đưa Nga ra khỏi mối quan hệ chặt chẽ với Trung Quốc vì Trung Quốc là thách thức chính đối với vị thế bá quyền của Hoa Kỳ. Nhưng Hoa Kỳ sẽ mất đi người châu Âu vì họ sẽ tăng cường liên lạc với Trung Quốc để thành lập một liên minh đối kháng.

 

*

NTV: Với Trung Quốc?

 

Herfried Münkler: Các giá trị chung giữa châu Âu và Hoa Kỳ không còn như trước nữa, khi chúng ngăn cản sự xích lại gần hơn với Trung Quốc. Toàn bộ sự kiện này sẽ là một trò chơi chính trị giữa năm cường quốc: Hoa Kỳ, Trung Quốc, Châu Âu, Nga và Ấn Độ. Trò chơi này sẽ không còn được chơi theo trật tự dựa trên luật lệ nữa, mà sẽ dựa trên sức mạnh.

 

*

NTV: Liệu Hoa Kỳ có gặp bất lợi gì nếu họ mất người châu Âu không?

 

Herfried Münkler: Nếu không có người châu Âu, người Mỹ đột nhiên không còn mạnh như họ tin rằng họ đáng mạnh nữa. Liệu tranh chấp kinh tế với Trung Quốc vẫn có thể thắng được không? Tôi nghĩ họ không thể thắng nếu không có người châu Âu.

 

Và họ cũng không thể tạo ra nhiều tác động kinh tế đối với người Nga. Trước sau gì thì người Nga cũng sẽ lừa được Mỹ. Người Nga sẽ không từ bỏ mối quan hệ chặt chẽ với Trung Quốc.

 

Chính quyền của Trump gồm những người chỉ nghĩ đến ngắn hạn, không có ý tưởng dài hạn và trên hết là không có ý tưởng chiến lược. Họ không biết ý nghĩa của việc có thể phản ứng với một đối tác có ý chí riêng, có quân bài riêng và có những quân cờ riêng trên bàn cờ chính trị lớn. Họ hành động theo cảm tính khác nhau, thay đổi theo từng ngày. Vì vậy, những người trong chính quyền Trump sẽ thất bại.

 

*

NTV: Nếu châu Âu thật sự hợp tác với Trung Quốc trên từng điểm cụ thể, liệu có rủi ro không, đặc biệt là đối với nền dân chủ?

 

Herfried Münkler: Đương nhiên rồi. Nếu bạn xem xét năm cường quốc mà tôi đã liệt kê, thì người Ấn Độ tuyên bố họ là nền dân chủ lớn nhất thế giới. Nhưng nền dân chủ này được đặc trưng bởi chủ nghĩa dân tộc Hindu hiếu chiến của Thủ tướng Narendra Modi.

 

Trong số năm cường quốc này, châu Âu, mặc dù không phải tất cả các quốc gia châu Âu, là thành trì của nhà nước dân chủ lập hiến. Người châu Âu phải biết: Việc lập liên minh với một trong bốn cường quốc khác có giới hạn về thời gian và phạm vi không phải như một cuộc hôn nhân vì tình yêu. Sự hợp tác này chỉ giới hạn ở những lợi ích nhất định có thể tồn tại cùng nhau trong một thời gian.

 

Người châu Âu sẽ có xu hướng liên minh tùy tiện với Hoa Kỳ và các cường quốc khác về một số vấn đề nhưng không liên quan đến những vấn đề khác.

 

*

NTV: Để có thể đối đầu với các cường quốc khác một cách tự tin hơn, người châu Âu sẽ phải tự tổ chức phòng thủ một cách độc lập. Ai có thể đóng vai trò lãnh đạo ở đây?

 

Herfried Münkler: Cấu trúc mới có thể có đã cho thấy rồi. Các bộ trưởng ngoại giao và quốc phòng của Tam giác Weimar – Pháp, Đức, Ba Lan – cộng với Ý thường xuyên gặp nhau. Tây Ban Nha có thể tham gia, và đặc biệt là Anh với tư cách là thành viên NATO, mặc dù không còn ở EU nhưng đang tiến gần hơn đến EU.

 

Đây sẽ là những thế lực tiếp quản chính sách đối ngoại và an ninh của châu Âu trong tương lai, dù là ở cấp độ NATO hay EU. Họ có thể mời các quốc gia khác tham gia, nhưng phải quyết định theo đa số. Đó là vấn đề của Liên minh châu Âu: Các vấn đề chính được quyết định bằng sự nhất trí. Mỗi nước có quyền phủ quyết. Ở cả Liên minh châu Âu và NATO, các quyết định trong tương lai sẽ phải được đưa ra theo đa số thay vì theo sự nhất trí. Các cường quốc hàng đầu châu Âu sau đó sẽ phải thống nhất về việc, ai sẽ là Tổng tư lệnh của NATO. Sẽ không còn chỉ huy là người Mỹ nữa. Trong hệ thống luân phiên, các nước châu Âu sẽ thay phiên nhau.

 

*

NTV: Tuy nhiên, có những lý do chính đáng để có một tổng tư lệnh NATO là người Mỹ.

 

Herfried Münkler: Đây là một vấn đề cũ của người châu Âu: Sự đố kỵ, ký ức lịch sử và chấn thương của họ cho đến nay đã gợi ý nên chuyển giao vị trí quan trọng này của NATO cho Hoa Kỳ để không một cường quốc đối thủ cũ nào có được vị trí này. Nếu họ vượt qua được điều này và đồng ý bầu ra một tổng tư lệnh châu Âu, các quyết định khác sẽ tương đối dễ dàng.

 

*

NTV: Người châu Âu cần gì nữa để có thể tự bảo vệ mình?

 

Herfried Münkler: Phải có việc châu Âu hóa thành phần răn đe hạt nhân. Điều này còn hơn cả lời đề nghị của Macron rằng người Đức có thể nằm dưới sự bảo vệ của Pháp. Người châu Âu cần một biện pháp răn đe có sự tham gia của cả các nước cộng hòa Baltic, Ba Lan và Romania. Nó cũng phải tinh vi hơn nhiều so với Force de Frappe của Pháp hoặc quân đội Anh hiện đang có. Pháp và Anh hiện đã có vũ khí hạt nhân chiến lược. Nhưng họ cần nhiều vũ khí hạt nhân chiến thuật hơn để hoàn thiện kho vũ khí hạt nhân của mình.

 

*

NTV: Cho đến nay, Pháp và Anh đã phần lớn từ bỏ vũ khí hạt nhân chiến thuật. Tại sao ông nghĩ chúng là cần thiết?

 

Herfried Münkler: Vũ khí hạt nhân chiến thuật được sử dụng trên chiến trường để ngăn chặn bước tiến vì địa hình không thể vượt qua sau một cuộc tấn công. Mặt khác, vũ khí chiến lược được sử dụng để chống lại toàn bộ thành phố, tức là những khu vực dễ bị tổn thương nhưng không thể loại bỏ được của kẻ thù. Chúng ta tưởng tượng rằng, nếu Putin bắt đầu một cuộc chiến tranh với Estonia vì có một nhóm thiểu số người Nga đông đảo ở đó, thì ông ta sẽ không thể bị ngăn chặn bằng vũ khí hạt nhân chiến lược.

 

*

NTV: Tại sao không?

 

Herfried Münkler: Bởi vì rất khó có khả năng châu Âu sẽ sử dụng vũ khí hạt nhân chiến lược chống lại Moscow hoặc Saint Petersburg để bảo vệ Estonia. Nếu một cuộc tấn công hạt nhân được tiến hành nhắm vào Moscow, Nga sẽ trả đũa và xóa sổ Paris hoặc Berlin.

Trong trường hợp như vậy, cần có vũ khí hạt nhân chiến thuật nhỏ hơn. Điều đó không có nghĩa là chúng phải được sử dụng. Nhưng về mặt lý thuyết, chúng có thể được sử dụng trên chiến trường và do đó đóng vai trò là biện pháp răn đe đáng tin được trong cờ vua hạt nhân.

 

*

NTV: Liệu nước Đức đã sẵn sàng cho cuộc tranh luận chưa?

 

Herfried Münkler: Khi đối mặt với những kịch bản kinh dị, với hàng trăm ngàn người chết, như những gì tôi vừa mô tả, có một xu hướng là: Tôi sẽ nhắm mắt lại, bịt tai và thậm chí chặn luôn cả khứu giác để không nhận thấy bất cứ điều gì cả. Trong chính trị Đức, mục tiêu đã được đặt ra nhiều lần: Chúng ta sẽ xóa bỏ vũ khí hạt nhân. Nhưng bây giờ chúng ta đang ở một thế giới khác. Chúng ta sẽ thấy vũ khí hạt nhân ở khắp mọi nơi.

 

Người Nga cũng biết họ có gì trong vũ khí hạt nhân của mình. Đây chính là nguồn sức mạnh thật sự của họ. Không thể tưởng tượng được rằng người Nga sẽ cân nhắc từ bỏ điều này.

 

 

 

 

 

 

 

=====================================

 

 

 

 

 

 

Trump ‘rất tức giận’ qua phát biểu của Putin về Zelensky

Tara Suter   -   The Hill

Dương Lệ Chi dịch

30/03/2025

 https://baotiengdan.com/2025/03/30/trump-rat-tuc-gian-qua-phat-bieu-cua-putin-ve-zelensky/

 

Lời giới thiệu: Ông Trump muốn chấm dứt cuộc chiến của Nga ở Ukraine càng sớm càng tốt vì trong chiến dịch tranh cử, ông liên tục tuyên bố rằng ông sẽ chấm dứt cuộc chiến này trong vòng 24 giờ sau khi nhậm chức, nếu ông được bầu làm tổng thống. Nhưng 70 ngày trôi qua, ông đã không thực hiện được, bởi không ai có thể chấm dứt cuộc chiến kéo dài ba năm này chỉ trong vòng 24 tiếng đồng hồ.

Cho dù ông Trump có liên tục vuốt ve Putin, cho dù ông có gọi ông Zelensky là “nhà độc tài”, cho dù ông có cùng với bộ sậu của ông chơi trò “đánh hội đồng” ông Zelensky ngay tại phòng Bầu Dục hôm 28-2 vừa qua… thì cuộc chiến này cũng không thể chấm dứt ngay lập tức như ý ông muốn, bởi chiến tranh không phải là chuyện giao dịch kinh doanh mà ông có thể mang ra sử dụng trong đàm phán.

 

Và bây giờ ông Putin đề nghị Liên Hiệp quốc tạm thời điều hành đất nước Ukraine, để tổ chức bầu cử, lập chính quyền chuyển tiếp, trước khi tiếp tục cuộc đàm phán chấm dứt chiến tranh, vì Putin cho rằng Zelensky không phải là tổng thống hợp pháp của Ukraine.

 

Ông Putin nói hôm 28-2: “Tất nhiên chúng ta có thể thảo luận với Hoa Kỳ, thậm chí với các nước châu Âu, và tất nhiên với các đối tác và bạn bè của chúng ta, dưới sự bảo trợ của Liên Hợp quốc, về khả năng thành lập một chính quyền chuyển tiếp tại Ukraine. Để làm gì? Để tổ chức cuộc bầu cử tổng thống dân chủ, bầu ra một chính phủ có năng lực, và được nhân dân tin tưởng rồi sau đó bắt đầu đàm phán với chính quyền này về một hiệp định hòa bình và ký kết các văn bản hợp pháp”.

 

Phát biểu của ông Putin đã làm cho ông Trump thật sự tức giận! Ông tức giận không phải vì ông phản đối ông Putin khi nói rằng, ông Zelensky không phải là tổng thống hợp pháp, bởi ông Trump đã từng gọi ông Zelensky là tổng thống “độc tài”. Mà ông Trump tức giận là vì, để thực hiện đề nghị của ông Putin, sẽ phải mất nhiều tháng tổ chức bầu cử ở Ukraine, trước khi hai bên ngồi vào bàn đàm phán. Có nghĩa là, cuộc chiến này sẽ tiếp tục kéo dài, trong khi ông muốn nó chấm dứt ngay lập tức, bất kể điều kiện gì.

 

Sau đây là bản dịch:

 

                                                       ***

 

Tổng thống Trump cho biết, ông “rất bực tức, tức giận” với phát biểu của Tổng thống Nga Vladimir Putin đưa ra hôm thứ sáu về Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky, ám chỉ rằng ông không phải là một nhà lãnh đạo hợp pháp.

 

Tổng thống đe dọa sẽ áp thuế mới đối với Nga nếu nước này có lỗi trong việc trì hoãn việc chấm dứt “đổ máu”.

 

Nếu tôi cảm thấy, nếu chúng ta đang trong quá trình đàm phán, cô có thể nói rằng tôi rất bực tức, tức giận, khi Putin nói hôm qua rằng — cô biết đấy, khi Putin bắt đầu nói về uy tín của Zelensky, vì điều đó không đúng chỗ, cô hiểu không?” Trump nói với Kristen Welker của đài NBC News trong một cuộc phỏng vấn qua điện thoại hôm Chủ Nhật [30-3-2025].

 

Hôm thứ sáu [28-3-2025], Tổng thống Nga nói rằng, người đồng cấp Ukraine của ông không có đủ tính hợp pháp cần thiết để ký kết thỏa thuận hòa bình và đề xuất cần có một chính phủ lâm thời, theo Associated Press đưa tin. Cuộc bầu cử tổng thống năm 2024 của Ukraine đã bị hoãn lại do thiết quân luật trong bối cảnh chiến tranh với Nga.

 

Putin nói rằng, bất kỳ thỏa thuận nào được chính phủ Ukraine ký kết đều có thể bị phản đối, Putin nói hôm thứ sáu, theo AP.

 

Dưới sự bảo trợ của Liên Hiệp quốc, cùng với Hoa Kỳ, thậm chí với các nước châu Âu, và tất nhiên là với các đối tác và bạn bè của chúng tôi, chúng tôi có thể thảo luận về khả năng đưa ra chính quyền tạm thời ở Ukraine“, Putin nói hôm thứ sáu, theo AP, sau đó ông ta nói rằng, “các cuộc bầu cử dân chủ, đưa một chính phủ khả thi lên nắm quyền, được người dân tin tưởng, và sau đó bắt đầu đàm phán với họ về một hiệp ước hòa bình” có thể diễn ra, thông qua chính quyền tạm thời.

 

Trump nói, ông lo ngại rằng việc yêu cầu có một nhà lãnh đạo mới sẽ làm chậm trễ một thỏa thuận hòa bình.

 

Nhưng một nhà lãnh đạo mới có nghĩa là bạn sẽ không có một thỏa thuận trong một thời gian dài, đúng không?“, tổng thống hỏi Welker.

 

Sau đó, ông nói rằng, nếu lập trường của Điện Kremlin cản trở các cuộc đàm phán hòa bình, Nga sẽ phải chịu một đợt trừng phạt khác.

 

Nếu Nga và tôi không thể đạt được thỏa thuận về việc chấm dứt đổ máu ở Ukraine, và nếu tôi nghĩ đó là lỗi của Nga — mà có thể không phải — nhưng nếu tôi nghĩ đó là lỗi của Nga, tôi sẽ áp thêm thuế đối với dầu, đối với tất cả lượng dầu xuất khẩu từ Nga”, Trump nói với NBC News.

 

Trong vài tháng đầu tiên của nhiệm kỳ thứ hai, Trump và chính quyền của ông đã có sự thúc đẩy mạnh, nhằm chấm dứt chiến tranh ở Ukraine, gặp gỡ những người từ cả hai phía của cuộc chiến ngay cả khi đối mặt với tranh cãi về hành động của các nước.

 

Hôm Chủ Nhật, Trump nói, ông cũng “bực tức” về những bình luận của Putin về chính quyền tạm thời và rằng sự tức giận của ông về những bình luận của Putin đã được Moscow biết đến.

 

 

 

 

 

========================

 

 

 

 

Chuyện đoàn (Kỳ 1)

Nguyễn Thông

27/03/2025

https://baotiengdan.com/2025/03/27/chuyen-doan-ky-1/

 

Đoàn mà tôi nhắc trong bài này là đoàn thanh niên, thanh niên cộng sản, cánh tay đắc lực của đảng. Họ còn gọi là cánh tay phải. Có phải cánh tay không, tay phải hay tay trái, thú thực tôi không biết.

 

Hôm qua 26.3, như thường lệ là ngày kỷ niệm sinh nhật đoàn. Năm nào cũng vậy, người ta làm ầm ĩ lắm. Năm nay lặng hơn nhạt hơn, có lẽ do năm lẻ. Đoàn sinh ngày 26.3.1931 (thì nghe nói thế, chứ bịa ra một ngày nào có khó gì, ngày sinh ngày chết còn bịa được cơ mà), tính đến 2025 tròn 94 niên. Xứ này rất lạ, 94 thì bị coi là năm lẻ, nhưng 95 (năm sau đó) lại là năm chẵn. Không chỉ đoàn, mà với cả đảng, nước, các idol đều được tính kiểu vậy.

 

Ở một nước rất sính hình thức, thích hoành tráng cờ quạt, tượng to nhà lớn thì việc tổ chức kỷ niệm này nọ quanh năm suốt tháng. Không lễ lạt chính trị, có khi lại buồn, thiếu sinh sắc. Tốn tiền nhưng vui, quên đi cái nghèo. Về trò này, Triều Tiên là nhất, xứ ta chưa đạt tầm.

 

Tôi từng là đoàn viên. Nếu có huy hiệu tuổi đoàn (không cần kèm theo tiền như bên huy hiệu đảng), tôi cũng xin một chiếc. 53 tuổi đoàn chứ ít ỏi gì. Sau này bị ông giời khai trừ, trên tấm cáo phó sẽ đề “ông Nguyễn Mỗ, huy hiệu (bao nhiêu năm) tuổi đoàn” chẳng hạn. Nói thế thôi, chứ đi đám hiếu, thấy ghi ông A bà B huy hiệu 50, 60, 65, 70… năm tuổi đảng trước quan tài, cứ sao sao ấy. Tới chết vẫn thích khoe. Chả biết diêm vương có chịu nhận.

 

Ấy là vào tháng 3.1972, ngày 26. Đúng 53 năm rồi. Tôi được kết nạp đoàn. Trước đó, sau tết Nhâm Tý vài ngày, đám tôi đi học lại. Thời trước nghỉ tết ngắn lắm. Lớp 10C trường cấp 3 Núi Đối (huyện Kiến Thụy, Hải Phòng). Cuối giờ học, cái Phòng bí thư chi đoàn gặp tôi, nói Thông Thông, ở lại tao bảo cái này. Tôi hết hồn, chắc có chuyện gì, hay đứa nào mách thầy Mễ chủ nhiệm, mà mình đủ thứ tội.

 

Hóa ra không phải, có cả thằng Thành nữa, cũng bị giữ lại. Cái Phòng nói, hai đứa chúng mày phải vào đoàn, chúng tao bồi dưỡng rồi kết nạp, ngay đợt 26 tháng 3 tới. Tôi giãy lên, tao không vào đâu. Phòng xua tay bảo, không được, không được, phải vào. Thành, mày nói cho nó thủng đi.

 

Thành bảo tôi, mày không vào cũng được. Lớp 8, lớp 9 không cần vào đoàn, nhưng lớp 10 cần. Tao nói cho mày biết, mày không vào đoàn, không phải đoàn viên, chúng nó đ*o cho mày thi đại học đâu. Tao cũng đếch thích vào đoàn nhưng không muốn ở nhà đi cày. Phòng gật gật, rằng, thằng Thành nói phải đấy, vào đi, vào đi.

 

Rồi thằng Thành và tôi được kết nạp đoàn, ngay tại lớp sau giờ tan học. Chúng tôi thề trước cờ đoàn, đi bất cứ đâu, làm bất cứ việc gì khi tổ quốc cần, rồi hô dõng dạc “Vì tổ quốc xã hội chủ nghĩa. Vì lý tưởng cộng sản. Thanh niên anh dũng tiến lên”. Cũng chẳng có huy hiệu, chả được ăn uống gì. Hớp nước cũng không. Nhưng bắt đầu trưởng thành, là đoàn viên, và quan trọng nhất sẽ được thi đại học.

 

https://baotiengdan.com/wp-content/uploads/2025/03/1-134.jpg

Ảnh: Lớp 8C, khi hầu hết chưa được kết nạp đoàn. Tôi đứng hàng sau cùng, mỏm phải. Bạn Phòng hàng nhất, ngồi, thứ 3 từ trái sang. Thành khi ấy ở lớp khác.

 

Miền Bắc năm xa ấy, người ta tụng câu “Một năm khởi đầu từ mùa xuân. Một đời khởi đầu từ tuổi trẻ. Tuổi trẻ là mùa xuân của xã hội” nhưng mặc nhiên coi chỉ có đứng vào đội ngũ đoàn mới là trẻ.

 

Chủ nghĩa lý lịch nặng lắm. Trong lý lịch cá nhân có mục “đảng viên, đoàn viên”, không phải là người ta biết ngay, dứt khoát không được thi đại học hoặc trung cấp, chứ đừng nói đến chuyện đi nước ngoài, được cất nhắc…

 

Riêng đi bộ đội thì được. Nơi xương máu không phân biệt đoàn viên hay thanh niên thường.

 

(Còn tiếp)

 

================

 

 

Chuyện đoàn (Kỳ 2)

Nguyễn Thông

28/03/2025

https://baotiengdan.com/2025/03/28/chuyen-doan-ky-2/

 

Rốt cục, Thành được kết nạp đoàn, là đoàn viên nhưng lại đi bộ đội, cùng đợt với thầy Mễ chủ nhiệm, các bạn Như, Thảo, Tiến, Thanh, Sơn, Lĩnh, Biên tây… Tôi được hoãn bởi anh ruột đang đánh nhau bên Lào rồi.

 

Tiễn đưa nhau trong một ngày buồn, tháng 4.1972. Đoàn viên Thành vào mặt trận Quảng Trị, cái cối xay thịt thành cổ hè 1972, may nhờ phúc ấm tổ tiên, ông bà phù hộ, nên chỉ sứt mẻ trở về. Cứ mỗi lần nhắc tới đồng đội thành cổ, y mắt đỏ hoe, khóc rưng rức.

 

Nhắc tới đoàn, đừng quên tên của nó. Những năm 1960 – 1970, tên Đoàn thanh niên lao động Việt Nam, bởi đảng sinh ra nó là Đảng lao động Việt Nam. Cha nào con ấy. Giỏ nhà ai, quai nhà nấy. Nghe khá gần gũi, chả “cộng sản cộng siếc” xa lạ như sau này.

 

Khi tôi vào đoàn năm 1972, trước đó nó đã được đổi thành Đoàn thanh niên lao động Hồ Chí Minh, sau khi cụ Hồ mất mấy tháng. Tới năm 1976, đất nước thống nhất, lại có tên mới – Đoàn thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh. Đổi xoành xoạch. Người ta giải thích rằng đổi để phù hợp với từng giai đoạn của cách mạng. Cũng chả biết có hay hơn không, chứ tôi thấy mới như cũ, có thêm chữ “cộng sản” vào, khô đoàn nhạt đảng, nặng chính trị chính em, già bỏ cụ.

 

Nhớ hồi đoàn thay tên năm 1976, ông anh tôi bảo, cứ Liên Xô có gì, tên gì, thì ta bắt chước cái ấy, tên ấy. Nó có chính phủ/ thủ tướng thì ta copy chính phủ/ thủ tướng. Nó đổi chính phủ thành hội đồng bộ trưởng/ chủ tịch hội đồng bộ trưởng, thì ta lon ton đổi theo. Ông Phạm Văn Đồng từng đóng vai cả thủ tướng lẫn chủ tịch hội đồng bộ trưởng, những gần 32 năm. Ông Phạm Hùng cũng là chủ tịch hội đồng bộ trưởng chứ không phải thủ tướng, tới lúc chết (giữa tháng 3.1988).

 

Một thời gian sau, Liên Xô đổi mới… như cũ, quay về tên chính phủ/ thủ tướng, ta cũng chuyển mình đổi mới… như cũ. Đèn cù vòng quanh. Tên đoàn cũng đổi, na ná đám Komxomon Liên Xô vậy. Anh tôi còn thắc thỏm, tao cứ tiếc cái tên có chữ “lao động” thời Vũ Quang làm bí thư thứ nhất (ông này có bà vợ là diễn viên nổi tiếng, đẹp lắm), vừa sát hợp, vừa chân thật, giản dị.

 

Lại nhớ hôm được kết nạp đoàn, trở thành đoàn viên, thằng Thành thề xong, nói nhỏ vào tai tôi, mày ạ, cũng chẳng sung sướng gì, “vào đoàn phải đóng thuế đoàn/ mỗi hào một tháng vinh quang muôn đời”, tháng sau là phải nộp tô thuế rồi. Hồi ấy cửa hàng ăn uống huyện ven sông Đa Độ do ông Kình phụ trách, phở không người lái chỉ hai hào/bát, vậy mỗi tháng mất toi nửa bát phở không thịt.

 

Bài hát không phải của đoàn mà hầu như đứa đoàn viên nào cũng thuộc, là bài “Tiến lên đoàn viên”, nhạc sĩ Phạm Tuyên. Thử hỏi có mấy ai trải thời niên thiếu và thanh niên ở miền Bắc những năm 1960 – 1970 lại không biết, không gắn bó với ca khúc dễ thương này. Cứ sinh hoạt đội thiếu niên, đứa cầm càng lúc thì bài “Nguyễn Bá Ngọc người thiếu niên dũng cảm” của Mộng Lân, lúc bài “Tiến lên đoàn viên”. Nghêu ngao suốt, “Đây một mùa xuân trăm hoa hé tưng bừng, đây thời niên thiếu hát ca vang lừng, khăn quàng đỏ tươi em đeo em mến yêu, quyết tâm luyện rèn cho mình càng tiến thêm. Tiến lên đoàn viên em ước ao bao ngày…”.

 

Tôi cam đoan trăm đứa trẻ con khi đó phải tới 99 đứa thuộc bài tủ này. Đi tắm, đi ngủ cũng “tiến lên đoàn viên:. Công nhận Phạm Tuyên tài, chỉ có điều ông say sưa ca ngợi quá đà nên mất cả sự tỉnh táo.

 

Tôi nói vậy, bởi qua rất nhiều lần xét giải thưởng Hồ Chí Minh và giải thưởng nhà nước, cụ nhạc sĩ này chỉ được chiếu cố ở mức giải nhà nước, ngay cả bài đinh “như có bác Hồ” cũng bị vào hạng 2 (được giải nhà nước đợt đầu). Bài “Tiến lên đoàn viên” thậm chí không được tính vào cụm tác phẩm tiêu biểu để xem xét giải lần đầu. Lằng nhằng mãi, cụ nhạc sĩ cũng chán.

 

Tôi nhớ lâu lắm rồi, mấy tờ báo đặt ra trường hợp Phạm Tuyên và việc xét giải thưởng. Có báo nói toẹt rằng bất công, còn dư luận thì bảo do nhân quả. Một lần, tôi đọc được lời tâm sự của cụ, rằng “Tôi không còn vui lắm. Tôi không vui vì có thể khi trao giải cho tôi, người ta đã nghĩ, thôi thì trao cho ông ấy cái giải để dư luận yên đi. Ở tuổi tôi, những hư danh, giải thưởng chẳng còn ý nghĩa nữa”.

 

Ảnh: Phạm Tuyên nhận “Giải thưởng Hồ Chí Minh”. Nguồn: Internet

https://baotiengdan.com/wp-content/uploads/2025/03/2-64-1536x853.jpg

 

Rồi cuối cùng, người ta cũng miễn cưỡng trao giải cụ Hồ cho ông nhạc sĩ già, vào năm 2012, do Trương Tấn Sang ký, chả biết có phải một phần do nghe được lời phàn nàn tâm sự kia không. Bài “Tiến lên đoàn viên” nằm trong cụm 5 tác phẩm được giải Hồ Chí Minh, có lẽ xứng đáng nhất, chứ 4 bài kia rất xoàng (gồm: Những ngôi sao ca đêm, Từ làng Sen, Đêm Cha Lo, Đảng đã cho tôi sáng mắt sáng lòng).

 

Thế mới biết chuyện xét giải ở xứ này nhiều khi rất cảm tính, hời hợt, định kiến, nhố nhăng.

 

(Còn tiếp)

 

 

 





No comments: