TỔNG HỢP MỘT SỐ TIN NGÀY 03/05/2026

 

Thượng nghị sĩ Dân Chủ: Mỹ ‘tệ hơn nhiều’ và ‘Trump không có chiến lược’ ở Iran

Người Việt

May 3, 2026 : 5:07 PM

https://www.nguoi-viet.com/hoa-ky/thuong-nghi-si-dan-chu-trump-khong-co-chien-luoc-o-iran/

 

WASHINGTON, DC (NV) – Thượng Nghị Sĩ Jack Reed (Dân Chủ-Rhode Island), thành viên Dân Chủ cấp cao nhất trong Ủy Ban Quân Vụ Thượng Viện, nói ông tin rằng Mỹ hiện đang ở “vị thế tệ hơn nhiều” so với Iran kể từ khi cuộc chiến bắt đầu, và ông tin rằng Tổng Thống Donald Trump không có chiến lược đạt mục tiêu như ông Trump muốn, theo ABC News.

 

“Về nhiều mặt, chúng ta đang ở vị thế tệ hơn nhiều,” ông Reed cho hay trên chương trình “This Week” ABC News hôm Chủ Nhật, 3 Tháng Năm.

 

https://www.nguoi-viet.com/wp-content/uploads/2026/05/TS-thuong-nghi-si-dan-chu-1920x1280.jpg

TNS Jack Reed (Dân Chủ-Rhode Island) phát biểu tại buổi điều trần của Ủy Ban Quân Vụ Thượng Viện ở Quốc Hội hôm 30 Tháng Tư. (Hình: Graeme Sloan/Getty Images)

 

“Chế độ ở Tehran hiện nay có lẽ hiếu chiến và cuồng tín hơn chế độ mà chúng ta truất phế… Chúng ta chưa giải quyết được vấn đề vật liệu nguyên tử ở Iran. Do đó, đây chỉ là chiến thuật phô trương năng lực, nhưng chưa đạt được mục tiêu chiến lược như tổng thống công bố, mà dường như ông không có kế hoạch đạt những mục tiêu đó,” ông Reed thêm.

 

 

Tới nay, cuộc chiến Mỹ-Iran kéo dài 10 tuần, và mặc dù đang đình chiến, hai bên vẫn bế tắc kể từ khi vòng đàm phán hòa bình đầu tiên đổ vỡ hôm 12 Tháng Tư. Iran hiện vẫn chặn eo biển Hormuz – nơi khoảng 20% lượng dầu chí toàn cầu đi qua vào thời bình – làm giá năng lượng tăng vọt khắp thế giới.

 

Chính quyền Tổng Thống Trump liên tục tuyên bố ngăn chặn Iran chế tạo vũ khí nguyên tử là lý do chính mà ông quyết định tấn công nước này. Trong khi đó, Iran luôn khẳng định họ không muốn chế tạo vũ khí nguyên tử.

 

Khi ABC News hỏi về việc Thượng Nghị Sĩ Richard Blumenthal (Dân Chủ-Connecticut) dự đoán Tổng Thống Trump sẽ ra lệnh tiếp tục tấn công Iran, ông Reed cho hay điều đó có thể xảy ra nhưng ông không biết ông Trump sẽ làm gì kế tiếp.

 

Hôm Thứ Năm, trong buổi điều trần tại Ủy Ban Quân Vụ Thượng Viện, ông Reed tranh cãi gay gắt với ông Pete Hegseth, bộ trưởng Quốc Phòng, cáo buộc ông Hegseth phóng đại “một cách nguy hiểm” thành công về mặt quân sự của Mỹ trong cuộc chiến Iran.

 

“Thưa bộ trưởng, ông phóng đại một cách nguy hiểm,” ông Reed nói tại buổi điều trần. “Chế độ cứng rắn của Iran vẫn còn nguyên, vẫn giữ lượng uranium làm giàu, và chương trình nguyên tử của họ vẫn còn.”

 

Hôm đó, các nhà lập pháp hỏi ông Hegseth rằng Tổng Thống Trump sẽ xin Quốc Hội cho phép tiếp tục cuộc chiến Iran hay không. Theo Nghị Quyết Thẩm Quyền Chiến Tranh, tổng thống Mỹ phải xin Quốc Hội cho phép tiếp tục bất cứ chiến dịch quân sự nào sau 60 ngày.

 

Chiến dịch của Mỹ ở Iran vượt qua 60 ngày hôm Thứ Sáu qua, nhưng tại buổi điều trần tuần trước, ông Hegseth lập luận rằng thời gian cuộc chiến đã dừng lại lúc ông Trump công bố ngưng bắn. Hôm Thứ Sáu, ông Trump gửi thư tới Quốc Hội xác nhận cách lập luận đó, cho hay “cuộc chiến bắt đầu ngày 28 Tháng Hai, 2026, đã kết thúc.”

 

Hôm Chủ Nhật, ông Reed không đồng ý với cách lập luận của ông Hegseth.

 

“Ngôn ngữ của đạo luật không cho thời gian giải lao, như trong thi đấu banh bầu dục,” ông Reed lưu ý. “Có quyền gia hạn 30 tới 90 ngày, nhưng tổng thống phải xin phép. Chúng tôi phải nhận được thông báo. Tới nay, chúng tôi chưa nhận được thông báo nào như vậy. Tổng thống đang phớt lờ luật lệ.” (Th.Long) [kn]

 

 

 

====================

 

 

Trump tuyên bố Iran ‘chưa trả giá đủ lớn’

Người Việt

May 3, 2026 : 5:11 PM

https://www.nguoi-viet.com/hoa-ky/trump-tuyen-bo-iran-chua-tra-gia-du-lon/

 

WASHINGTON, DC (NV) – Tổng Thống Donald Trump tỏ ra hoài nghi về triển vọng đạt thỏa thuận hòa bình với Iran, tuyên bố nước này “chưa trả giá đủ lớn,” sau khi Tehran đưa ra bản đề nghị mới nhằm kết thúc cuộc chiến ở Trung Đông, theo Newsweek hôm Chủ Nhật, 3 Tháng Năm.

 

Tổng Thống Trump tuyên bố như vậy giữa lúc có tin Iran gửi kế hoạch hòa bình gồm 14 điểm cho Pakistan, nhà trung gian đàm phán giữa Mỹ với Iran mấy tuần qua, theo thông tấn xã bán chính thức Fars của Iran. Trong khi đó, một giới chức Iran cấp cao cho hay “trái banh đang nằm bên sân Mỹ.”

 

 

 

========================================

 

 

Mạng lưới ngầm đưa thiết bị Starlink vào Iran để lách việc cắt mạng

Reha Kansara,

Đơn vị toàn cầu điều tra về thông tin sai lệch của BBC

BBC News Tiếng Việt

3 tháng 5 2026, 15:56 +07

https://www.bbc.com/vietnamese/articles/c1j20d3z690o

 

"Chỉ cần giúp thêm được dù chỉ một người truy cập được internet, tôi nghĩ đó đã là một thành công và hoàn toàn xứng đáng," Sahand chia sẻ.

 

Người đàn ông Iran không giấu nổi vẻ lo lắng khi trò chuyện với BBC ở bên ngoài lãnh thổ Iran.

 

Ông cẩn thận giải thích cách mình tham gia vào một mạng lưới bí mật nhằm buôn lậu công nghệ internet vệ tinh vào trong nước – một hành động bị coi là phạm pháp tại Iran.

 

Sahand, người mà chúng tôi đã thay đổi tên, lo sợ cho các thành viên gia đình và những người liên lạc khác trong nước.

 

"Nếu tôi bị chính quyền Iran nhận diện, họ có thể bắt những người tôi liên lạc ở Iran phải trả giá", ông nói.

 

Trong hơn hai tháng qua, Iran đã bị cô lập với thế giới mạng khi chính phủ nước này duy trì một trong những đợt cắt internet quốc gia lâu nhất từng được ghi nhận trên toàn thế giới.

Đợt cắt internet hiện tại bắt đầu sau khi Mỹ và Israel tiến hành các cuộc không kích vào Cộng hòa Hồi giáo từ ngày 28/2.

Trước đó, internet ở Iran mới chỉ được khôi phục một phần trong vòng một tháng sau một đợt cắt mạng khác vào tháng 1/2026, được áp đặt trong thời gian chính quyền đàn áp đẫm máu các cuộc biểu tình trên toàn quốc.

 

Theo cơ quan Thông tấn các Nhà hoạt động Nhân quyền (HRANA) có trụ sở tại Mỹ, hơn 6.500 người biểu tình đã thiệt mạng và 53.000 người bị bắt giữ trong thời gian các cuộc biểu tình nổ ra.

 

Các quan chức cho biết chính phủ Iran đã cắt internet trong thời chiến vì lý do an ninh, cho rằng mục đích là để ngăn chặn hoạt động giám sát, gián điệp và tấn công mạng.

 

Những thiết bị Starlink mà ông Sahand gửi về Iran là một trong những phương thức tin cậy nhất để vượt qua tình trạng ngắt kết nối Internet.

 

Các thiết bị đầu cuối màu trắng, hình dạng dẹt này khi kết hợp với bộ định tuyến (router) sẽ cung cấp quyền truy cập Internet thông qua mạng lưới vệ tinh của công ty SpaceX do tỷ phú Elon Musk sở hữu.

 

Điều này cho phép người dùng hoàn toàn vượt qua hệ thống internet nội địa bị kiểm soát chặt chẽ của Iran.

 

Theo lời Sahand, nhiều người có thể kết nối vào mỗi thiết bị đầu cuối này cùng lúc.

 

XEM TIẾP >>>>>

 

 

 

 

=========================================

 

 

Mỹ- Philippines huy động tên lửa chống hạm đến gần Đài Loan

Thanh Hà  -  RFI

Đăng ngày: 03/05/2026 - 12:18  -  Sửa đổi ngày: 03/05/2026 - 17:51

https://www.rfi.fr/vi/ch%C3%A2u-%C3%A1/20260503-m%E1%BB%B9-philippines-huy-%C4%91%E1%BB%99ng-t%C3%AAn-l%E1%BB%ADa-ch%E1%BB%91ng-h%E1%BA%A1m-%C4%91%E1%BA%BFn-g%E1%BA%A7n-%C4%91%C3%A0i-loan

 

Trong khuôn khổ chiến dịch tập trận chung Balikatan -Vai Kề Vai2026, Philippines và Hoa Kỳ từ chiều ngày 02/05/2026 huy động tên lửa chống hạm NMESIS đến tỉnh Batanes, gần Đài Loan. Giới quan sát nhấn mạnh đến tầm mức quan trọng của việc hải quân Philippines và Mỹ đã đưa tên lửa chống hạm đến một khu vực nhậy cảm trong bối cảnh căng thẳng gia tăng tại eo biển Đài Loan và trước những tham vọng của Trung Quốc thôn tính Đài Loan.

 

HÌNH :

Chiến dịch tập trận chung Philippines-Mỹ Balikatan 2026. Ảnh ngày 20/04/2026. AP - Aaron Favila

 

Tham mưu hải quân Hoa Kỳ, trung tướng Darren Gibbs nhấn mạnh đến vị trí đặc biệt của tỉnh Batanes. Hãng tin Anh Reuters nhắc lại Batanes với khoảng 20.000 dân cư, là một tỉnh thuộc cực bắc của quần đảo Philippines, nằm cách Đài Loan 100 hải lý về phía nam, dọc theo eo biển Luzon. Eo biển Luzon được coi là một tuyến đường hàng hải chiến lược với tầm mức quan trọng hàng đầu trong trường hợp xảy ra xung đột giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc để chiếm ưu thế tại khu vực Châu Á Thái Bình Dương.

 

Về tên lửa chống hạm, NMESIS là một hệ thống tên lửa chống hạm ven biển có tính cơ động cao, được thiết kế để tấn công các tàu mặt nước từ vị trí trên đất liền với tầm bắn khoảng 185 km. Loại vũ khí này đã được đưa đến Batanes bằng máy bay vận tải C-130 của Mỹ.

 

Về phía Philippines, tướng Francisco Lorenzo, người điều hành chiến dịch tập trận Balikatan 2026 cho biết sử dụng tên lửa chống hạm NMESIS là  « một phần trong nỗ lực kiểm tra khả năng hoạt động tại các khu vực xa xôi nhằm kiểm tra tính khả thi hoặc diễn tập cho công việc triển khai loại vũ khí này trong trường hợp cần thiết ».

 

Như tên gọi của chương trình, Balikatan có nghĩa là Vai Kề Vai giữa các lực lượng của Philippines và Mỹ để bảo vệ lãnh thổ Philippines cùng với các đồng minh.

 

Song tránh để khuấy động thêm căng thẳng trong khu vực, lãnh đạo quân sự này của Philippines nói rõ : « NMESIS sẽ chỉ phục vụ diễn tập triển khai và hỗ trợ mô phỏng ». Đồng thời tên lửa chống hạm NMESIS sẽ được rút khỏi Batanes sau khi cuộc tập trận kết thúc vào ngày 08/05/2026.

 

Chuyên gia về an ninh và chiến lược Chester Cabalza thuộc viện nghiên cứu International Development and Security Cooperation có trụ sở tại Manila được Reuters trích dẫn đánh giá  « NMESIS có thể là công cụ răn đe bất đối xứng cho Manila và Đài Bắc tại kênh Bashi,  dọc theo eo biển Luzon », bởi chỉ cần « vài giờ » là có thể đưa loại tên lửa chống hạm này đến « bất kỳ một địa điểm nào » của Philippines. Trong mắt Bắc Kinh sự hiện diện của phương tiện này bị coi là « một phần trong chiến lược của Hoa Kỳ đế bao vây Trung Quốc ».  

 

Hơn 17 ngàn binh sĩ của nhiều nước tham gia cuộc tập trận thường niên Balikatan 2026, mở ra trong trong 19 ngày, từ 20/04/2026 đến 08/05/2026. Năm nay là lần đầu tiên 1.400 lính Nhật chính thức tham dự với tư cách thành viên thực thụ trong bối cảnh căng thẳng gia tăng giữa Tokyo và Bắc Kinh vì vấn đề Đài Loan. Thủ tướng Sanae Takaichi đã để ngỏ khả năng can thiệp quân sự nếu Trung Quốc chiếm đóng Đài Loan.

 

 

====================================================

 

 

Ông Trump nói các tổng thống khác từng phớt lờ luật về quyền phát động chiến tranh - thực tế ra sao?

Daniel Bush, Phóng viên thường trú tại Washington

BBC News Tiếng Việt

3 tháng 5 2026

https://www.bbc.com/vietnamese/articles/c3w2q37nd88o

 

Tổng thống Mỹ Donald Trump khẳng định rằng ông không cần Quốc hội cho phép để tiếp tục cuộc chiến với Iran, lập luận rằng những người tiền nhiệm của ông cũng không xin phép sự chấp thuận này.

 

Khi thời hạn quan trọng kéo dài hai tháng cho cuộc chiến kết thúc vào hôm 1/5, ông Trump nói rằng các tổng thống trước đây coi thẩm quyền của Quốc hội trong việc hạn chế quyền phát động chiến tranh của tổng thống là "hoàn toàn vi hiến".

 

"Quý vị biết đấy, rất nhiều tổng thống đã vượt quá giới hạn đó", ông Trump nói khi được hỏi liệu ông có xin Quốc hội phê chuẩn hay không.

 

"Điều đó chưa bao giờ được áp dụng. Chưa bao giờ được tuân thủ."

 

”Chưa từng có ai xin điều đó trước đây,” ông Trump nói thêm.

 

Tuy nhiên, thực tế phức tạp hơn nhiều.

 

Theo một nghị quyết về quyền phát động chiến tranh năm 1973, ông Trump có nghĩa vụ phải "chấm dứt mọi việc sử dụng Lực lượng Vũ trang Hoa Kỳ" tại Iran sau 60 ngày kể từ khi thông báo với Quốc hội về việc bắt đầu chiến sự, trừ khi các nhà lập pháp bỏ phiếu cho phép tiếp tục cuộc xung đột, theo một nghị quyết về quyền phát động chiến tranh năm 1973.

 

Nghị quyết này được thông qua nhằm hạn chế khả năng của tổng thống khi đó là ông Richard Nixon trong việc tiếp tục tiến hành chiến tranh tại Việt Nam

 

Ngày 1/5 đánh dấu ngày thứ 60 kể từ 28/2, thời điểm chính quyền Mỹ thông báo với Quốc hội về các cuộc không kích nhằm vào Tehran – thủ đô Iran.

 

Tuy nhiên, ông Trump và Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth cho rằng đồng hồ tính thời hạn này đã tạm dừng khi lệnh ngừng bắn hiện tại có hiệu lực.

 

Điều này đã làm dấy lên tranh cãi về việc liệu thời gian hưu chiến có được tính vào thời hạn 60 ngày hay không.

 

Dù vậy, một số người tiền nhiệm gần đây của ông Trump vẫn tìm cách tuân thủ thẩm quyền về quyền phát động chiến tranh vốn được trao cho Quốc hội

 

Năm 1983, Tổng thống Ronald Reagan đã có được sự chấp thuận của Quốc hội để triển khai lực lượng Thủy quân Lục chiến Mỹ đến Lebanon trong thời hạn 60 ngày sau khi thông báo, qua đó bảo đảm chiến dịch quân sự tuân thủ quy định pháp luật.

 

Tổng thống George H. W. Bush cũng đã xin Quốc hội phê chuẩn cho tiến hành cuộc chiến Vùng Vịnh năm 1991 trước khi phát động Chiến dịch Bão táp Sa mạc, dù ông vẫn cho rằng việc này không phải là yêu cầu bắt buộc.

 

Con trai ông, Tổng thống George W. Bush, đã nhận được sự chấp thuận của Quốc hội đối với các cuộc chiến mà ông tiến hành tại Afghanistan (2001) và Iraq (2003).

 

Tuy nhiên, ông Trump cũng đúng khi nói rằng một số tổng thống khác đã lách luật về quyền phát động chiến tranh.

 

Dưới thời Tổng thống Bill Clinton, chiến dịch ném bom của Mỹ tại Kosovo năm 1999 đã vượt quá mốc 60 ngày mà ông không xin Quốc hội phê chuẩn

 

Chiến dịch không kích này kéo dài 78 ngày.

 

Tổng thống Barack Obama lập luận rằng chiến dịch quân sự của Mỹ tại Libya năm 2011 không đủ điều kiện để được tính là "chiến sự" theo định nghĩa của đạo luật thời ông Nixon, và vì vậy vẫn tiếp tục sau mốc 60 ngày mà không cần sự phê chuẩn của Quốc hội

 

Chiến dịch đó - do NATO phát động - đó cuối cùng kéo dài hơn bảy tháng.

 

Giáo sư khoa học chính trị và nghiên cứu pháp lý David Schultz, thuộc Đại học Hamline ở Minnesota, nói với BBC rằng: "Chỉ vì các tổng thống khác không viện dẫn đạo luật năm 1973 không có nghĩa là việc ông Trump đang làm là đúng."

 

"Ở đây, ông Trump về cơ bản đã đưa chúng ta vào một cuộc chiến mà không có bất kỳ sự ủng hộ nào từ Quốc hội", Giáo sư Schultz nhận định.

 

"Và nếu chúng ta quay lại thời kỳ lập quốc của đất nước này, trở về năm 1776, 1787, thì một trong những nỗi lo của các nhà lập hiến là việc quyền hành pháp quá mạnh có thể kéo đất nước vào chiến tranh mà không có sự ủng hộ của nhánh lập pháp."

 

Ông Trump cũng thường nhấn mạnh rằng các hoạt động chiến sự với Iran diễn ra trong thời gian ngắn hơn nhiều so với những cuộc xung đột khác, khi ông viện dẫn ví dụ về chiến tranh Việt Nam (19 năm), Iraq (gần 9 năm), Thế chiến II (6 năm) và chiến tranh Triều Tiên (3 năm).

 

Thế nhưng khi Washington và Tehran vẫn bế tắc trong vấn đề quyền kiểm soát Eo biển Hormuz và chương trình hạt nhân của Iran, lối thoát khỏi xung đột của ông Trump vẫn chưa rõ ràng.

 

Như ông Obama từng nói năm 2014 về cuộc chiến của Mỹ tại Afghanistan: "Kết thúc chiến tranh còn khó hơn là bắt đầu."