Thanh Hà – RFI
Đăng ngày 01-07-2017
Không
tiền đừng hòng đến gần bất kỳ một thành viên nào trong gia đình Donald Trump.
L'Obs không khoan nhượng : Ba đời vợ, năm người con, gia đình là điểm tựa của ứng
cử viên tổng thống Mỹ, nay có nguy cơ trở thành nhược điểm của tổng thống Hoa Kỳ.
Tổng thống tân cử Mỹ Donald Trump và gia đình trước tượng đài Lincoln tại
Washington ngày 19/01/2017.REUTERS/Jonathan Ernst
Gia tộc này có vẻ đoàn kết bề ngoài nhưng sau lớp
véc-ni bóng bẩy là đầy rẫy những thủ đoạn, những quyền lợi riêng tư và tham vọng
của mỗi thành viên.
"Những mảng tối trong gia đình Trump", tựa lớn trên bìa tạp chí L'Obs bên cạnh lá cờ Mỹ và hình ảnh toàn thể đại
gia đình Donald Trump chụp dưới chân tượng đài Lincoln trước ngày ông nhậm chức
hôm 20/01/2017.
Tác giả bài báo tiết lộ, Trump ngự trị trên cái đại
gia đình đó như Vito Corleone, trong phim Bố Già. "Donald
Trump không có bạn tựa như nhân vật chính của Cosa Nostra. Ông chỉ có những
liên hệ máu mủ, cộng tác viên, tay sai và kẻ thù".
Trong "tổ chức" đó, tất cả đều hướng về
ông mặt trời Donald Trump. Tựa như trong bộ phim Bố Già, với gia đình Trump, sự
trung thành được đặt lên trên hết tất cả. Ngặt nỗi, sự trung thành luôn kèm
theo những tính toán tinh vi.
Donald Jr và Eric, hai cậu con trai lớn của tổng thống
Hoa Kỳ đang trông coi cơ nghiệp cho cha, trong thời gian ông bận công việc ở
Nhà Trắng. Nhưng không ai ngây thơ tin rằng tổng thống thứ 45 của nước Mỹ thực
sự ngưng theo dõi các hoạt động của tổ chức Trump Organization.
Trưởng nữ của lãnh đạo Hoa Kỳ, cô Ivanka xinh đẹp lo
bảo vệ tính trường tồn của thương hiệu mang tên Trump. Chồng Ivanka là Jared mải
che chắn cho đế chế của dòng tộc Kushner. Con rể của Donald Trump- Jared
Kushner, cũng thuộc dòng "cá mập" không kém.
Còn người đẹp thầm lặng và băng giá, đệ nhất phu
nhân Melania, bà toan tính những gì ? L'Obs khẳng định : Cựu người mẫu xứ
Slovenia này đang "chờ thời cơ để hốt bạc".
Trump,
một ông nhà giàu keo kiệt
Trong đại gia đình đó, tiền bạc là keo sơn gắn kết mỗi
thành viên lại với nhau. Phải chăng vì thế mà ông trùm Donald không đặt ra bất
kỳ một giới hạn nào cho các vụ làm ăn ?
L'Obs trích lại một số đoạn trong cuốn sách mới ra mắt
độc giả Pháp mang tựa đề "Les Dossiers Noirs de Donald
Trump"- NXB Nouveau Monde Eds, cho thấy để có được chiếc ngai
vàng trên tòa tháp ở 5th Avenue- New York, Donald giao du với đủ mọi hạng người,
miễn là họ có tiền. Trong số đó phải kể tới Felix Sater, một tay trùm tội phạm
có dính líu tới băng đảng mafia Nga.
Trước khi bước vào Nhà Trắng, Donald Trump từng vi
phạm luật cấm vận Mỹ nhắm vào Cuba, từng liên hệ trực tiếp với nhiều ngân hàng
Iran, trong đó có một cơ quan từng tài trợ cho các nhóm khủng bố.
Theo L'Obs : "Không kể xiết những lợi ích chồng
chéo, những đòn gian manh, luồn lách luật của gia đình Trump, ngay cả khi ông
này đã trở thành chủ nhân Nhà Trắng".
Nhưng thú vị hơn cả là tiết lộ bản thân Donald Trump
tuy giàu có đến thế nhưng lại khá keo kiệt.
Theo điều tra của phóng viên báo Mỹ Washington Post,
David Farhenthold – giải Pulitzer báo chí 2017, tổng thống Mỹ tới nay nổi tiếng
là người thường hay đến dự các buổi gala gây quỹ từ thiện nhưng lại chẳng mấy
khi chịu chi ra đến một xu. Hai cậu con trai của ông là Donald Jr và Eric cũng
có được cái đức tính đó như cha. Cả hai cùng kinh doanh rất tốt cái tên
"Trump" để kiếm tiền.
Trang bìa tuần báo kinh tế Anh, The Economist cũng
dành để nói về Donald Trump với hàng tựa : "Nước Mỹ của Trump,
phóng sự về một đất nước bị chia rẽ". Loạt bài được tung ra vài
ngày trước lễ Quốc Khánh, mồng 4 tháng 7. Độc giả trông thấy một Donald Trump
tươi cười, mở rộng vòng tay, sau lưng là lá cờ Mỹ với những vết rạn nứt.
*
Canada,
150 năm lập quốc - Hồng Kông, 20 năm được trao lại Bắc Kinh
Mồng 1 tháng 7 là ngày trọng đại với Canada và Hồng
Kông. Tại Châu Mỹ, Canada tổ chức trọng thể lễ kỷ niệm 150 năm lập quốc.
Courrier International dành hồ sơ đặc biệt nhìn lại một vài cột mốc quan trọng
đối với vùng đất rộng lớn này từ 15.000 năm trước tới ngày nay. Lần lượt là thuộc
địa của Pháp, Anh trước khi trở thành một quốc gia độc lập - nhưng nguyên thủ
quốc gia vẫn là nữ hoàng Anh, Elizabeth đệ Nhị.
Nét đa dạng về văn hóa, sự phong phú trong ngôn ngữ,
nếp sống gần gũi với thiên nhiên là những gì làm nên "tên tuổi" của
Canada, biến quốc gia với khí hậu khắc nghiệt này thành một điểm đến lý tưởng.
Cách Candada ngàn trùng, 01/07/2017 là ngày kỷ niệm
20 năm Anh Quốc trao trả Hồng Kông lại cho Trung Quốc.
The Economist trở lại với mô hình "một
đất nước hai chế độ" từng được Bắc Kinh và Luân Đôn cam kết xưa
kia và nêu lên câu hỏi : Tập Cận Bình có thể học hỏi được gì ở Hồng Kông ? Sau
đợt nổi dậy hồi năm 2014 của phong trào đòi dân chủ, Bắc Kinh -hay nói đúng hơn
là ông Tập Cận Bình- nên nghĩ kỹ lại : Chính vì giới trẻ Hồng Kông cảm thấy họ
không được có tiếng nói, không được chọn lựa người lãnh đạo, không được tham
gia vào các hoạt động chính trị tại đặc khu hành chính này nên mới nảy sinh
phong trào bất phục tùng dân sự. Có lẽ Trung Quốc nên xem Hồng Kông là thí điểm
để tiến hành cải tổ hơn là làm thui chột mầm sống đó.
*
Hạt
nhân Bắc Triều Tiên : Tập Cận Bình "câu giờ"
"Trung Quốc không có phép lạ để giải quyết hồ
sơ hạt nhân Bắc Triều Tiên". Courrier
International trích lại bài báo của một chuyên gia về lịch sử Triều Tiên, giáo
sư Andrei Lankov, trên tờ Washington Post số ra ngày 15/06/2017, trong đó tác
giả khẳng định : Nhiều lý do cho thấy Donald Trump nhầm to khi trông chờ vào
ông Tập Cận Bình để thuyết phục Bình Nhưỡng từ bỏ tham vọng hạt nhân.
Thứ nhất, với Bắc Kinh, "chương trình hạt
nhân của Bắc Triều Tiên không nguy hiểm bằng viễn cảnh chế độ Bình Nhưỡng tan
rã, dẫn tới nguy cơ một cuộc nội chiến (…) hay nghiêm trọng hơn nữa là kịch bản
hai miền Nam Bắc thống nhất và trung tâm quyền lực chuyển về Seoul. Trung Quốc
không muốn trông thấy một nước Triều Tiên thống nhất, dân chủ, theo chủ nghĩa
dân tộc và có nhiều khả năng vẫn là một đồng minh của Hoa Kỳ ở ngay sát cạnh".
Thứ hai, các chuyên gia Trung Quốc thừa biết Bắc Triều
Tiên xem vũ khí nguyên tử là lá bùa hộ mạng, cho nên có trừng phạt chế độ Kim
Jong Un cũng bằng thừa.
Do vậy theo giáo sư Lankov, đại học Kookmin ở Seoul
: Bắc Kinh chơi trò câu giờ. Chỉ trừng phạt kinh tế Bình Nhưỡng cho có lệ, đồng
thời tuyên bố nghiên cứu khả năng hợp tác với Mỹ để gia tăng các biện pháp trừng
phạt Bắc Triều Tiên. Chỉ thiện chí đó cũng đủ để ông Tập Cận Bình mặc cả với
chính quyền Trump một số việc. Với Trung Quốc viễn cảnh chiến tranh thương mại
với Hoa Kỳ không đáng ngại bằng nguy cơ nổ ra một cuộc xung đột thực sự ngay
sát biên giới.
*
Ả
Rập Xê Út –Iran: Mầm mống chiến tranh ?
Về khủng hoảng ngoại giao đang khuấy động vùng Vịnh,
hồ sơ chính trên tạp chí Le Point dành để nói về "trò chơi nguy hiểm"
giữa Iran và Ả Rập Xê Út, có nguy cơ đẩy toàn thế giới vào một cuộc xung đột vũ
trang. Qatar bị kẹt giữa hai làn đạn : một bên là ông khổng lồ Ả Rập Xê Út-
theo hệ phái Sunni và bên kia là Iran, con chim đầu đàn của các nước Hồi giáo
theo hệ phái Shia.
Trên bình diện quân sự, Iran đang ghi được những bàn
thắng quan trọng tại Yemen và nhất là Syria. Ả Rập Xê Út bằng mọi cách phải "ngăn
cản Iran thoát khỏi thế cô lập". Theo quan điểm của giáo sư Henry
Laurens, Học Viện Collège de France –Paris, những gì đang diễn ra tại Trung
Đông không chỉ là một vụ "cãi vã ở cấp khu vực" mà
đây thực thụ là một "xung đột lớn, đe dọa an ninh và kinh tế toàn
cầu".
Iran có nhiều quân, cho dù trang thiết bị quân sự
không được hiện đại lắm. Teheran đã chấp nhận ngừng các chương trình hạt nhân một
khi sắp hoàn thành mục tiêu chế tạo bom nguyên tử. Vấn đề đặt ra là, theo quan
điểm của giáo sư Laurens, Học Viện Collège de France, một số tướng lãnh ở
Teheran đã không đủ khôn ngoan để che giấu tiềm lực quân sự đó. Hành động này
chọc giận Riyad.
Về phía Ả Rập Xê Út, Riyad có trang thiết bị quân sự
tối tân nhất để thừa sức "sang bằng Yemen" trong một
sớm một chiều. Dù vậy Ả Rập Xê Út vẫn thận trọng và không dùng hết sức mạnh
quân sự để giải quyết dứt điểm cuộc nội chiến Yemen hay để dẹp tan phe nổi dậy
Houthis được Iran yểm trợ.
Giáo sư Laurens tiếc là, trong lúc Trung Đông là lò
thuốc súng, thì Hoa Kỳ quên mất vai trò, ảnh hưởng và trách nhiệm của mình ở
khu vực này. Tổng thống Donald Trump "đổ thêm dầu vào lửa trong một
trò chơi đầy nguy hiểm".
*
Hào
quang của Emmanuel Macron
Về thời sự nước Pháp, dư âm của cuộc bầu cử Quốc Hội
với đa số tuyệt đối về tay đảng Cộng Hòa Tiến Bước của tổng thống Macron vẫn là
đề tài được các tuần san trở lại trong rất nhiều trang báo.
L'Obs chơi chữ "Đảng Xã Hội : đến lúc tính sổ".
Tính sổ ở đây hiểu theo nghĩa sau khi thua đậm trong cả hai cuộc bầu cử tổng thống
và Quốc Hội, nội bộ đảng này xâu xé lẫn nhau. Nhưng đảng Xã Hội cũng phải tính
sổ khi két tiền đã cạn kiệt.
Với vỏn vẹn 30 dân biểu, đảng này mất đứt 18 triệu
euro tiền trợ cấp của chính phủ để hoạt động. Đó là chưa kể, mỗi đại biểu Quốc
Hội hàng tháng đóng góp cho đảng 500 euro trong suốt nhiệm kỳ 5 năm.
Mất 250 ghế ở Hạ Viện, 7 triệu rưỡi trong két của đảng
không cánh mà bay. Đó là chưa kể số các đảng viên tan như tuyết dưới ánh nắng mặt
trời. Tình trạng tài chính của đảng này thảm hại đến nỗi, đảng Xã Hội đang phải
tính đến chuyện bán bớt cơ sở, cầm cố cho ngân hàng cả trụ sở của đảng ở quận 7
Paris, một khu rất sang trọng nằm trong "tam giác vàng" của thủ đô.
Trong khi đó, không chỉ với dư luận trong nước mà cả
ở cấp quốc tế, tên tuổi của tổng thống Pháp Emmanuel Macron đang lên như diều gặp
gió.
Báo chí Đức được Courrier International trích dẫn
cho rằng tương lai của Liên Hiệp Châu Âu đang được chuyển về Pháp. Thông thạo
ngôn ngữ của Molière là chìa khóa quý giá cho sự nghiệp. Hai bức hí họa cho thấy
điều đó : bức thứ nhất vẽ thủ tướng Anh, Theresa May bị nhân viên khách sạn
"Hotel Europe" bế ra cửa. Một người thứ nhì khệ nệ đem hai chiếc vali
thật lớn của tổng thống Pháp đi ngược chiều và một Emmanuel Macron hăm hở đi
vào.
Bức họa thứ nhì ngụ ý Đức đang ve vãn Pháp : nhại lại
áp phích của bộ phim nổi tiếng, Cuốn theo chiều gió. Trong cơn khói
lửa, nữ thủ tướng Đức bà Merkel đóng vai chàng Rhett Butler đang bế nàng
Scarlett O'Hara chính là Emmanuel Macron trên tay. Báo chí tại Berlin không
vòng vo : nước Đức ba tháng trước bầu cử, cả thủ tướng Merkel lẫn lãnh đạo đối
lập Martin Schulz đang "tranh thủ cảm tình" của tổng thống
Pháp.
*
Ông
phù thủy của thông minh nhân tạo
Là người giàu nhất xứ hoa anh đào, với tài sản riêng
trị giá hơn 20 tỷ đô la, nhưng có mấy ai biết Masayoshi Son là ai ? Courrier
International trích lại bài báo Đức Der Spiegel, phác họa ra chân dung "ông
trùm thế giới trong lĩnh vực trí thông minh nhân tạo".
Tháng 12/2016, sáng lập viên tập đoàn viễn thông Nhật
Bản Softbank đến tận tháp Trump ở New York để xin hội kiến tổng thống tân cử
Hoa Kỳ với hứa hẹn : "Đầu tư 50 tỷ đô la vào Mỹ, tạo 50.000 việc
làm cho người Mỹ trên đất Mỹ". Ông vua địa ốc New York ca ngợi
Masayoshi Son là "một trong những vĩ nhân của nền công nghiệp" trên
thế giới.
Báo chí phương Tây khi đó mới vỡ lẽ người đàn ông 59
tuổi này đã mua lại Sprint – nhà cung cấp dịch vụ điện thoại lớn thứ tư của Hoa
Kỳ, ông cũng vừa chi ra 32 tỷ đô la tiền mặt để mua lại ARM, công ty sản xuất bọ
điện thoại thống lĩnh 95 % thị trường điện thoại thông minh trên hành tinh.
Vốn đầu tư của người đàn ông có gương mặt tròn và
đôn hậu này rải rác từ Pháp tới Ấn Độ, từ Trung Quốc tới Ả Rập Xê Út. Tại Nhật,
Softbank là một trong ba tập đoàn cung cấp dịch vụ lớn nhất, năm 2016, lãi của
công ty khổng lồ này lên tới 11 tỷ rưỡi đô la.
Tạp chí Forbes của Mỹ vừa bình chọn Masayoshi Son là
người giàu nhất Nhật Bản. Đáng nói hơn cả là nhà tỷ phú từ tay không làm nên sự
nghiệp này vẫn tiếp tục miệt mài đầu tư để "khai mở vương quốc
high-tech rộng lớn nhất thế giới mà ở đó thông minh nhân tạo là vua".
Masayoshi Son tin chắc chỉ 30 năm nữa thôi, thông
minh nhân tạo sẽ vượt xa trí thông minh của toàn nhân loại và khi đó, ông sẽ thực
sự trở thành "người thế lực nhất trên thế giới, một thế giới hoàn
toàn do máy móc điều khiển".
*
"Carmen
không bao giờ chết"
Vì sao vở opéra Carmen của nhà soạn nhạc người Pháp
Georges Bizet -sáng tác năm 1875- tới nay vẫn là vở ca nhạc kịch được diễn nhiều
nhất trên thế giới ? Le Point nêu lên câu hỏi này vào lúc Carmen đang
được diễn ở nhà hát Opéra de Paris và Aix en Provence ở miền nam nước Pháp.
Từ đầu năm 2017, tác phẩm này được dàn dựng đến 9 lần,
ra mắt công chúng từ Venise đến Chicago, từ Helsinki đến New York. Riêng tại
Paris, Carmen đã dừng chân ở hai nhà hát lớn là Théâtre des Champs-Élysées và
Bastille. Giải thích cho thành công đó là từ 142 năm qua, nàng Carmen vẫn trẻ đẹp,
vẫn có sức lôi cuốn đến mê hồn. Cô là hiện thân của niềm đam mê mãnh liệt, của
sự ghen tuông rất đàn bà. Cô gái Gitane này luôn đi trước thời đại.
Carmen là vở opéra đầu
tiên được thu vào đĩa nhựa từ năm 1908, cũng là tác phẩm được dựng thành phim lần
đầu năm 1915, trước khi hàng chục phiên bản khác nối đuôi nhau ra đời. Chuyện
tình giữa cô gái Gitane và một anh lính đào ngũ là nguồn cảm hứng vô tận của
các họa sĩ, các nhà biên đạo múa, các nhà soạn kịch …
Chắc chắn một điều là cả nhạc sĩ Georges Bizet lẫn
nhà văn Prosper Mérimée cùng không thể ngờ rằng nàng Carmen của họ làm điên đảo
các nhà dựng phim, soạn kịch trong hơn 140 qua.
Thành công đó có được là nhờ ở bất kỳ thời đại nào,
cô gái Tây Ban Nha này cũng tìm được những vị sứ giả xuất chúng. Trong số đó phải
kể đến diễn viên múa Zizi Jeanmaire, đến những tiếng hát bất hủ như hai nghệ sĩ
Crespin và Callas (giọng soprano), hay những ngôi sao màn bạc thời phim câm là
Georgette Leblanc và Belle Otero.
